Böyük xeyriyyəçi qadın - Nabat Aşurbəyova
26.10.2023 [14:20]
M.BAYRAMLI
Bu materialımızda Azərbaycan tarixində önəmli iz buraxan şəxslərin həyatına sizinlə birlikdə işıq tutmağa çalışacağıq. Bu dəfə haqqında danışacağımız şəxs məşhur Afşar tayfasından olan Aşurbəyovların qızı Nabat Xoca Aşurbəyovadır. Nabat Aşurbəyova 1795-ci ildə Bakı şəhərində dünyaya gəlib. Nabat xanım xeyriyyəçi kimi məşhurlaşıb. Öz səxavəti və xeyirxahlığına görə ad qazanıb, neft mədənlərinə və bir çox böyük imarətlərə malik olub, şollar su kəmərinin çəkilməsinə külli miqdarda pul xərcləyib, Sabunçu xəstəxanasında kasıb və yetimlərin müalicəsini öz üzərinə götürüb və daha nələr, nələr...
Görünür ki, Allah ona uzun ömrü yaxşı işlər gördüyü üçün göndərib. Nə az, nə çox 117 il yaşayıb. Onun şeirlər yazdığı da məlumdur. Təəssüf ki, həmin şeirlər sonrakı nəsillər üçün saxlanılmayıb.
Aşurbəyovanın həyatındakı ən böyük iş Təzə Pir məscidinin inşası idi.
O, məscidi tikmək üçün ilk diplomlu Azərbaycan memarı Zivər bəy Əhmədbəyovu (Sovet dövründə Bakının ilk baş memarı oldu) dəvət etdi. Zivər bəyə vəsait ayıraraq onu ən məşhur məscidlərin memarlığını öyrənmək üçün İstanbula və Yaxın Şərqdəki ərəb ölkələrinə göndərdi. Səfərdən sonra Zivər bəy ona iki hündür minarəli məscid layihəsini təqdim etdi. Lakin Bakı qubernator idarəsi pravoslav din xadimlərinin təkidi ilə minarənin ancaq bir mərtəbəsinin tikilməsinə icazə verdi. Əgər məscidin minarəsi ikimərtəbəli olsaydı, öz hündürlüyü və yaraşığına görə elə həmin dövrdə (1897-ci il) onun yaxınlıqda tikilmiş Aleksandr Nevski pravoslav kilsəsini kölgədə qoyardı. Qısa minarə ilə tikilməsinə belə baxmayaraq, Təzəpir məscidi Bakıda ən iri və möhtəşəm məscid oldu. Məscidin özülünə birinci daşı öz fəaliyyətinə adi bənna kimi başlayan, daha sonra milyonçu olan Hacı Zeynalabdin Tağıyev qoydu. Nabat xanım Tağıyevi şəxsən özü dəvət etmişdi. 9 ildən sonra məscidin baş günbəzinə sonuncu daş da qoyuldu. Lakin Nabat xanım öz arzusunun sona yetdiyini görmədi və 1912-ci ildə vəfat etdi. Ölümündən sonra oğlu Hacı Abbas Qulu Rzayev bu işə rəhbərlik etdi. Tikinti 1914-cü ildə başa çatdı. Təzə Pir məscidinin girişinin qarşısında, sağ tərəfdə, bu məscidi inşa edən Nabat xanımın və oğlu Hacı Abbas Qulunun dəfn olunduğu bir qəbir var.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Sosial
13 May 23:21
Dünya
13 May 22:43
Dünya
13 May 22:39
Dünya
13 May 22:16
Mədəniyyət
13 May 21:54
Dünya
13 May 21:20
Xəbər lenti
13 May 21:14
Dünya
13 May 21:05
İqtisadiyyat
13 May 20:43
Dünya
13 May 20:30
Dünya
13 May 20:18
Dünya
13 May 19:50
Dünya
13 May 19:25
Dünya
13 May 19:13
Dünya
13 May 18:29
Dünya
13 May 17:35
Dünya
13 May 16:22
İdman
13 May 15:54
MEDİA
13 May 15:49
Maraqlı
13 May 15:30
Siyasət
13 May 15:17
Sosial
13 May 15:12
Dünya
13 May 14:25
Siyasət
13 May 14:07
İdman
13 May 14:06
Mədəniyyət
13 May 14:02
Dünya
13 May 13:42
Dünya
13 May 13:19
YAP xəbərləri
13 May 12:58
Dünya
13 May 12:55
Sosial
13 May 12:53
Sosial
13 May 12:30
Gündəm
13 May 12:21
Elm
13 May 11:55
Xəbər lenti
13 May 11:54
İdman
13 May 11:53
Gündəm
13 May 11:52
Siyasət
13 May 11:49
İqtisadiyyat
13 May 11:43
Gündəm
13 May 11:36
MEDİA
13 May 11:14
Gündəm
13 May 10:51
Siyasət
13 May 10:39
Analitik
13 May 10:12
İqtisadiyyat
13 May 09:57
Sosial
13 May 09:49
Xəbər lenti
13 May 09:47
Sosial
13 May 09:46
Ədəbiyyat
13 May 09:33
Analitik
13 May 09:15
Sosial
13 May 08:52
Ədəbiyyat
13 May 08:30
Dünya
13 May 07:48
Sosial
13 May 07:48
Xəbər lenti
13 May 07:47
Sosial
13 May 07:46
Dünya
13 May 07:39
Siyasət
13 May 07:39
Dünya
12 May 23:45
Müsahibə
12 May 23:22
Dünya
12 May 22:43
Dünya
12 May 22:30
İqtisadiyyat
12 May 22:19
Siyasət
12 May 21:50
Dünya
12 May 21:25
İdman
12 May 21:10
Dünya
12 May 20:42
Hadisə
12 May 20:31
Dünya
12 May 20:17
Dünya
12 May 19:54
