Ömür uzunluğuna təsir edən əsas amil müəyyənləşdirilib
21.04.2026 [17:39]
İnsanın ömür uzunluğu əvvəllər düşünüldüyündən daha çox genetikadan asılı ola bilər. Veytsman Elmi İnstitutunun tədqiqatçıları bu qənaətə gəliblər.
AZƏRTAC xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Science” jurnalında dərc edilib.
Əvvəllər hesab olunurdu ki, irsiyyət ömür uzunluğundakı fərqlərin təxminən 20–25 faizini izah edir, bəzi tədqiqatlarda isə bu göstərici 10 faizdən də aşağı qiymətləndirilirdi. Lakin alimlər göstəriblər ki, bu nəticə düzgün qiymətləndirilməyib. Əvvəlki tədqiqatlarda qocalma ilə birbaşa bağlı olmayan ölümün xarici səbəbləri, məsələn, infeksiyalar, qəzalar və ya zorakılıq halları nəzərə alınmayıb.
Müəlliflər Skandinaviya ölkələrində əkizlər üzərində aparılmış tədqiqatların məlumatlarını, o cümlədən fərqli şəraitdə böyümüş cütlükləri təhlil edib və riyazi modelləşdirmə tətbiq ediblər. Bu, genetik təsiri mühit amillərindən ayırmağa imkan verib. Məlum olub ki, ölümün xarici səbəbləri istisna edildikdə, genlərin ömür uzunluğuna təsiri təxminən 50–55 faizə çata bilər.
Əlavə təhlillər göstərib ki, irsiyyətin rolu ölüm səbəblərindən asılı olaraq dəyişir. Belə ki, demensiyada genetik təsir 80 yaşa qədər təxminən 70 faizə çata bilər, halbuki xərçəngdə bu göstərici daha aşağı qalır. Alimlərin sözlərinə görə, əldə edilən nəticələr qocalmanın öyrənilməsinə yanaşmanı dəyişdirə və ömür uzunluğuna təsir edən genlərin axtarışını stimullaşdıra bilər.
Müəlliflər vurğulayırlar ki, yüksək irsiyyət göstəricisinə baxmayaraq, ömür uzunluğundakı fərqlərin təxminən yarısı yenə də xarici amillərlə, yəni həyat tərzi, tibbi yardım və təsadüfi bioloji proseslərlə bağlıdır.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
25 May 23:31
Dünya
25 May 23:17
Dünya
25 May 22:45
Dünya
25 May 22:34
Xəbər lenti
25 May 22:19
İdman
25 May 21:52
Dünya
25 May 21:24
Dünya
25 May 21:08
Dünya
25 May 20:42
Müsahibə
25 May 20:31
İqtisadiyyat
25 May 20:16
Dünya
25 May 19:58
Sosial
25 May 19:21
Dünya
25 May 19:10
Dünya
25 May 18:52
Dünya
25 May 18:30
Dünya
25 May 17:25
Dünya
25 May 16:19
Siyasət
25 May 16:07
Gündəm
25 May 16:05
Siyasət
25 May 15:42
Dünya
25 May 15:31
Dünya
25 May 14:26
Sosial
25 May 14:11
Sosial
25 May 13:58
İdman
25 May 13:53
Elanlar
25 May 13:35
Dünya
25 May 13:30
Gündəm
25 May 13:12
Hadisə
25 May 12:53
Dünya
25 May 12:45
Siyasət
25 May 12:25
Dünya
25 May 12:17
Sosial
25 May 12:01
Dünya
25 May 11:59
Siyasət
25 May 11:35
Hadisə
25 May 11:34
Elm
25 May 11:33
Siyasət
25 May 11:28
Gündəm
25 May 11:27
Gündəm
25 May 11:26
Siyasət
25 May 11:25
İdman
25 May 11:20
YAP xəbərləri
25 May 11:11
Din
25 May 10:47
Dünya
25 May 10:41
Dünya
25 May 10:18
Dünya
25 May 09:54
Sosial
25 May 09:39
Hadisə
25 May 09:22
Dünya
25 May 08:50
Hadisə
25 May 08:35
Sosial
25 May 07:46
Sosial
25 May 07:24
Sosial
24 May 23:19
Dünya
24 May 22:16
Dünya
24 May 21:35
Hadisə
24 May 20:09
Sosial
24 May 19:20
Xəbər lenti
24 May 18:35
Dünya
24 May 17:22
Dünya
24 May 16:43
Dünya
24 May 15:30
Sosial
24 May 14:17
İdman
24 May 13:24
Xəbər lenti
24 May 12:21
Dünya
24 May 11:32
Dünya
24 May 10:19
Dünya
24 May 09:25
Siyasət
24 May 08:54

