Amerikadan dünyaya yayılan SES
30.09.2022 [10:28]
MÜŞFİQƏ
1882-ci ildə ABŞ-ın Viskontin ştatında dünyada ilk hidroelektrik stansiyası qurulub. Stansiya ilk günlər kağız dəyirmanı üçün enerji təmin edib. Bir neçə ay sonra ilk investora məxsus elektrik şirkəti olan Edison Lighting Company ilk qalıq yanacaqla işləyən elektrik qurğusunu tamamladı və su elektrik enerjisi ilə rəqabət etməyə başladı. 1888-ci ilə qədər ABŞ və Kanadada 200-ə yaxın su elektrik stansiyası fəaliyyət göstərirdi.
Bu gün Grand Coulee, Bath County və Robert Moses Niaqara Elektrik Stansiyası ABŞ-ın üç ən böyük elektrik stansiyası hesab edilir.
2016-cı ildə isə Çində dünyanın ən böyük su elektrik stansiyası yaradılıb. Bu elektrik stansiyası 22400 MVt istehsal gücünə malikdir.
SES nədir və necə istifadə olunur?
Su elektrik enerjisi axar sudan istifadə etməklə elektrik enerjisi istehsalı deməkdir. Həm ekoloji cəhətdən təmiz, həm də bərpa olunan enerjiyə malikdir. SES vasitəsilə suyun məcra axınlarında və qabarma proseslərində su kütlələrindən enerji mənbəyi kimi istifadə olunur. SES-in bəndləri və su anbarlarının konstruksiyaları adətən çayların üzərində tikilir. Mütəxəssislərin də fikrincə, elektrik enerjisinin effektiv istehsalı üçün əla tapıntı idi. Stansiyanın iş prinsipi kifayət qədər sadədir. Hidrotexniki konstruksiyalar zənciri hidroturbinin ucunda hərəkət edən suyu lazımlı təzyiqə çatdırır və hərəkətdə olan su kütləsi elektrik enerjisi istehsal edən generatorları ötürülür.
Azərbaycanda nə qədər SES var?
Ölkəmizdə fəaliyyət göstərən Su Elektrik stansiyalarının sayı isə 14-dür. Onlardan 5-i kiçik SES-lər olsa da, digərləri ölkənin enerji ilə təmin edilməsində əhəmiyyətli rol oynayır.
Bunlardan Arpaçay-1, Arpaçay-2 Su Elektrik Stansiyaları, Biləv Su Elektrik Stansiyası, Füzuli Su Elektrik Stansiyası, Mingəçevir Su Elektrik Stansiyası, Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyası, Varvara Su Elektrik Stansiyası, Yenikənd Su Elektrik Stansiyası, Şəmkir Su Elektrik Stansiyası, Şəmkirçay Su Elektrik Stansiyaları böyük, Vayxır, Göyçay, İsmayıllı-1, İsmayıllı-2, Balakən-1 isə kiçik Kiçik Su Elektrik Stansiyaları adlanır.
Bundan başqa, Tərtər çayının üzərində tikilmiş Sərsəng SES isə 1977-ci ildə istismara verilib.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
20 May 19:50
Dünya
20 May 19:22
Xəbər lenti
20 May 18:43
Xəbər lenti
20 May 18:30
Elanlar
20 May 18:26
Xəbər lenti
20 May 17:35
YAP xəbərləri
20 May 17:22
YAP xəbərləri
20 May 17:06
Xəbər lenti
20 May 16:28
YAP xəbərləri
20 May 16:02
YAP xəbərləri
20 May 15:44
Sosial
20 May 15:37
Xəbər lenti
20 May 15:19
YAP xəbərləri
20 May 15:02
Elm
20 May 15:01
Xəbər lenti
20 May 14:58
Sosial
20 May 14:55
Xəbər lenti
20 May 14:54
YAP xəbərləri
20 May 14:29
İqtisadiyyat
20 May 14:27
Sosial
20 May 14:23
Mədəniyyət
20 May 14:19
Gündəm
20 May 14:13
Hərbi
20 May 14:12
YAP xəbərləri
20 May 14:11
Sosial
20 May 13:50
Dünya
20 May 13:36
Gündəm
20 May 12:41
Sosial
20 May 12:40
Sosial
20 May 12:39
Gündəm
20 May 12:19
Xəbər lenti
20 May 12:13
Xəbər lenti
20 May 12:12
İqtisadiyyat
20 May 12:04
Dünya
20 May 12:03
Mədəniyyət
20 May 11:58
Gündəm
20 May 11:52
Siyasət
20 May 11:51
İdman
20 May 11:38
Gündəm
20 May 11:37
Sosial
20 May 11:36
Xəbər lenti
20 May 11:31
YAP xəbərləri
20 May 11:19
Gündəm
20 May 11:15
Gündəm
20 May 10:53
YAP xəbərləri
20 May 10:40
İqtisadiyyat
20 May 10:39
Siyasət
20 May 10:14
Müsahibə
20 May 10:14
Analitik
20 May 09:56
Sosial
20 May 09:12
Sosial
20 May 08:50
Sosial
20 May 08:37
Dünya
19 May 23:42
YAP xəbərləri
19 May 23:17
Dünya
19 May 23:15
Siyasət
19 May 22:57
Dünya
19 May 22:48
İdman
19 May 22:24
Dünya
19 May 22:06
Sosial
19 May 21:50
Dünya
19 May 21:35
Siyasət
19 May 21:19
Sosial
19 May 20:45
Hadisə
19 May 20:22
Siyasət
19 May 20:09
Dünya
19 May 19:56
Dünya
19 May 19:30
Dünya
19 May 19:16
Elm
19 May 18:59
