İtaliya alimləri işığı super bərk maddəyə çevirməyə nail olublar
10.03.2025 [11:27]
İtaliya Milli Tədqiqat Şurasının fizikləri işığı super bərk maddə vəziyyətinə çevirməyə müvəffəq olublar. AZƏRTAC “New Scientist” elmi nəşrinə istinadən xəbər verir ki, bu unikal maddə həm bərk, həm də həddindən artıq maye xüsusiyyətlərini nümayiş etdirir.
Bu nailiyyət təxminən on il əvvəl işığın maye xüsusiyyətlərini nümayiş etdirən fiziklərin əvvəlki tədqiqatlarının məntiqi davamı idi. İndi alimlər işıqdan super bərk vəziyyətdə maddə yaradaraq növbəti addımı atıblar.
Alimlərin izah etdiyi kimi, fövqəladə materialların özlülüyü sıfırdır və bu, sürtünməni tamamilə aradan qaldırır, eyni zamanda, onun forma sabitliyini təmin edən kristal quruluşunu qoruyur. İndiyədək belə xassələri yalnız atomlarla son dərəcə aşağı temperaturda, kvant effektləri meydana çıxanda aparılan təcrübələrdə müşahidə etmək olardı.
Tədqiqatçılar bu təcrübədə qeyri-ənənəvi bir yanaşma üsulu tətbiq ediblər. Atomların əvəzinə elektronikada geniş istifadə olunan yarımkeçirici alüminium qallium turşusundan istifadə edilib. Dar silsilələrin relyef nümunəsi olan materialın səthinə lazer şüası yönəldilib, işıq dalğalarının yarımkeçirici ilə qarşılıqlı təsiri nəticəsində çıxıntılar arasındakı boşluqda polaritonlar - super sərt quruluş yarada bilən hibrid hissəcikləri yaradılıb.
Sonrakı tədqiqatlar təsdiqləyib ki, alimlər həqiqətən də işıqdan super bərk maddə vəziyyəti yaratmağa müvəffəq olublar. Bu, elm tarixində ilk analoji kəşfdir. Bununla belə, tədqiqatçıların hələ də bu qeyri-adi materialın xüsusiyyətlərini ətraflı şəkildə öyrənmək üçün görəcəyi çox iş var. Mütəxəssislərin fikrincə, sonrakı təcrübələr maddənin yeni, hələ az öyrənilmiş formalarının xüsusiyyətlərini daha yaxşı anlamağa kömək edəcək.
Xəbər lenti
Hamısına baxHadisə
18 Aprel 14:35
Sosial
18 Aprel 13:28
Gündəm
18 Aprel 12:44
Gündəm
18 Aprel 11:21
Gündəm
18 Aprel 10:54
Siyasət
18 Aprel 10:31
Analitik
18 Aprel 10:18
Gündəm
18 Aprel 09:50
Analitik
18 Aprel 09:35
Mədəniyyət
18 Aprel 09:12
Ədəbiyyat
18 Aprel 08:57
Ədəbiyyat
18 Aprel 08:33
YAP xəbərləri
17 Aprel 23:53
Dünya
17 Aprel 23:52
YAP xəbərləri
17 Aprel 23:51
Dünya
17 Aprel 23:39
Sosial
17 Aprel 23:15
Dünya
17 Aprel 22:41
İqtisadiyyat
17 Aprel 22:33
Dünya
17 Aprel 22:16
Dünya
17 Aprel 21:58
İqtisadiyyat
17 Aprel 21:23
Gündəm
17 Aprel 21:09
Hadisə
17 Aprel 21:09
Dünya
17 Aprel 20:45
Dünya
17 Aprel 20:32
Sosial
17 Aprel 20:17
Dünya
17 Aprel 19:50
Gündəm
17 Aprel 19:25
Dünya
17 Aprel 19:21
Xəbər lenti
17 Aprel 19:10
Elm
17 Aprel 18:53
Dünya
17 Aprel 18:20
Dünya
17 Aprel 17:28
Dünya
17 Aprel 17:11
Gündəm
17 Aprel 16:36
Dünya
17 Aprel 16:34
YAP xəbərləri
17 Aprel 16:13
Dünya
17 Aprel 16:10
Dünya
17 Aprel 15:58
YAP xəbərləri
17 Aprel 15:55
Sosial
17 Aprel 15:51
Hadisə
17 Aprel 15:43
Sosial
17 Aprel 15:27
Dünya
17 Aprel 15:23
Sosial
17 Aprel 15:16
İdman
17 Aprel 15:15
Siyasət
17 Aprel 15:02
Siyasət
17 Aprel 15:01
YAP xəbərləri
17 Aprel 14:54
Dünya
17 Aprel 14:45
Dünya
17 Aprel 14:41
Siyasət
17 Aprel 14:33
Sosial
17 Aprel 14:32
Dünya
17 Aprel 14:19
Dünya
17 Aprel 13:50
Dünya
17 Aprel 13:27
Gündəm
17 Aprel 13:08
Gündəm
17 Aprel 12:54
Siyasət
17 Aprel 12:44
Gündəm
17 Aprel 12:22
İqtisadiyyat
17 Aprel 12:16
Siyasət
17 Aprel 12:16
Sosial
17 Aprel 12:15
Gündəm
17 Aprel 11:48
Siyasət
17 Aprel 11:38
İqtisadiyyat
17 Aprel 11:34
İqtisadiyyat
17 Aprel 11:12
Gündəm
17 Aprel 10:50
Sosial
17 Aprel 10:43

