İlk imperatorun məzarında sirli duman: 2000 illik əfsanə gerçək imiş
26.07.2026 [21:34]
Alimlər qədim Çinlə bağlı ən məşhur əfsanələrdən birini təsdiqləyə biləcək yeni sübutlar əldə ediblər. Araşdırma nəticəsində ilk Çin imperatoru Tsin Şi Xuandinin hələ də açılmamış məqbərəsinin üzərində atmosferdə civə buxarının normadan xeyli yüksək olduğu müəyyən edilib.
Lent.az xəbər verir ki, bu barədə “Daily Galaxy” nəşri məlumat yayıb.
Hələ 2 min ildən çox əvvəl tarixçi Sıma Tsyan yazırdı ki, imperatorun yeraltı sarayında Çinin xəritəsini simvolizə edən civədən hazırlanmış çaylar və göllər yaradılıb. Əsrlər boyu bu məlumat sadəcə əfsanə hesab olunurdu. Lakin yeni araşdırma həmin məqbərənin altında həqiqətən də böyük həcmdə civə ehtiyatının ola biləcəyini göstərən ilk atmosfer sübutlarını ortaya qoyub.
Tədqiqatçılar məqbərəyə daxil olmadan havadakı civə konsentrasiyasını ölçə bilən lazer əsaslı uzaqdan zondlama sistemindən istifadə ediblər.
Ölçmələr zamanı məqbərənin üzərində təbii fon göstəricilərini əhəmiyyətli dərəcədə üstələyən civə konsentrasiyası qeydə alınıb. Ən yüksək göstərici hər kubmetr hava üçün 27 nanoqram olub.
Aşkarlanan anomaliyalar daha əvvəl torpaqda yüksək civə miqdarı müəyyən edilən sahələrlə üst-üstə düşüb.
Tsin Şi Xuandinin məqbərəsi dünyanın ən sirli arxeoloji abidələrindən biri hesab olunur. Tarixi mənbələrə görə, onun tikintisi təxminən 38 il davam edib və bu işə 700 minə yaxın insan cəlb olunub.
Məqbərənin mərkəzi dəfn kamerası bu günə qədər açılmayıb və arxeoloqlar tərəfindən toxunulmaz saxlanılır.
Alimlər ehtimal olunan böyük civə ehtiyatı və tarixi abidənin zədələnməsi riskinə görə hələlik mərkəzi kamerada qazıntılara başlamağa cəsarət etmirlər.
Tədqiqat müəlliflərinin hesablamalarına əsasən, son iki min ildən artıq müddətdə məqbərədən atmosferə təxminən bir ton civə buxarlanıb. Bunun isə ilkin ehtiyatın cəmi bir faizi olduğu güman edilir.
Tarixi mənbələr doğru olarsa, məqbərənin daxilində hələ də 100 tondan çox civə qala bilər.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, əldə olunan nəticələr yalnız qədim tarixi qeydləri dəstəkləmir, həm də müasir texnologiyaların arxeoloji abidələri zədələmədən öyrənmək üçün yaratdığı yeni imkanları nümayiş etdirir.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
06 Sentyabr 23:19
İdman
06 Sentyabr 22:40
Dünya
06 Sentyabr 21:54
Hadisə
06 Sentyabr 21:45
Sosial
06 Sentyabr 20:59
Dünya
06 Sentyabr 19:23
Siyasət
06 Sentyabr 18:45
Dünya
06 Sentyabr 18:40
Dünya
06 Sentyabr 17:25
Dünya
06 Sentyabr 16:30
Dünya
06 Sentyabr 15:59
Gündəm
06 Sentyabr 15:14
Dünya
06 Sentyabr 15:13
Dünya
06 Sentyabr 14:29
Dünya
06 Sentyabr 13:40
Dünya
06 Sentyabr 12:53
Dünya
06 Sentyabr 12:31
Siyasət
06 Sentyabr 11:46
Dünya
06 Sentyabr 11:43
Siyasət
06 Sentyabr 11:36
Dünya
06 Sentyabr 11:19
Dünya
06 Sentyabr 10:57
Sosial
06 Sentyabr 10:47
Dünya
06 Sentyabr 10:25
İdman
06 Sentyabr 09:42
Dünya
06 Sentyabr 09:17
Dünya
06 Sentyabr 08:54
İdman
06 Sentyabr 08:30
Dünya
06 Sentyabr 07:56
Dünya
05 Sentyabr 23:18
Dünya
05 Sentyabr 22:20
İdman
05 Sentyabr 21:37
Dünya
05 Sentyabr 20:25
Dünya
05 Sentyabr 19:17
Dünya
05 Sentyabr 18:31
Dünya
05 Sentyabr 17:22
Sosial
05 Sentyabr 16:40
Sosial
05 Sentyabr 15:37
Siyasət
05 Sentyabr 14:56
Sosial
05 Sentyabr 14:19
Sosial
05 Sentyabr 13:33
İqtisadiyyat
05 Sentyabr 12:48
MEDİA
05 Sentyabr 12:25
Analitik
05 Sentyabr 11:53
Ədəbiyyat
05 Sentyabr 11:20
İqtisadiyyat
05 Sentyabr 10:56
Gündəm
05 Sentyabr 10:24
Gündəm
05 Sentyabr 10:09
Sosial
05 Sentyabr 09:42
Siyasət
05 Sentyabr 09:31
Sosial
05 Sentyabr 09:17
Ədəbiyyat
05 Sentyabr 08:54
Ədəbiyyat
05 Sentyabr 08:30
Elm
04 Sentyabr 23:30
İqtisadiyyat
04 Sentyabr 23:19
YAP xəbərləri
04 Sentyabr 23:14
Elm
04 Sentyabr 22:43
Dünya
04 Sentyabr 22:14
Sosial
04 Sentyabr 21:59
Dünya
04 Sentyabr 21:23
Dünya
04 Sentyabr 20:44
İqtisadiyyat
04 Sentyabr 20:31
Dünya
04 Sentyabr 20:17
Siyasət
04 Sentyabr 19:56
Dünya
04 Sentyabr 19:50
Hadisə
04 Sentyabr 19:26
Sosial
04 Sentyabr 19:10
Maraqlı
04 Sentyabr 18:43
Sosial
04 Sentyabr 18:39
Dünya
04 Sentyabr 18:29
