Mayya sivilizasiyasının ən böyük abidəsinin sirri açılıb
08.11.2025 [15:26]
Alimlər müəyyən ediblər ki, mayyalılara məxsus ən böyük məşhur abidə olan Meksikanın Tabasko ştatında yerləşən “Aguada-Feniks” kompleksi təxminən üç min il əvvəl kosmosun memarlıq modeli kimi yaradılıb.
AZƏRTAC xəbər verir ki, “Science Advances (Sci Adv) jurnalında dərc edilən tədqiqata görə, uzunluğu təxminən doqquz kilometr olan bu nəhəng tikili qədim Mezoamerika mədəniyyətində kainatın və zaman dövrlərinin simvolu sayılan xaç formasında inşa olunub.
Abidənin mərkəzində arxeoloqlar yuvalanmış iki xaçşəkilli çuxur aşkar ediblər. Burada dini hədiyyələr, o cümlədən dəniz ilbizlərinin qabıqları, nefrit və yaşıl daşdan fiqurlar, həmçinin mavi, yaşıl və sarı piqmentlər tapılıb. Bu piqmentlər dünyanın dörd istiqamətinə uyğun şəkildə yerləşdirilib. Alimlərin fikrincə, bu tapıntı rənglərin istiqamətlərlə simvolik əlaqəsinin ən erkən nümunəsidir ki, sonradan bu ənənə bütün mayya mədəniyyətinə yayılıb.
Xüsusilə diqqətçəkən məqam odur ki, kompleksdə sosial iyerarxiya əlamətləri aşkar olunmayıb, nə saraylar, nə də hökmdar heykəlləri tapılıb. Tədqiqatçılara görə, tikintisi 10 milyonadək iş günü tələb edən bu nəhəng quruluş ümumi ictimai səylərlə, yəni məcburiyyət olmadan inşa edilib. Alimlər hesab edirlər ki, məqsəd “Kainatın xəritəsini” yaratmaq və ümumi ayinlər üçün bir mərkəz formalaşdırmaq olub. Bu isə minlərlə insanı bir araya gətirib və göstərib ki, böyük nailiyyətlər kral hakimiyyəti olmadan da mümkündür.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
23 İyul 23:10
Dünya
23 İyul 22:41
Müsahibə
23 İyul 22:16
Dünya
23 İyul 21:50
Dünya
23 İyul 21:29
Elm
23 İyul 20:42
İqtisadiyyat
23 İyul 20:17
Dünya
23 İyul 19:53
Dünya
23 İyul 19:20
Dünya
23 İyul 18:28
Dünya
23 İyul 17:10
YAP xəbərləri
23 İyul 17:08
YAP xəbərləri
23 İyul 17:04
Elm
23 İyul 16:19
YAP xəbərləri
23 İyul 15:52
Sosial
23 İyul 15:47
YAP xəbərləri
23 İyul 15:35
Sosial
23 İyul 15:31
Sosial
23 İyul 15:30
Sosial
23 İyul 15:29
YAP xəbərləri
23 İyul 15:08
İqtisadiyyat
23 İyul 14:20
Dünya
23 İyul 13:26
Sosial
23 İyul 13:03
Xəbər lenti
23 İyul 12:20
Gündəm
23 İyul 11:46
Ədəbiyyat
23 İyul 11:30
Sosial
23 İyul 11:28
Sosial
23 İyul 11:17
Elm
23 İyul 11:16
İqtisadiyyat
23 İyul 11:15
Sosial
23 İyul 11:10
Gündəm
23 İyul 11:09
Gündəm
23 İyul 11:07
Xəbər lenti
23 İyul 11:06
Dünya
23 İyul 10:58
Gündəm
23 İyul 10:36
YAP xəbərləri
23 İyul 10:28
Sosial
23 İyul 10:26
YAP xəbərləri
23 İyul 10:23
Dünya
23 İyul 10:22
Analitik
23 İyul 10:15
Analitik
23 İyul 09:59
Sosial
23 İyul 09:48
Dünya
23 İyul 09:42
Dünya
23 İyul 09:14
Dünya
23 İyul 08:50
Dünya
23 İyul 08:37
İqtisadiyyat
22 İyul 23:17
Dünya
22 İyul 22:59
Dünya
22 İyul 22:20
YAP xəbərləri
22 İyul 22:03
YAP xəbərləri
22 İyul 21:53
Sosial
22 İyul 21:46
YAP xəbərləri
22 İyul 21:33
Dünya
22 İyul 21:13
Dünya
22 İyul 20:58
Maraqlı
22 İyul 20:25
MEDİA
22 İyul 20:11
Siyasət
22 İyul 19:57
Xəbər lenti
22 İyul 19:54
Dünya
22 İyul 19:42
Maraqlı
22 İyul 19:17
Dünya
22 İyul 18:33
MEDİA
22 İyul 17:31
Dünya
22 İyul 17:25
YAP xəbərləri
22 İyul 17:07
Dünya
22 İyul 16:30
Dünya
22 İyul 15:59
İdman
22 İyul 15:22
