ZƏNGİLAN ZƏFƏRİ VƏ DÖVLƏT SƏRHƏDLƏRİNİN TAM BƏRPASININ STRATEJİ ASPEKTLƏRİ
20.10.2026 [10:42]
2020-ci il oktyabrın 20-də Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin Müzəffər Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən hərbi əməliyyatlar nəticəsində Zəngilan şəhəri və ətraf ərazilər işğaldan azad edilmişdir. Bu tarixi hadisə 44 günlük Vətən Müharibəsinin gedişində sadəcə növbəti yaşayış məntəqəsinin azad olunması deyil, eyni zamanda müharibənin strateji və geostrateji taleyini həll edən dönüş nöqtələrindən biri olmuşdur.
Zəngilanın azad olunması ilə cəbhə xəttində operativ-taktiki üstünlük tam olaraq Azərbaycan Ordusunun nəzarətinə keçmiş, düşmənin müdafiə eşelonları darmadağın edilmiş və cənub istiqamətindəki hərbi təchizat zənciri kəsilmişdir. Azərbaycan Prezidentinin 31 iyul 2023-cü il tarixli Sərəncamı ilə 20 oktyabr - Zəngilan Şəhəri Günü kimi təsbit edilərək xalqımızın zəfər salnaməsinin rəsmi təqvimində layiqli yerini almışdır.
Zəngilan rayonunun azad edilməsi prosesinin ən mühüm geostrateji nəticələrindən biri 132 kilometrlik Azərbaycan-İran dövlət sərhədinin işğaldan tam azad olunması və dövlət nəzarətinə qaytarılmasıdır.
30 ilə yaxın müddətdə nəzarətsiz qalmış və "boz zona"ya çevrilmiş sərhəd xətti üzərində Azərbaycan Respublikasının milli suverenliyi bərpa olunmuşdur.
Sərhədin bərpası qanunsuz narkotik dövriyyəsi, silah qaçaqmalçılığı və beynəlxalq terrorizmin maliyyələşdirilməsi üçün istifadə olunan qanunsuz dəhlizləri yekun olaraq bağlamışdır.
Dövlət Sərhəd Xidmətinin modern infrastrukturu Zəngilanda dərhal bərpa edilərək regionda daxili və xarici təhlükəsizlik arxitekturası yenidən formalaşdırılmışdır.
Sərhədin tam bərpa olunması Bakı və Tehran arasında qarşılıqlı hörmət və ərazi bütövlüyü prinsiplərinə dayanan diplomatik və iqtisadi münasibətlərə yeni impuls vermişdir. Araz çayı boyunca uzanan sərhəd xətti artıq münaqişə zonası kimi deyil, regional inteqrasiya və qonşuluq münasibətlərinin inkişaf platforması kimi çıxış edir.
Sərhədin azad olunması regional nəqliyyat və enerji layihələrinin reallaşmasını sürətləndirmişdir.
Azərbaycanın əsas hissəsini Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə İran ərazisi üzərindən bağlayacaq yeni avtomobil və dəmir yolu körpülərinin (Ağbənd qəsəbəsi istiqamətində) tikintisi strateji əhəmiyyət daşıyır.
Enerji və Su Ehtiyatlarının İdarə Edilməsi: Araz çayı üzərindəki "Xudafərin" və "Qız Qalası" su qovşaqlarının və su elektrik stansiyalarının birgə istismarı iki ölkə arasında kənd təsərrüfatı və energetika sahəsində dayanıqlı tərəfdaşlığı təmin edir.
Zəngilan azad edildikdən dərhal sonra dövlətin həyata keçirdiyi "Böyük Qayıdış" proqramının ilk pilot layihəsi məhz bu rayonda—Ağalı kəndində reallaşdırılmışdır.
Günəş enerjisi panelləri, "Ağıllı kənd təsərrüfatı" sistemləri və eko-infrastruktur təminatı.
Keçmiş məcburi köçkünlərin öz doğma torpaqlarına qayıdaraq müasir iş yerləri və yüksək həyat standartları ilə təmin olunmuşdur.
2022-ci ildə istifadəyə verilmiş Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonunu qlobal nəqliyyat şəbəkəsinə inteqrasiya edən əsas infrastruktur obyektidir. Hava limanı regionun mülki aviasiya, yükdaşıma və turizm potensialını artırmaqla yanaşı, Zəngilanı regional logistika mərkəzinə çevirmişdir.
Zəngilan yalnız daxili infrastrukturu ilə deyil, transmilli nəqliyyat qovşaqlarının kəsişməsində yerləşməsi ilə seçilir. Region Orta Dəhlizin strateji halqası olaraq Asiya ilə Avropa arasında yükdaşımaların vaxt və xərc baxımından optimallaşdırılmasına birbaşa töhfə verir.
Zəngilan Zəngəzur Dəhlizinin başlanğıc və qovşaq məntəqəsidir. Dəhlizin fəaliyyətə başlaması:
Türk dünyası arasında birbaşa quru bağlantısını bərpa edəcək;
Cənubi Qafqazda davamlı sülh, iqtisadi inteqrasiya və qarşılıqlı asılılıq mühiti yaradacaq.
Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin kəsişməsində Azərbaycanın strateji mövqeyini daha da möhkəmləndirəcəkdir.
20 Oktyabr – Zəngilan Şəhəri Günü sadəcə hərbi Zəfərin təqvim göstəricisi deyil. Bu tarix, Azərbaycanın dövlət sərhədlərinin bütövlüyünün, cənub sərhədlərimizin tam təhlükəsizliyinin və post-münaqişə dövründə dayanıqlı inkişafın simvoludur.
Zəngilanın işğaldan azad olunması ilə Azərbaycan-İran sərhədinin tam bərpa edilməsi regionda status-kvonu sülh, təhlükəsizlik və geoiqtisadi əməkdaşlıq lehinə köklü şəkildə dəyişmişdir. Bu gün Zəngilan azad edilmiş torpaqların dirçəliş modeli, Zəngəzur corridor dəhlizinin kilid nöqtəsi və Cənubi Qafqazın yeni logistik mərkəzi kimi gələcəyə inamla addımlayır.
Nurlana Yusifova
YAP Samux rayon təşkilatının əməkdaşı
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
20 Oktyabr 12:41
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 12:39
Elm
20 Oktyabr 12:28
Dünya
20 Oktyabr 11:45
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 11:42
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 11:15
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 11:03
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 10:59
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 10:29
Analitik
20 Oktyabr 10:23
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 10:15
Dünya
20 Oktyabr 10:12
Gündəm
20 Oktyabr 10:05
Dünya
20 Oktyabr 09:50
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 09:47
Analitik
20 Oktyabr 09:41
Gündəm
20 Oktyabr 09:30
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 09:28
Sosial
20 Oktyabr 09:17
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 08:51
Sosial
20 Oktyabr 08:36
Gündəm
20 Oktyabr 08:12
İdman
19 Oktyabr 23:17
Dünya
19 Oktyabr 22:55
Dünya
19 Oktyabr 22:12
Sosial
19 Oktyabr 21:49
Dünya
19 Oktyabr 21:13
Mədəniyyət
19 Oktyabr 21:09
Dünya
19 Oktyabr 20:41
İdman
19 Oktyabr 20:19
Siyasət
19 Oktyabr 20:18
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 19:06
İqtisadiyyat
19 Oktyabr 18:53
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 18:26
Müsahibə
19 Oktyabr 18:25
Elm
19 Oktyabr 18:23
Siyasət
19 Oktyabr 18:12
Sosial
19 Oktyabr 18:11
Xəbər lenti
19 Oktyabr 18:07
Elanlar
19 Oktyabr 18:07
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 18:04
Sosial
19 Oktyabr 17:47
Mədəniyyət
19 Oktyabr 17:22
Dünya
19 Oktyabr 17:16
İqtisadiyyat
19 Oktyabr 16:46
Siyasət
19 Oktyabr 16:37
Xəbər lenti
19 Oktyabr 16:36
Hadisə
19 Oktyabr 16:36
Dünya
19 Oktyabr 16:12
Sosial
19 Oktyabr 15:45
İdman
19 Oktyabr 15:45
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 15:41
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 15:35
Siyasət
19 Oktyabr 15:27
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 15:04
Elanlar
19 Oktyabr 15:02
Sosial
19 Oktyabr 14:54
Gündəm
19 Oktyabr 14:33
Sosial
19 Oktyabr 14:13
Sosial
19 Oktyabr 14:12
İqtisadiyyat
19 Oktyabr 14:12
İqtisadiyyat
19 Oktyabr 14:11
Sosial
19 Oktyabr 14:10
Mədəniyyət
19 Oktyabr 14:09
Dünya
19 Oktyabr 14:08
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 13:43
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 13:39
Siyasət
19 Oktyabr 13:02
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 12:50
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 12:49

