G7-dən Ukraynanın təhlükəsizliyinə dəstək

Bakı:

20 °C

68 %

0 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Analitik / G7-dən Ukraynanın təhlükəsizliyinə dəstək

G7-dən Ukraynanın təhlükəsizliyinə dəstək

15.01.2026 [09:15]

Davosda ABŞ Prezidenti Donald Trampla görüş olacaq

Rusiya-Ukrayna müharibəsi ilə bağlı sülh prosesi beynəlxalq müstəvidə əsas müzakirələrdən biridir. ABŞ Ukraynanın ərazi güzəştlərinə getməsinə çalışsa da, Kiyev buna hələ də müqavimət göstərməkdədir. Bir müddət öncə Ukrayna Tramp administrasiyasına ABŞ-ın Rusiya ilə münaqişənin həllinə dair son təkliflərinə cavab təqdim etmişdi. Müzakirələrin mövzusu isə üç sənəddən ibarət olub: münaqişənin həllinə dair ümumi çərçivə; Ukrayna üçün təhlükəsizlik təminatları; Ukraynanın bərpasına dair plan.

Vaşinqton və Kiyev razılığa gəlib?

“Axios” portalı bir neçə gün öncə yazmışdı ki, ABŞ administrasiyası və Kiyev rəsmiləri Ukrayna böhranının mümkün həllini nəzərdə tutan sülh planı ilə bağlı razılığa gəliblər. Portalın məlumatına görə, Ağ Ev Trampın planının demək olar ki, bütün aspektləri üzrə Ukrayna ilə razılığa gəlib və indi Rusiya rəhbərliyindən bu təklifə aydın cavab almaq istəyir. Daha əvvəl nəşr Rusiya Prezidentinin xarici ölkələrlə investisiya və iqtisadi əməkdaşlıq üzrə xüsusi nümayəndəsi Kirill Dmitriyevin Ukrayna və Avropa ölkələrinin nümayəndələri ilə ikigünlük danışıqlardan sonra Parisdə amerikalı Stiven Uitkoff və Cared Kuşnerlə görüşdüyü barədə məlumat vermişdi.

Hazırda danışıqların əsas mövzusu Ukraynanın təhlükəsizlik təminatı ilə bağlıdır. Yeri gəlmişkən, gələn həftə Kiyevin G7 müttəfiqləri atəşkəsdən sonra Ukraynaya təhlükəsizlik zəmanətlərinə şəxsi dəstəyini təmin etmək üçün Davosda ABŞ Prezidenti Donald Trampla görüşəcəklər. Bu barədə “Financial Times” qəzeti məlumat yayıb. Planlarla tanış olan dörd rəsmi qəzetə bildirib ki, “İtaliya, Almaniya, Fransa, Kanada və Böyük Britaniya liderləri, eləcə də Avropa Komissiyasının prezidenti gələn həftə Dünya İqtisadi Forumunda Tramp və Zelenski ilə liderlərin nəzərdə tutulan görüşündə iştirak etməyi planlaşdırırlar”.

Rəsmilər, xüsusilə 21 yanvarda planlaşdırılan görüşün təfərrüatlarını müzakirə edirlər və bu görüşə “könüllülər koalisiyası”nın digər liderləri də qatıla bilər. Rəsmilərin sözlərinə görə, koalisiyanın milli təhlükəsizlik müşavirləri də ayrıca görüş planlaşdırırlar. “Bloomberg”in məlumatına görə, liderlərin Davosdakı görüşündə ötən həftə Parisdə müharibənin təkrarlanmasının qarşısını almaq üçün əldə edilən razılaşmalara Trampın təsdiqinin alınması gözlənilir. Bu, Trampın Ukrayna üzrə xüsusi nümayəndəsi və Avropa müdafiə qüvvələrinin komandanının da daxil olduğu “qətiyyətlilər koalisiyası”nın görüşüdür. Nəşr bildirib ki, “İtaliya, Almaniya, Fransa, Kanada və Birləşmiş Krallıq liderləri təhlükəsizlik zəmanətləri ilə bağlı ABŞ prezidentinin şəxsi dəstəyini alacaqlar”.

Avropa Trampın Rusiyayönümlü bəyanatlarından narahatdır

Eyni zamanda, Avropa Rusiya ilə sülh razılaşması əldə edilərsə, ABŞ Prezidentinin Ukraynaya şəxsi dəstəyinin miqyasından narahatdır. Son bir ildə onun münaqişə ilə bağlı kəskin Rusiyayönlü açıqlamalar verdiyi bir neçə hadisə şübhələr doğurub. “ABŞ olmadan bunların heç biri baş verməyəcək. Trampın, əslində, nə düşündüyü hələ də bəlli deyil”,-deyə danışıqlarda iştirak edən bir Avropa rəsmisi, Britaniya və Fransanın atəşkəsdən sonra Ukraynaya qoşun göndərmək vədinə istinad edərək qeyd edib. Nəşr əlavə edib ki, altı liderin, eləcə də Avropa Komissiyasının prezidenti Ursula Fon der Lyayenin iştirakı Davosda keçirilən tədbirdə G7 ölkələri üçün rekord göstəricidir.

Xatırladaq ki, yanvarın 9-da Ukrayna və Böyük Britaniya Kiyevdə cari il üçün müdafiə sahəsində əməkdaşlıq üzrə yol xəritəsi imzalayıb. Sənəddə Rusiyanın yeni hücumları fonunda hava hücumundan müdafiə, pilotsuz uçuş aparatları və aviasiya sahələrində birgə layihələr müəyyənləşdirilib. Ayrıca olaraq Ukrayna və Böyük Britaniya hava hücumundan müdafiə və uzaqmənzilli silahlar sahəsində birgə strateji layihələrin inkişafını razılaşdırıblar. Bununla yanaşı, Britaniya Silahlı Qüvvələrinin Müdafiə Qərargahının rəisi, marşal Riçard Nayton bildirib ki, Ukraynanın təhlükəsizliyinə tam əminlik olmadığı təqdirdə, münaqişə başa çatdıqdan sonra belə Ukraynaya qoşun göndərilməyəcək.

Riçard Nayton Britaniya qoşunlarının Ukraynaya göndərilməsi halında təhlükəsizlik zəmanətləri ilə bağlı sualını cavablandırarkən qeyd edib ki, nazirlərin dəstəyi ilə qərarlar qəbul edilərkən hərbi komandirlərin rolu risk səviyyəsini qiymətləndirmək və yerləşdirilmənin faydalarının potensial risklərdən üstün olmasını təmin etməkdir. O, vurğulayıb ki, Ukraynada yerləşdiriləcək Britaniya qoşunlarının kifayət qədər təhlükəsizliyinə dair təminat olsa belə, real əməliyyat mühitində sıfır risk anlayışı mövcud deyil.

Zelenski: Sənəd üzərində iş yekun mərhələdədir

Bu arada, Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ölkə üçün ABŞ-ın təhlükəsizlik zəmanətləri ilə bağlı sənəd üzərində işin yekun mərhələsində olduğunu bildirib: “Növbəti iki həftə üçün görüşlər, sənədlərin hazırlanması və mümkün imzalanma üzrə qrafiki müzakirə etdik. ABŞ tərəfindən Ukrayna üçün təhlükəsizlik zəmanətləri haqqında sənədi tamamlamaq və ali səviyyədə nəzərdən keçirilmək üçün təqdim etmək tapşırığını verdim. Bu, tarixi səviyyədə bir sənəd olmalıdır”. Zelenski, həmçinin Ukraynanın bərpası və iqtisadi inkişafına aid sənədlərin də müzakirə olunduğunu vurğulayıb. O, Baş nazir Yuliya Sviridenkoya, baş nazirin müavini Taras Kaçkaya və iqtisadiyyat naziri Aleksey Sobolevə Ukrayna ilə ABŞ arasında gələcək sazişlərin, eləcə də Ukrayna-Avropa-ABŞ formatında üçtərəfli razılaşmaların bütün iqtisadi aspektlərinin tam dəstəklənməsini və ekspertizasını təmin etmək tapşırığı verib.

Ukrayna Prezidenti tərəfdaşlardan daxil olacaq bərpa vəsaitlərindən istifadə üçün zəruri mexanizmlərin müəyyən edildiyini qeyd edib. O, həmçinin ABŞ və Rusiya arasında danışıqların nəticələrinə əsasən Moskvanın real şərtlərlə müharibəni dayandırmağa hazır olub-olmaması ilə bağlı aydın cavab gözlədiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, əks halda, Rusiyaya təzyiq gücləndirilməlidir. Buna kölgə donanması, sanksiyalardan yan keçməyə imkan verən maliyyə sxemləri və ixrac gəlirlərinə qoyulan məhdidiyyətləri artırmaqla nail olmaq olar.

N.BAYRAMLI

Paylaş:

Baxılıb: 761 dəfə