“Xəstəliklər fəsli...”
03.04.2024 [11:15]
Yaz allergiyalarından necə qorunaq?
Yeganə BAYRAMOVA
Yaz aylarında ağacların çiçək açması, tozlanmanın başlaması və havada uçan toz hissəcikləri ilə əlaqədar allergik xəstəliklər yaranır və ya kəskinləşir. Ona görə də çox zaman yaza “xəstəliklər fəsli” də deyilir. Allergik rinit, allergik faringit, dəri allergiyaları, allergik bronxit, xroniki mədə-bağırsaq xəstəlikləri yaz fəslində daha da kəskinləşir.
Allergik xəstəliklərin növləri
Klinik praktikada indiyə kimi elmə məlum olan bütün allergik xəstəliklər bir neçə növə ayrılır:
Respirator (tənəffüs) allergiyalar. Bu qrupa mövsümi və ilboyu davam edən allergik rinitlər, rinosinuzit, traxeobronxit və respirator allergiyaların ən ağır növü hesab olunan bronxial astma daxildir.
Kontakt allergiyaları (dəri formaları). Bu qrupa qaşınma və səpkilərlə müşayiət olunan övrə xəstəliyi, Kvink ödəmi (dəri, dərialtı toxuma və selikli qişanı zədələyən allergik xəstəlik), atopik dermatit və ekzema aid edilir.
Qida allergiyaları. Özündə müxtəlif klinik təzahürləri əhatə edir: həzm sistemi, dəri və tənəffüs orqanlarının təcrid olunmuş və ya birgə zədələnmələri.
Həşərat allergiyası. Bu allergik reaksiya həşərat dişləməsi və ya tullantı məhsulları ilə təmas nəticəsində ortaya çıxır.
İnfeksion allergiyalar. Onların yaranmasının səbəbi patogen xüsusiyyətlərə malik bakteriya, virus və göbələklərdir (vərəm, brusellyoz, qarayara, sifilis, süzənək və s. xəstəliklərin törədiciləri).
Bəs, allergik reaksiyalar zamanı nə etməliyik?
Mövzu barədə fikirlərini “Yeni Azərbaycan”la bölüşən allerqoloq-həkim Şəhla Məmmədxanlı həssas insanların diqqət etməli olduğu məqamlardan danışıb. Onun sözlərinə görə, yaz fəslində ev tozu gənələrinin balalaması artır. Ev tozu gənələri istənilən yaşayış yerində var.
Həkim qeyd edib ki, allergiyası olan şəxs yatdığı, istifadə etdiyi otaqdan yun əşyaları yığışdırmalı, yorğan döşəyini tez-tez dəyişdirməlidir: “Həmin insanlar yaxşı olar ki, öz fəaliyyətlərini günün ikinci yarısında həyata keçirsinlər. Küləkli havada bayıra çıxmasınlar, bu halda baş örtüklərindən istifadə etsinlər. Gün eynəklərindən qoruyucu maskalardan istifadə olunmalıdır. Evə döndükdən dərhal sonra duş qəbul edilməldir. Üst geyimlərini yataq otağına aparmaq olmaz”.
Allerqoloq qeyd edib ki, allergiyanın nəyə qarşı olduğunu bilmək üçün test verilməlidir: “Pandemiyadan sonrakı dövrlərə baxsaq, pasientlərdə daha çox aşkarladığımız udlaq və sərt damağdakı qaşınma hissidir. Şikayətlər daha da kəskinləşərsə və bu, burun-tənəffüs pozulmasıdırsa, o zaman artıq xəstəyə cərrahi müdaxilə həyata keçirilə bilər. Bu zaman radrovikans aləti ilə burun balıqqulaqlarını kiçildərək, tənəffüsü bərpa etmək lazım gəlir”.
Saat 10-11 arası...
Allerqoloq, həmçinin bildirib ki, yazda allergiyası kəskinləşənlər günün birinci yarısı, xüsusilə, saat 10-11 arası açıq havada gəzməməlidirlər. Çünki tozlanma daha çox səhər saatlarında olur: “Bundan başqa, həkim təyinatı olmadan sprey və başqa dərmanlar qəbul etmək yolverilməzdir.
Yaz fəslində gözləri də qorumaq lazımdır. Çünki yazda allergik konyuktivit meydana çıxa bilər. Bunun üçün gün eynəklərindən istifadə olunmalıdır. Allergiyası olanlar yaz aylarında paltar yuyan zaman çalışmalıdırlar ki, qapalı eyvanlarda qurutsunlar. Bu zaman çöldə olan toz paltarlara hopmamış olacaq. Evdə heyvan saxlayanlarsa bu dövrdə çalışmalıdırlar ki, heyvanlar yataq otaqlarına girməsinlər”.
Avtomobillərin hava filtrləri təmizlənməlidir
Ş.Məmmədxanlının sözlərinə görə, yaz aylarında allergiyaya yaxalanmamaq üçün avtomobillərin hava filtrlərini də təmizləmək məsləhət görülür: “Siqaret çəkənlər siqaretdən imtina etsələr, daha yaxşı olar. Siqaret çəkməyən insanlar isə çəkənlərdən uzaq olmalıdır. Kəskin qoxular, parfüm qoxusu olan yerlərdə olmaqdan çəkinmək lazımdır. Sitrus meyvələrdən uzaq olmalı, digər meyvələrə üstünlük verməlidirlər. Çərəzlərdən uzaq olmaq lazımdır. Çünki çərəzlər də allergik xəstəlikləri qıcıqlandırır”.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
04 Sentyabr 17:31
Dünya
04 Sentyabr 17:10
Dünya
04 Sentyabr 16:48
YAP xəbərləri
04 Sentyabr 16:27
Dünya
04 Sentyabr 16:24
Siyasət
04 Sentyabr 16:02
Siyasət
04 Sentyabr 15:59
Dünya
04 Sentyabr 15:41
Xəbər lenti
04 Sentyabr 15:41
Siyasət
04 Sentyabr 15:31
Siyasət
04 Sentyabr 15:31
YAP xəbərləri
04 Sentyabr 15:22
Dünya
04 Sentyabr 15:16
Dünya
04 Sentyabr 14:58
Sosial
04 Sentyabr 14:42
Sosial
04 Sentyabr 14:41
YAP xəbərləri
04 Sentyabr 14:36
Dünya
04 Sentyabr 14:20
Dünya
04 Sentyabr 13:45
Dünya
04 Sentyabr 13:29
Dünya
04 Sentyabr 12:50
Xəbər lenti
04 Sentyabr 12:50
Sosial
04 Sentyabr 12:49
Mədəniyyət
04 Sentyabr 12:48
Hadisə
04 Sentyabr 12:48
Sosial
04 Sentyabr 12:47
Gündəm
04 Sentyabr 12:37
Gündəm
04 Sentyabr 11:41
İqtisadiyyat
04 Sentyabr 11:15
Sosial
04 Sentyabr 11:10
Sosial
04 Sentyabr 10:59
Siyasət
04 Sentyabr 10:22
Gündəm
04 Sentyabr 09:55
Gündəm
04 Sentyabr 09:42
Analitik
04 Sentyabr 09:18
Sosial
04 Sentyabr 08:50
MEDİA
04 Sentyabr 08:37
Dünya
03 Sentyabr 23:18
Sosial
03 Sentyabr 22:54
Dünya
03 Sentyabr 22:20
YAP xəbərləri
03 Sentyabr 21:58
Daxili siyasət
03 Sentyabr 21:42
MEDİA
03 Sentyabr 21:29
Dünya
03 Sentyabr 21:14
Dünya
03 Sentyabr 20:58
İdman
03 Sentyabr 20:25
Dünya
03 Sentyabr 20:12
Xəbər lenti
03 Sentyabr 19:40
İdman
03 Sentyabr 19:33
YAP xəbərləri
03 Sentyabr 19:28
Dünya
03 Sentyabr 19:18
Siyasət
03 Sentyabr 18:55
Dünya
03 Sentyabr 18:31
Siyasət
03 Sentyabr 17:24
İdman
03 Sentyabr 17:05
Elm
03 Sentyabr 16:59
Elm
03 Sentyabr 16:49
Elm
03 Sentyabr 16:31
Dünya
03 Sentyabr 15:19
Siyasət
03 Sentyabr 14:42
Sosial
03 Sentyabr 14:41
Sosial
03 Sentyabr 14:41
Sosial
03 Sentyabr 13:20
İqtisadiyyat
03 Sentyabr 12:28
Hadisə
03 Sentyabr 12:27
Sosial
03 Sentyabr 12:26
Sosial
03 Sentyabr 12:12
Gündəm
03 Sentyabr 11:47
Gündəm
03 Sentyabr 11:25
Gündəm
03 Sentyabr 11:19

