Dünya üzrə birinci onluğa daxil olmuş alim...
24.07.2009 [12:58]
Azərbaycan dünya elminə töhfə verən, böyük mütəfəkkirlər yetişdirən aktiv məkanlardan biridir. Fəlsəfə tarixində Bəhmənyar, İbn-Sina, Nəsrəddin Tusi kimi mütəfəkkirlər təhsil, elm fəlsəfəsinə dair dəyərli fikirlər söyləmiş, dünya miqyasında yayılan nəzəriyyələr yaratmışlar...
Müasir dövrdə də Azərbaycan mütəfəkkirləri təhsil sahəsində dünya dövlətlərinin texnoloji çevikliyini artıran yeni elmi nəzəriyyələr ortaya qoymuşlar. Bunların ən bariz nümunəsi kimi, Lütfi-Zadənin yaratdığı qeyri-səlis məntiq nəzəriyyəsini göstərmək olar. Amma bəzi hallarda dünya əhəmiyyətli elmi nəzəriyyələr hazırlayan azərbaycanlı alimlər diqqət mərkəzindən kənarda qalır. Əslində isə, dünya miqyasında aparılan araşdırmalara nəzər saldıqda bəlli olur ki, xarici ölkələrin alimlərinin ən çox istinad etdikləri mənbə də məhz həmin azərbaycanlı alimlər olur...
Belə ki, bir müddət öncə internet axtarış sistemində apardığımız araşdırmaların nəticəsi olaraq bir faktla rastlaşdıq. www.biblioteca.universia.net, www.sgc.engin.umich.edu, www.ntrs.nasa.gov, www.adsabs.harvard.edu, www.springerlink.com, www.etd.caltech.edu və digər saytlarda Yeni Azərbaycan Partiyasının İdarə Heyətinin üzvü, Bakı Dövlət Universitetinin professoru Şahlar Əsgərovun ionlarla metalların bombardmanı zamanı metalların yeyilməsi, katod tozlanması araşdırması ilə tanış olduq.
Klivlend şəhərində Levis Araşdırmalar Mərkəzinin mütəxəssisi Maris A.Mantenieks hazırladığı ağır ionlarla iş prosesində enerjinin alınması məruzəsində Şahlar Əsgərovun tədqiqatlarına böyük yer ayrıb. Tədqiqatçı qeyd edir ki, ağır ionlarla iş, katod tozlanması araşdırmaları hələ 60-cı illərdə Şahlar Əsgərov və Sena tərəfindən başlanılıb: “Şahlar Əsgərovun və Senanın apardığı araşdırmaların nəticələri sonradan bu sahədə böyük nailiyyətlərin əldə olunmasına geniş yol açdı”.
Məruzə müəllifi, həmçinin, bildirib ki, Əsgərov və Senanın tədqiqatları bu sahədə mühüm nailiyyətlər əldə etmiş Stuart və Wehnerin əldə etdiyi nəticələrlə demək olar ki, eynilik təşkil edir.
Bununla da, ağır ionlarla iş prosesi məruzəsini davam etdirən mütəxəssis daha 9 yerdə Şahlar Əsgərovun elmi araşdırmalarının nəticələrinə istinad edir...
Amma təəssüflə qeyd etməliyik ki, Maris A.Mantenieks məruzəsində Şahlar Əsgərovun araşdırmalarının bu günə qədər diqqət mərkəzindən kənarda qaldığını da yazıb.
Məlumat üçün bildirək ki, katod tozlanması ağır ionlarla aparılan bir prosesdir. Şahlar Əsgərovun 40 il öncə başladığı bu tədqiqat sahəsinin nailiyyətləri bu gün NASA, Avropa Kosmik Tədqiqatlar Mərkəzi tərəfindən geniş istifadə olunur. çünki bu elmi tədqiqatın nəticələrindən hazırda kosmik tədqiqatlarda istifadə edirlər. Bu elmi araşdırmaları ilə Şahlar Əsgərov dünya üzrə 10 alim sırasında layiqli yerini tutduğunu bir daha sübut etmiş olur.
Qeyd edək ki, XX əsrdə raketlər kimyəvi yanacaqla işləyirdisə, XXI əsrdə artıq bu elmi araşdırmaların nəticələrindən istifadə edərək ion mühərriklər hazırlanır və kosmosa aparatların çıxarılmasında bu mühərriklərin rolu getdikcə artır.
ümumiyyətlə, ion mühərrikləri 70-ci illərdən bəri diqqəti cəlb edib. Əlbəttə ki, bu dövrə qədər kosmik sənaye mövcud idi. Amma ağır ionlarla iş prosesi bu sahədə ikinci mərhələnin başlanmasına rəvac verib.
Xatırladaq ki, artıq 2000-ci ildən bəri ion mühərrikləri vasitəsilə kosmosa bir çox aparatlar da aparılıb.
Ramil VƏLİBƏYOV
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
10 Oktyabr 22:39
Maraqlı
10 Oktyabr 21:25
Dünya
10 Oktyabr 20:18
Maraqlı
10 Oktyabr 19:32
Dünya
10 Oktyabr 18:26
Dünya
10 Oktyabr 17:41
Siyasət
10 Oktyabr 17:34
Gündəm
10 Oktyabr 16:34
Dünya
10 Oktyabr 16:22
Gündəm
10 Oktyabr 16:12
Gündəm
10 Oktyabr 16:03
Dünya
10 Oktyabr 15:30
Dünya
10 Oktyabr 14:19
Siyasət
10 Oktyabr 14:08
Gündəm
10 Oktyabr 13:35
Siyasət
10 Oktyabr 12:50
Siyasət
10 Oktyabr 12:25
İqtisadiyyat
10 Oktyabr 11:42
Siyasət
10 Oktyabr 11:16
İqtisadiyyat
10 Oktyabr 10:58
Analitik
10 Oktyabr 10:22
Gündəm
10 Oktyabr 10:06
Sosial
10 Oktyabr 09:45
Gündəm
10 Oktyabr 09:39
Sosial
10 Oktyabr 09:17
Ədəbiyyat
10 Oktyabr 08:51
Ədəbiyyat
10 Oktyabr 08:35
Gündəm
10 Oktyabr 08:12
Siyasət
10 Oktyabr 07:42
Dünya
09 Oktyabr 23:52
Dünya
09 Oktyabr 23:40
İqtisadiyyat
09 Oktyabr 23:37
Dünya
09 Oktyabr 23:25
İqtisadiyyat
09 Oktyabr 23:15
Dünya
09 Oktyabr 21:38
Dünya
09 Oktyabr 20:25
Elm
09 Oktyabr 20:03
Dünya
09 Oktyabr 20:01
Dünya
09 Oktyabr 19:58
Dünya
09 Oktyabr 18:45
Sosial
09 Oktyabr 18:31
Dünya
09 Oktyabr 18:19
Dünya
09 Oktyabr 17:52
Daxili siyasət
09 Oktyabr 17:22
Xəbər lenti
09 Oktyabr 17:05
Dünya
09 Oktyabr 16:52
Dünya
09 Oktyabr 16:36
YAP xəbərləri
09 Oktyabr 16:33
Siyasət
09 Oktyabr 16:31
Siyasət
09 Oktyabr 16:23
Siyasət
09 Oktyabr 16:22
Siyasət
09 Oktyabr 16:20
Siyasət
09 Oktyabr 16:19
Gündəm
09 Oktyabr 16:00
Gündəm
09 Oktyabr 15:39
YAP xəbərləri
09 Oktyabr 15:21
Sosial
09 Oktyabr 15:14
Dünya
09 Oktyabr 15:08
Siyasət
09 Oktyabr 15:05
Siyasət
09 Oktyabr 15:05
Siyasət
09 Oktyabr 15:04
Xarici siyasət
09 Oktyabr 15:04
Sosial
09 Oktyabr 14:59
Gündəm
09 Oktyabr 13:47
Siyasət
09 Oktyabr 13:39
Siyasət
09 Oktyabr 12:56
Gündəm
09 Oktyabr 12:52
YAP xəbərləri
09 Oktyabr 12:27
Siyasət
09 Oktyabr 12:19
Sosial
09 Oktyabr 11:47

