Antarktidanın dərinliklərində alimləri təəccübləndirən yeraltı təkanlar qeydə alınıb
21.06.2026 [17:25]
ABŞ və İspaniyadan olan alimlər dərin öyrənmə alqoritmlərindən istifadə edərək, Şərqi Antarktidadakı Devid buzlağının altında 100–150 kilometr dərinlikdə 510 zəlzələ aşkarlayıblar. Bu bölgədə seysmik aktivlik demək olar ki, qeyri-mümkün hesab edilirdi, çünki ərazi tektonik plitələrin sərhədlərindən uzaqda yerləşir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Science” jurnalında dərc olunub.
Məlumatlar 49 seysmik stansiyadan toplanıb. Süni intellekt əsaslı alqoritm dalğaları bir-birindən fərqləndirərək zəlzələ ocaqlarının yerini dəqiq müəyyən etməyə imkan verib. Yeraltı təkanların maqnitudası 1,6 ilə 3,5 arasında olub.
Tədqiqatçılar etiraf edirlər ki, orta dərinliklərdə baş verən plitədaxili zəlzələləri izah etmək xüsusilə çətindir, çünki yuxarı mantiyada yüksək temperatur və təzyiq şəraiti kövrək dağıntıların yaranmasına imkan vermir.
Bu hadisənin izahı geoloji xüsusiyyətlə bağlıdır. Belə ki, Şərqi Antarktidanın qalın və soyuq plitəsi ilə Qərbi Antarktidanın nazik və isti plitəsi arasındakı sərhəd gərginliyin toplanmasına səbəb olur. Aşağıdan isti mantiyanın, yuxarıdan isə ağır buzlağın yaratdığı təzyiqlə birlikdə bu amil böyük dərinliklərdə çatların əmələ gəlməsinə gətirib çıxarır.
Müəmmalı qalan məsələ 510 təkanın hamısının məhz Devid buzlağının altında cəmləşməsidir. Belə ki, oxşar şərait Transantarktika dağlarının digər hissələri boyunca da mövcuddur. Müəlliflər hesab edirlər ki, buna əlavə yerli amillər də təsir edə bilər.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Maraqlı
22 İyul 20:25
MEDİA
22 İyul 20:11
Siyasət
22 İyul 19:57
Xəbər lenti
22 İyul 19:54
Dünya
22 İyul 19:42
Maraqlı
22 İyul 19:17
Dünya
22 İyul 18:33
MEDİA
22 İyul 17:31
Dünya
22 İyul 17:25
YAP xəbərləri
22 İyul 17:07
Dünya
22 İyul 16:30
Dünya
22 İyul 15:59
İdman
22 İyul 15:22
Sosial
22 İyul 14:51
Dünya
22 İyul 14:45
Dünya
22 İyul 14:18
Dünya
22 İyul 13:52
Gündəm
22 İyul 13:39
Siyasət
22 İyul 13:25
Dünya
22 İyul 13:20
Sosial
22 İyul 13:09
YAP xəbərləri
22 İyul 12:51
Gündəm
22 İyul 12:50
Dünya
22 İyul 12:49
Analitik
22 İyul 12:42
Analitik
22 İyul 12:38
Dünya
22 İyul 12:35
Ədəbiyyat
22 İyul 12:32
Analitik
22 İyul 12:27
Sosial
22 İyul 12:25
MEDİA
22 İyul 12:20
Elanlar
22 İyul 12:01
İqtisadiyyat
22 İyul 12:01
Hadisə
22 İyul 12:00
Elm
22 İyul 12:00
Hadisə
22 İyul 11:59
YAP xəbərləri
22 İyul 11:54
Gündəm
22 İyul 10:52
YAP xəbərləri
22 İyul 10:50
YAP xəbərləri
22 İyul 10:44
Siyasət
22 İyul 10:34
Xəbər lenti
22 İyul 10:26
Xəbər lenti
22 İyul 09:48
Sosial
22 İyul 09:41
Xəbər lenti
22 İyul 09:23
Dünya
22 İyul 09:16
İdman
22 İyul 08:50
Xəbər lenti
22 İyul 08:42
Hadisə
22 İyul 08:27
Dünya
22 İyul 07:41
Xəbər lenti
22 İyul 07:40
Dünya
22 İyul 07:36
Dünya
22 İyul 07:00
Dünya
21 İyul 23:35
Dünya
21 İyul 22:47
Dünya
21 İyul 22:20
Gündəm
21 İyul 22:09
Dünya
21 İyul 21:50
Dünya
21 İyul 21:20
Dünya
21 İyul 20:45
Dünya
21 İyul 20:15
Dünya
21 İyul 19:45
Dünya
21 İyul 19:17
Siyasət
21 İyul 18:36
Dünya
21 İyul 18:20
Siyasət
21 İyul 17:41
YAP xəbərləri
21 İyul 17:10
Siyasət
21 İyul 17:04
Siyasət
21 İyul 16:54
Siyasət
21 İyul 16:53
