Yer ilk dəfə 1,5 °C iqlim həddini pozdu: Təhlükəsiz zonanın sonudurmu?
12.01.2025 [13:17]
2024-cü ildə Yer kürəsinin qlobal orta temperaturu sənayedən əvvəlki dövrün (1850-1900) orta göstəricisini 1,5 °C-dən çox aşdı. Bu, iqlim dəyişikliyi sahəsində kritik bir həddin pozulduğunu və bəşəriyyətin təhlükəli ərazilərə doğru irəlilədiyini göstərən ilk rəsmi qeydiyyatdır. Məlumat beynəlxalq təşkilatlar tərəfindən aparılan müstəqil temperatur ölçmələri əsasında əldə olunub və qlobal istiləşmənin sürətlənməsini təsdiqləyən mühüm göstəricidir.
AZƏRTAC “Nature” jurnalına istinadla xəbər verir ki, 2024-cü ildə Yer kürəsinin orta temperaturu 1,55 °C-ə çataraq, 2023-cü ilin rekord istilik göstəricilərini aşdı. Bu, son iki ilin iqlim sistemində əhəmiyyətli dəyişikliklərə işarə etdiyini göstərir. Alimlər hazırda bu artımın müvəqqəti miqyaslı bir sıçrayış, yoxsa uzunmüddətli bir tendensiyanın başlanğıcı olduğunu araşdırırlar.
2015-ci ildə imzalanmış Paris İqlim Sazişi çərçivəsində 200-dən çox ölkə qlobal istiləşməni 1,5 °C ilə məhdudlaşdırmaq barədə razılığa gəlmişdi. Bununla belə, qalıq yanacaqlardan karbon emissiyaları rekord səviyyəyə çataraq, iqlim hədəflərinə çatmağı çətinləşdirir. BMT-nin baş katibi Antonio Quterreş bildirib ki, 1,5 dərəcə həddinin pozulması uzunmüddətli məqsədlərdən imtina demək deyil, əksinə, daha qətiyyətli tədbirlər görməyi tələb edir.
İqlim alimləri bildirirlər ki, 1,5 °C həddi sadəcə siyasi bir hədəfdir və istiləşmənin bu göstəricidən yuxarı çıxması bir an içində fəlakət yaratmayacaq. Bununla belə, istilik artımının hər bir dərəcəsi ekosistemlər, dəniz səviyyəsi, təbii fəlakətlər və həssas cəmiyyətlər üzərində ciddi təsirlər yarada bilər. Təbiəti Mühafizə Qrupunun baş alimi Katharine Hayhoe qeyd edir ki, biz hələ də 1,3 °C orta istilik dünyasında yaşayırıq. Lakin Yer kürəsinin iqlim sistemində toplanan istilik okeanlara, quruya və buzlara yayılır, bu isə qlobal istiləşmənin fəlakətli təsirlərinin qaçılmaz olduğunu göstərir.
Yer kürəsinin ilk dəfə 1,5 °C həddini pozması bəşəriyyət üçün həm elmi, həm də sosial siqnaldır. Alimlər və siyasətçilər bu dönüş nöqtəsini iqlim tədbirlərini sürətləndirmək üçün son çağırış kimi qəbul etməlidirlər.
Xəbər lenti
Hamısına bax
İqtisadiyyat
18 İyun 19:20
Sosial
18 İyun 19:11
Dünya
18 İyun 18:20
Dünya
18 İyun 17:35
Dünya
18 İyun 16:29
Xəbər lenti
18 İyun 15:58
Dünya
18 İyun 15:31
İqtisadiyyat
18 İyun 15:16
Gündəm
18 İyun 15:15
Maraqlı
18 İyun 14:49
Siyasət
18 İyun 14:36
Siyasət
18 İyun 14:35
Siyasət
18 İyun 14:35
Siyasət
18 İyun 14:34
Sosial
18 İyun 14:33
Siyasət
18 İyun 14:32
Dünya
18 İyun 14:27
YAP xəbərləri
18 İyun 14:25
YAP xəbərləri
18 İyun 14:23
Sosial
18 İyun 14:16
Sosial
18 İyun 14:14
Dünya
18 İyun 13:48
Dünya
18 İyun 13:20
YAP xəbərləri
18 İyun 13:15
Gündəm
18 İyun 13:04
Siyasət
18 İyun 12:57
İqtisadiyyat
18 İyun 12:47
İqtisadiyyat
18 İyun 12:43
Sosial
18 İyun 12:43
Sosial
18 İyun 12:41
İqtisadiyyat
18 İyun 12:41
Sosial
18 İyun 12:40
Siyasət
18 İyun 12:18
Dünya
18 İyun 11:59
Analitik
18 İyun 11:25
Gündəm
18 İyun 11:23
Siyasət
18 İyun 10:47
Siyasət
18 İyun 10:46
Siyasət
18 İyun 10:45
Siyasət
18 İyun 10:44
Siyasət
18 İyun 10:44
Siyasət
18 İyun 10:43
Siyasət
18 İyun 10:43
Sosial
18 İyun 10:39
Dünya
18 İyun 10:17
İqtisadiyyat
18 İyun 09:40
Ədəbiyyat
18 İyun 09:16
Dünya
18 İyun 09:05
Analitik
18 İyun 08:53
Sosial
18 İyun 08:35
Dünya
18 İyun 08:10
Siyasət
18 İyun 07:39
Dünya
18 İyun 07:27
Dünya
17 İyun 23:42
Dünya
17 İyun 23:35
Sosial
17 İyun 23:19
Dünya
17 İyun 22:56
Dünya
17 İyun 22:20
Dünya
17 İyun 22:09
Dünya
17 İyun 21:43
Dünya
17 İyun 21:32
Elm
17 İyun 21:18
Dünya
17 İyun 21:15
Elm
17 İyun 20:58
Dünya
17 İyun 20:25
Dünya
17 İyun 20:10
Elm
17 İyun 19:42
Dünya
17 İyun 19:30
Sosial
17 İyun 19:16
Siyasət
17 İyun 18:07
