Ana səhifə »  Qəzetin pdf formatı »  Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransı: sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq naminə
A+   Yenilə  A-
Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransı: sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq naminə

Azərbaycan paytaxtı mütəmadi olaraq mötəbər beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi məkanına çevrilib. Burada dünyanın müxtəlif guşələrindən nümayəndələr gəlib, qlobal səviyyədə aktuallıq kəsb edən problemlərin müzakirəsini aparır, konkret qərarlar qəbul edirlər. Aprelin 5-6-da Bakı növbəti vacib tədbirə – "Davamlı inkişaf naminə beynəlxalq sülh və təhlükəsizliyin təşviq edilməsi" mövzusunda Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində xarici işlər nazirlərinin aralıq nazirlər konfransına ev sahibliyi edib. Tədbirdə Azərbaycan Prezidenti geniş və əhatəli nitq söyləyib. Dövlət başçısı həm Hərəkatın əhəmiyyətini, həm də Azərbaycanın fəaliyyətini analiz edib. Prezident İlham Əliyev Ermənistanın təcavüzkarlığını bir daha dünya dövlətləri nümayəndələrinin diqqətinə çatdırıb. Xatırladaq ki, Bakıdakı konfransda 120 ölkənin nümayəndəsi iştirak edib. Əlavə olaraq, xüsusi qonaq qismində şəxslər də tədbir iştirakçıları sırasına qatılıblar. Konfransın əhəmiyyətini nəzərə alaraq, onun bir sıra məsələlərə münasibəti üzərində geniş dayanmağa ehtiyac gördük.

Davamlı inkişaf və təhlükəsizlik: Bakı müzakirələrinin əsas məqamları

Azərbaycanda müxtəlif mövzularda beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi ənənə halını alıb. Ölkə rəhbərliyi davamlı olaraq müasir dünya üçün aktual olan məsələləri yüksək səviyyədə müzakirə edən konfrans, forum, seminar və s. kimi tədbirləri reallaşdırır. Onlarda təhlükəsizliyə, sivilizasiyalar, mədəniyyətlər və dinlərarası dialoqa, geosiyasi əməkdaşlığa, enerji sferasında əlaqələrə, iqtisadi əməkdaşlığa həsr edilmiş məsələlərə aid geniş fikir mübadiləsi aparılır.

Bu il də bir-birinin ardınca maraqlı və aktual tədbirlərə Bakı ev sahibliyi etməkdədir. Son olaraq, aprelin 5-6-da Bakıda "Davamlı inkişaf naminə beynəlxalq sülh və təhlükəsizliyin təşviq edilməsi" mövzusunda Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində xarici işlər nazirlərinin aralıq nazirlər konfransı keçirilib. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev konfransın açılışında iştirak edib (bax: Bakıda Qoşulmama Hərəkatının nazirlər konfransının açılış mərasimi keçirilib/AZƏRTAC, 5 aprel 2018).

Konfransda ümumilikdə 800-dən artıq nümayəndə iştirak edib. Onlar Qoşulmama Hərəkatında iştirak edən dövlətlər, həmçinin Hərəkat yanında müşahidəçi statusu almış dövlət və beynəlxalq təşkilatların nümayəndələridir. Əlavə olaraq, xüsusi qonaq qismində dəvət olunan ölkə və təşkilatların təmsilçiləri tədbir iştirakçılarına qatılıblar.

Xatırladaq ki, Qoşulmama Hərəkatı hərbi ittifaqlara qoşulmayan dövlətlər tərəfindən 1961-ci ildə Belqradda keçirilmiş sammitdə yaradılıb. Onun əsas prinsipləri dövlətlərin ərazi bütövlüyü, suverenliyi və siyasi müstəqilliyinə hörmət, daxili işlərinə qarışmamaqdan ibarətdir. Öncədən bu Hərəkat "soyuq müharibə" və bloklararası qarşıdurmanın doğurduğu gərginliyi azaltmağı əsas məqsədlərindən biri kimi qəbul edib. O, qısa müddət ərzində beynəlxalq sülh, təhlükəsizlik və inkişafa dair məsələlərin müzakirə edildiyi mühüm beynəlxalq foruma çevrilib. Qoşulmama Hərəkatının geosiyasi əhəmiyyəti BMT-də gözlənilən islahatların aparılmaması ilə daha da çoxalıb. Belə ki, onu alternativ fəaliyyət meydanı kimi qəbul ediblər. Təsadüfi deyil ki, son 25 il ərzində Hərəkata üzv dövlətlərin sayı 99-dan 120-yə yüksəlib. 17 dövlət və 10 beynəlxalq təşkilat Hərəkat yanında müşahidəçi statusuna malikdir. Azərbaycan Respublikası Qoşulmama Hərəkatına 2011-ci ildə üzv seçilib.

2016-cı ildə Qoşulmama Hərəkatının XVII zirvə toplantısı olub. Onun vacib nəticələrindən biri də Hərəkata üzv dövlətlərin yekdil razılığı ilə 2019-2022-ci illərdə sədrliyin Azərbaycana verilməsidir. 2019-cu ildə isə XVIII zirvə toplantısı Azərbaycanda keçirilməlidir. Ekspertlər Bakıda nəzərdə tutulan tədbirin konkret rəmzi mənasını da vurğulayırlar. Belə ki, 1989-cu il Belqrad sammitindən 30 il sonra Qoşulmama Hərəkatına üzv ölkələrin dövlət və hökumət başçılarının görüşünə yenidən ev sahibliyini Avropa qitəsi edəcək.

Bütün bunlara görədir ki, aprelin 5-6-da Bakıda keçirilən nazirlər konfransına maraq böyük olub. Azərbaycan paytaxtında aparılan müzakirələr növbəti zirvə toplantısının gündəliyini də konkretləşdirib. Beynəlxalq miqyasda sülh və təhlükəsizliyə davamlı inkişafın təmin edilməsi kontekstində nəzər salınıb. Aralıq konfransda yekun sənəd də qəbul edilib. Orada tədbir iştirakçıları beynəlxalq miqyasda geosiyasi, təhlükəsizlik və s. proseslərə münasibət bildiriblər, aktual hesab etdikləri məsələləri ayrıca vurğulayıblar. Diqqətəlayiqdir ki, sənəddə Dağlıq Qarabağ münaqişəsi də xüsusi bəndlə qeyd edilib. Orada dünyanın 120 dövləti Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsinə dəstəyini ifadə edib.

Sözdən əmələ: Hərəkatın konkret hədəfləri

Bu, heç şübhəsiz, Azərbaycan diplomatiyasının böyük uğurlarından biridir. Onu vurğulayaq ki, dövlət başçısı İlham Əliyev konfransdakı nitqində Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi üzərində geniş dayanıb. Prezident İlham Əliyev ifadə edib: "Azərbaycan beynəlxalq hüququn və ədalətin pozulmasının şahidi olub və bunu öz üzərində hiss edib. İyirmi beş ildən artıqdır ki, ölkəmizin ərazisinin bir hissəsi Ermənistanın işğalı altındadır. Azərbaycanın tarixi torpağı olan Dağlıq Qarabağ və onun ətrafındakı yeddi rayonumuz erməni işğalı altındadır" (bax: əvvəlki mənbəyə).

Prezident sözünə davam edərək Ermənistan tərəfindən xalqımıza qarşı etnik təmizləmə siyasəti həyata keçirildiyini tədbir iştirakçılarının diqqətinə çatdırıb: "Ermənistan azərbaycanlılara qarşı Xocalı soyqırımını törədib. Həmin soyqırımı dünyanın 10 dövləti tərəfindən tanınıb. Ümidvaram ki, üzv dövlətlər də bu məsələni müzakirə edəcək və insanlığa qarşı olan həmin cinayətlə bağlı mövqelərini bildirəcəklər" (bax: əvvəlki mənbəyə).

Bu fikirlər təsirsiz ötüşməyib. Konfrans iştirakçıları Ermənistanın təcavüzünü pisləyiblər və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi zərurətini vurğulayıblar. Bununla da demək mümkündür ki, dünya ictimaiyyəti bir daha Azərbaycanın haqlı və ədalətli mövqeyinə dəstək nümayiş etdirib.

Lakin təəssüf ki, hələlik təcavüzkara qarşı konkret tədbirlər görmək mexanizmindən istifadə olunmur. Bu baxımdan Qoşulmama Hərəkatının gələcəkdə hansı addımlar ata biləcəyi üzərində ekspertlər düşünürlər. BMT-də islahatlar aparılmasa, məhz bu Hərəkatın praktiki təsir mexanizmləri işlənə bilər. Yəni Hərəkat sülh, inkişaf, iqtisadi əməkdaşlıq və beynəlxalq münasibətlərin demokratikləşdirilməsi istiqamətlərində çox işlər görməlidir. Bu uzunmüddətli məqsədlərin tam olaraq həyata keçirilməsinə ehtiyac az deyil.

Tədbir iştirakçıları yuxarıda vurğulanan məqamlarla əlaqəli öz fikirlərini bildiriblər. Konfransda daha geniş kontekstdə sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq məsələləri müzakirə edilib. Bu bağlılıqda Azərbaycanın "Bakı prosesi"ni konfrans çərçivəsində təqdim etməsi də diqqəti çox çəkib. Çünki bu proses mədəniyyətlər, dinlər və sivilizasiyalar arasında dialoqun reallaşmasının etibarlı meydanıdır. Azərbaycan Prezidentinin təşəbbüsü ilə yaradılan "Bakı prosesi" artıq 10 ildir ki, fəaliyyəti ilə böyük nüfuz qazanıb. Bununla da Azərbaycan bir beynəlxalq fəaliyyət mexanizmi ilə Qoşulmama Hərəkatı arasında ciddi bağlantı qurub. Konkret ifadə etsək, artıq "Bakı prosesi" dünyanın 130-a yaxın dövləti üçün maraq doğuran hadisədir.

Bunlardan əlavə, Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransında BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinə çatılması ilə əlaqəli məsələlər də müzakirə edilib. Bütövlükdə dünyada sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlığın təmin edilməsi üçün hansı addımların atıla biləcəyi ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Belə təəssürat yaranır ki, Qoşulmama Hərəkatını yeni səviyyəyə yüksəltmək məqsədi qarşıya qoyulub. Onun fəaliyyətinin artırılması qlobal geosiyasi proseslərə müsbət təsir etməlidir. Ən əsası isə dünya dövlətlərinin kollektiv surətdə yaranmış gərgin vəziyyətə müdaxiləsi üçün əlavə imkanlar meydana gəlir. Görünür, burada böyük dövlətlərin həmin məsələyə münasibətindən çox şey asılı olacaq.

Hər bir halda, Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransını uğurlu hesab etmək olar. Bu tədbir göstərdi ki, dünya dövlətlərinin böyük əksəriyyəti həqiqi mənada sülh arzulayırlar. Onlar münaqişələrin beynəlxalq hüquq normaları çərçivəsində həllinə tərəfdardırlar. Azərbaycan Prezidentinin bu məsələ ilə bağlı vurğuladığı fikirlərə konfransda maraq çox olub. Hiss olunur ki, bir sıra siyasi liderlərin vurğuladığı "dünya beşdən böyükdür" tezisinin real əsasları vardır. Azərbaycana gəldikdə isə, bir daha təsdiq olundu ki, o, Qoşulmama Hərəkatının ruhuna və prinsiplərinə həmişə sadiqdir. Bakı sədrliyi dövründə Hərəkatın təməlini təşkil edən məqsəd və məramların inkişafı, beynəlxalq sülhün, təhlükəsizliyin və əməkdaşlığın güclənməsi naminə çalışmaqda davam edəcək.

Newtimes.az

 
  • Oxunub:  3600  |  
  • Tarix:  21-04-2018  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycan dünyada mövqeyi nəzərə alınan güc amilinə çevrilir

17:05
20 Oktyabr
Pərviz Şahbazov: İtaliyada TAP-ın tikintisi ilə bağlı görülən işlərdən razıyıq
17:00
20 Oktyabr
Azərbaycan Prezidenti dəniz nəqliyyatı işçilərini təltif edib
16:54
20 Oktyabr
Energetiklər ulu öndər Heydər Əliyevin məzarını və Şəhidlər xiyabanını ziyarət ediblər
16:49
20 Oktyabr
Budapeştdə güləş üzrə dünya çempionatı başlayıb
16:37
20 Oktyabr
Van Çen: Azərbaycanın seçdiyi inkişaf yolunu dəstəkləyirik
16:32
20 Oktyabr
Hadi Rəcəbli: Azərbaycanın sosial-iqtisadi və digər sahələrdə əldə etdiyi nailiyyətlər milli iqtisadiyyatın dinamik tərəqqisini şərtləndirib
16:29
20 Oktyabr
Əli Əhmədov: Azərbaycan Çin ilə əlaqələrin bütün sahələrdə inkişafına xüsusi əhəmiyyət verir
13:44
20 Oktyabr
Akif Əlizadə: AMEA-da elmlə təhsilin inteqrasiyası istiqamətində uğurlu addımlar atılır
13:40
20 Oktyabr
Biləsuvar rayonunda Azərbaycan Gənclərinin VIII Forumu çərçivəsində zona toplantısı keçirilib
13:30
20 Oktyabr
Elman Məmmədov: Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli istiqamətində qətiyyətli mövqe nümayiş etdirir
13:20
20 Oktyabr
“Star” neft emalı zavodu Türkiyənin ilk Xüsusi Sənaye Zonası elan olunub
13:15
20 Oktyabr
Ekspert: İnvestisiya mühitinin daha da yaxşılaşdırılması sahibkarlığın inkişafı üçün zəmin formalaşdırır
12:57
20 Oktyabr
Türkiyə KİV-ləri “Star” zavodunun açılışını Türkiyə-Azərbaycan birliyinin, qardaşlığının göstəricisi kimi qiymətləndirir
12:47
20 Oktyabr
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi Bolqarıstanın Plovdiv şəhərində qeyd olunub
12:35
20 Oktyabr
Qida Təhlükəsizliyi Agentliyində sahibkarlarla görüş keçirilib
12:28
20 Oktyabr
Aydın Hüseynov: “Star” layihəsinin reallaşması Azərbaycan və Türkiyə liderlərinin güclü siyasi iradəsi nəticəsində mümkün olub
10:57
20 Oktyabr
Kamilə Əliyeva: Regionun lider dövləti olan Azərbaycan bütün sahələrdə möhtəşəm uğurlar qazanıb
10:31
20 Oktyabr
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri iriçaplı pulemyotlardan istifadə etməklə atəşkəs rejimini 30 dəfə pozub
10:29
20 Oktyabr
Bakıda Çingiz Aytmatovun 90 illiyi qeyd olunub
10:24
20 Oktyabr
Prezident İlham Əliyev: “Star Rafineri”nin açılışı Türkiyə-Azərbaycan birliyinin, həmrəyliyinin, dostluğunun əlamətidir
10:19
20 Oktyabr
Türkiyə Prezidenti: Azərbaycan torpaqlarının 20 faizinin əsrin dörddəbiri qədər işğal altında qalması qəbul edilə bilməz
10:12
20 Oktyabr
Rəcəb Tayyib Ərdoğan: “Star” zavodunun açılışı ilə dünyaya örnək olan əlaqələrimizi bir addım da inkişaf etdiririk
10:03
20 Oktyabr
20 oktyabr - Azərbaycanda Energetiklər Günüdür
17:50
19 Oktyabr
Şəkidə yaş barama istehsalı ötən illə müqayisədə 2,7 dəfə artıb
17:43
19 Oktyabr
Bakı Beynəlxalq Animasiya Filmləri Festivalı çərçivəsində “ReAnimasiya” sərgisi açılıb
17:37
19 Oktyabr
Avropa Komissiyasının ali təhsil üzrə nümayəndələri ADNSU-da
17:28
19 Oktyabr
“Sağlam məktəbli” layihəsi çərçivəsində maarifləndirici tədbir keçirilib
17:24
19 Oktyabr
Kənd təsərrüfatı naziri Masallıda cənub bölgəsinin vətəndaşlarını qəbul edib
17:21
19 Oktyabr
Dövlət Komitəsində Türkiyə və Azərbaycan diasporlarının birgə fəaliyyəti müzakirə olunub
17:19
19 Oktyabr
Baş nazir Novruz Məmmədovun sədrliyi ilə Nazirlər Kabinetinin iclası keçirilib
17:15
19 Oktyabr
Vətəndaş məmnunluğuna və şəffaflığa nail olmaq başlıca məqsədə çevrilməlidir
17:14
19 Oktyabr
Sevinc Fətəliyeva: Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və suverenliyi müzakirə mövzusu deyil
17:04
19 Oktyabr
Azərbaycan “Qlobal Rəqabətlilik Hesabatı-2018”də rəqəmsal bacarıqlar üzrə 140 ölkə arasında 15-ci yeri tutub
16:55
19 Oktyabr
Türkiyənin İzmir şəhərində “Star” neft emalı zavodunun açılış mərasimi keçirilir
16:55
19 Oktyabr
Bakıda “Ağsaqqalların ölkənin ictimai-siyasi həyatında rolu” mövzusunda konfrans keçirib
16:51
19 Oktyabr
AZAL və “Belavia” aviaşirkəti Bakı-Minsk marşrutu üzrə kod-şerinq sazişi imzalayıb
16:48
19 Oktyabr
Lerikdə dini radikalizmlə mübarizəyə dair seminar-müşavirə işini davam etdirib
16:42
19 Oktyabr
UNEC Biznes Məktəbinin magistrləri Avropa əmək bazarına birbaşa çıxış imkanına malikdirlər
16:41
19 Oktyabr
MM-n deputatı: Azərbaycanla Türkmənistan arasında əlaqələrin inkişaf dinamikası artır
16:32
19 Oktyabr
Azərbaycan və Latviya bələdiyyələri arasındakı əməkdaşlıq ikitərəfli münasibətlərin inkişafında mühüm yer tutur
16:13
19 Oktyabr
İtaliya Senatının sədri Heydər Əliyev Mərkəzində olub
16:06
19 Oktyabr
Qanunsuz tikintinin qarşısının alınması üçün yeni qanunvericilik təşəbbüsləri hazırlanır
15:56
19 Oktyabr
Latviyalılar Azərbaycan narını xüsusi dəyərləndirirlər
15:54
19 Oktyabr
Rəcəb Tayyib Ərdoğan: Azərbaycan hər zaman Türkiyənin yanında olub
15:50
19 Oktyabr
Son doqquz ayın nəticələri ölkəmizin qarşıya qoyulan strateji hədəflərə doğru inamla irəlilədiyini bir daha təsdiqləyir
15:48
19 Oktyabr
“İnternet istifadəçiləri” göstəricisinə görə Azərbaycan digər MDB ölkələri ilə müqayisədə liderdir
15:39
19 Oktyabr
Hikmət Hacıyev: “Star” layihəsi Azərbaycan-Türkiyə qardaşlıq əlaqələrinin strateji xarakter daşımasının nümunəsidir
15:33
19 Oktyabr
Gəmiçilər ümummilli lider Heydər Əliyevin məzarını ziyarət edib
15:31
19 Oktyabr
Tahir Mirkişili: Azərbaycan iqtisadiyyati gələcək dövrün çağırışlarına cavab vermək üçün hazırlanır
14:45
19 Oktyabr
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Türkiyəyə işgüzar səfərə gəlib
14:43
19 Oktyabr
Batika parça üzərində nəqqaşlıq sənətidir
14:39
19 Oktyabr
Milli Məclisin regional məsələlər komitəsinin iclası keçirilib
14:34
19 Oktyabr
Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Göyçayda vətəndaşları qəbul edəcək
14:18
19 Oktyabr
Azərbaycanın müdafiə naziri “Czechoslovak Group” holdinqin rəhbərliyi ilə görüşüb
14:12
19 Oktyabr
“Heydər Əliyev və Azərbaycan tarixi” bilik yarışının qalibləri ilə Dövlət Sərhəd Xidmətində görüş keçirilib
14:08
19 Oktyabr
İsrailin səfiri Dan Stav: Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə İsrail arasında geniş əməkdaşlıq imkanları mövcuddur
14:05
19 Oktyabr
Bioloji fəallığa malik qida əlavələri və qida təhlükəsizliyi sahəsində Anlaşma Memorandumu imzalanıb
14:03
19 Oktyabr
“Buenos-Ayres 2018” Yeniyetmələrin III Yay Olimpiya Oyunlarına yekun vurulub
14:01
19 Oktyabr
"The Guardian": Xınalıq kəndi Avropanın 10 ən yaxşı turizm məntəqəsindən biridir
12:12
19 Oktyabr
Murmanskın “TV-21” telekanalında Azərbaycan və azərbaycanlılar haqqında süjet göstərilib
12:08
19 Oktyabr
"Bir Pəncərə" İxraca Dəstək Mərkəzində ixracın hüquqi prosedurları üzrə seminar keçirilib
11:45
19 Oktyabr
Naxçıvanda Dövlət Müstəqilliyi Günü silsilə tədbirlərlə qeyd olunub
11:37
19 Oktyabr
Vyetnamda Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi ilə inşa edilmiş ibtidai məktəbin açılışı olub
11:34
19 Oktyabr
QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Şurası Ucarda ictimai müzakirə keçirib
11:23
19 Oktyabr
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri atəşkəs rejimini 26 dəfə pozub
11:16
19 Oktyabr
2019-cu il Formula 1 yarışlarının mövsümqabağı testlərinin cədvəli məlum olub
11:07
19 Oktyabr
Samir Vəliyev: TANAP-la Türkiyəyə 415 milyon kubmetrdən çox Azərbaycan qazı göndərilib
11:02
19 Oktyabr
Yeni Azərbaycan Partiyasının nümayəndə heyəti Çin Xalq Respublikasında səfərdədir
10:56
19 Oktyabr
Nazir müavini: TAP layihəsi üzrə işlərin 79 faizi icra edilib
10:48
19 Oktyabr
“Azərbaycanda gender əsaslı cinsi sistemin qarşısının alınması və aradan qaldırılması üzrə Milli Fəaliyyət Planı” layihəsinin təqdimatı keçirilir

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31
HAVA HAQQINDA