Ana səhifə »  Qəzetin pdf formatı »  Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransı: sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq naminə
A+   Yenilə  A-
Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransı: sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq naminə

Azərbaycan paytaxtı mütəmadi olaraq mötəbər beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi məkanına çevrilib. Burada dünyanın müxtəlif guşələrindən nümayəndələr gəlib, qlobal səviyyədə aktuallıq kəsb edən problemlərin müzakirəsini aparır, konkret qərarlar qəbul edirlər. Aprelin 5-6-da Bakı növbəti vacib tədbirə – "Davamlı inkişaf naminə beynəlxalq sülh və təhlükəsizliyin təşviq edilməsi" mövzusunda Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində xarici işlər nazirlərinin aralıq nazirlər konfransına ev sahibliyi edib. Tədbirdə Azərbaycan Prezidenti geniş və əhatəli nitq söyləyib. Dövlət başçısı həm Hərəkatın əhəmiyyətini, həm də Azərbaycanın fəaliyyətini analiz edib. Prezident İlham Əliyev Ermənistanın təcavüzkarlığını bir daha dünya dövlətləri nümayəndələrinin diqqətinə çatdırıb. Xatırladaq ki, Bakıdakı konfransda 120 ölkənin nümayəndəsi iştirak edib. Əlavə olaraq, xüsusi qonaq qismində şəxslər də tədbir iştirakçıları sırasına qatılıblar. Konfransın əhəmiyyətini nəzərə alaraq, onun bir sıra məsələlərə münasibəti üzərində geniş dayanmağa ehtiyac gördük.

Davamlı inkişaf və təhlükəsizlik: Bakı müzakirələrinin əsas məqamları

Azərbaycanda müxtəlif mövzularda beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi ənənə halını alıb. Ölkə rəhbərliyi davamlı olaraq müasir dünya üçün aktual olan məsələləri yüksək səviyyədə müzakirə edən konfrans, forum, seminar və s. kimi tədbirləri reallaşdırır. Onlarda təhlükəsizliyə, sivilizasiyalar, mədəniyyətlər və dinlərarası dialoqa, geosiyasi əməkdaşlığa, enerji sferasında əlaqələrə, iqtisadi əməkdaşlığa həsr edilmiş məsələlərə aid geniş fikir mübadiləsi aparılır.

Bu il də bir-birinin ardınca maraqlı və aktual tədbirlərə Bakı ev sahibliyi etməkdədir. Son olaraq, aprelin 5-6-da Bakıda "Davamlı inkişaf naminə beynəlxalq sülh və təhlükəsizliyin təşviq edilməsi" mövzusunda Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində xarici işlər nazirlərinin aralıq nazirlər konfransı keçirilib. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev konfransın açılışında iştirak edib (bax: Bakıda Qoşulmama Hərəkatının nazirlər konfransının açılış mərasimi keçirilib/AZƏRTAC, 5 aprel 2018).

Konfransda ümumilikdə 800-dən artıq nümayəndə iştirak edib. Onlar Qoşulmama Hərəkatında iştirak edən dövlətlər, həmçinin Hərəkat yanında müşahidəçi statusu almış dövlət və beynəlxalq təşkilatların nümayəndələridir. Əlavə olaraq, xüsusi qonaq qismində dəvət olunan ölkə və təşkilatların təmsilçiləri tədbir iştirakçılarına qatılıblar.

Xatırladaq ki, Qoşulmama Hərəkatı hərbi ittifaqlara qoşulmayan dövlətlər tərəfindən 1961-ci ildə Belqradda keçirilmiş sammitdə yaradılıb. Onun əsas prinsipləri dövlətlərin ərazi bütövlüyü, suverenliyi və siyasi müstəqilliyinə hörmət, daxili işlərinə qarışmamaqdan ibarətdir. Öncədən bu Hərəkat "soyuq müharibə" və bloklararası qarşıdurmanın doğurduğu gərginliyi azaltmağı əsas məqsədlərindən biri kimi qəbul edib. O, qısa müddət ərzində beynəlxalq sülh, təhlükəsizlik və inkişafa dair məsələlərin müzakirə edildiyi mühüm beynəlxalq foruma çevrilib. Qoşulmama Hərəkatının geosiyasi əhəmiyyəti BMT-də gözlənilən islahatların aparılmaması ilə daha da çoxalıb. Belə ki, onu alternativ fəaliyyət meydanı kimi qəbul ediblər. Təsadüfi deyil ki, son 25 il ərzində Hərəkata üzv dövlətlərin sayı 99-dan 120-yə yüksəlib. 17 dövlət və 10 beynəlxalq təşkilat Hərəkat yanında müşahidəçi statusuna malikdir. Azərbaycan Respublikası Qoşulmama Hərəkatına 2011-ci ildə üzv seçilib.

2016-cı ildə Qoşulmama Hərəkatının XVII zirvə toplantısı olub. Onun vacib nəticələrindən biri də Hərəkata üzv dövlətlərin yekdil razılığı ilə 2019-2022-ci illərdə sədrliyin Azərbaycana verilməsidir. 2019-cu ildə isə XVIII zirvə toplantısı Azərbaycanda keçirilməlidir. Ekspertlər Bakıda nəzərdə tutulan tədbirin konkret rəmzi mənasını da vurğulayırlar. Belə ki, 1989-cu il Belqrad sammitindən 30 il sonra Qoşulmama Hərəkatına üzv ölkələrin dövlət və hökumət başçılarının görüşünə yenidən ev sahibliyini Avropa qitəsi edəcək.

Bütün bunlara görədir ki, aprelin 5-6-da Bakıda keçirilən nazirlər konfransına maraq böyük olub. Azərbaycan paytaxtında aparılan müzakirələr növbəti zirvə toplantısının gündəliyini də konkretləşdirib. Beynəlxalq miqyasda sülh və təhlükəsizliyə davamlı inkişafın təmin edilməsi kontekstində nəzər salınıb. Aralıq konfransda yekun sənəd də qəbul edilib. Orada tədbir iştirakçıları beynəlxalq miqyasda geosiyasi, təhlükəsizlik və s. proseslərə münasibət bildiriblər, aktual hesab etdikləri məsələləri ayrıca vurğulayıblar. Diqqətəlayiqdir ki, sənəddə Dağlıq Qarabağ münaqişəsi də xüsusi bəndlə qeyd edilib. Orada dünyanın 120 dövləti Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsinə dəstəyini ifadə edib.

Sözdən əmələ: Hərəkatın konkret hədəfləri

Bu, heç şübhəsiz, Azərbaycan diplomatiyasının böyük uğurlarından biridir. Onu vurğulayaq ki, dövlət başçısı İlham Əliyev konfransdakı nitqində Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi üzərində geniş dayanıb. Prezident İlham Əliyev ifadə edib: "Azərbaycan beynəlxalq hüququn və ədalətin pozulmasının şahidi olub və bunu öz üzərində hiss edib. İyirmi beş ildən artıqdır ki, ölkəmizin ərazisinin bir hissəsi Ermənistanın işğalı altındadır. Azərbaycanın tarixi torpağı olan Dağlıq Qarabağ və onun ətrafındakı yeddi rayonumuz erməni işğalı altındadır" (bax: əvvəlki mənbəyə).

Prezident sözünə davam edərək Ermənistan tərəfindən xalqımıza qarşı etnik təmizləmə siyasəti həyata keçirildiyini tədbir iştirakçılarının diqqətinə çatdırıb: "Ermənistan azərbaycanlılara qarşı Xocalı soyqırımını törədib. Həmin soyqırımı dünyanın 10 dövləti tərəfindən tanınıb. Ümidvaram ki, üzv dövlətlər də bu məsələni müzakirə edəcək və insanlığa qarşı olan həmin cinayətlə bağlı mövqelərini bildirəcəklər" (bax: əvvəlki mənbəyə).

Bu fikirlər təsirsiz ötüşməyib. Konfrans iştirakçıları Ermənistanın təcavüzünü pisləyiblər və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi zərurətini vurğulayıblar. Bununla da demək mümkündür ki, dünya ictimaiyyəti bir daha Azərbaycanın haqlı və ədalətli mövqeyinə dəstək nümayiş etdirib.

Lakin təəssüf ki, hələlik təcavüzkara qarşı konkret tədbirlər görmək mexanizmindən istifadə olunmur. Bu baxımdan Qoşulmama Hərəkatının gələcəkdə hansı addımlar ata biləcəyi üzərində ekspertlər düşünürlər. BMT-də islahatlar aparılmasa, məhz bu Hərəkatın praktiki təsir mexanizmləri işlənə bilər. Yəni Hərəkat sülh, inkişaf, iqtisadi əməkdaşlıq və beynəlxalq münasibətlərin demokratikləşdirilməsi istiqamətlərində çox işlər görməlidir. Bu uzunmüddətli məqsədlərin tam olaraq həyata keçirilməsinə ehtiyac az deyil.

Tədbir iştirakçıları yuxarıda vurğulanan məqamlarla əlaqəli öz fikirlərini bildiriblər. Konfransda daha geniş kontekstdə sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq məsələləri müzakirə edilib. Bu bağlılıqda Azərbaycanın "Bakı prosesi"ni konfrans çərçivəsində təqdim etməsi də diqqəti çox çəkib. Çünki bu proses mədəniyyətlər, dinlər və sivilizasiyalar arasında dialoqun reallaşmasının etibarlı meydanıdır. Azərbaycan Prezidentinin təşəbbüsü ilə yaradılan "Bakı prosesi" artıq 10 ildir ki, fəaliyyəti ilə böyük nüfuz qazanıb. Bununla da Azərbaycan bir beynəlxalq fəaliyyət mexanizmi ilə Qoşulmama Hərəkatı arasında ciddi bağlantı qurub. Konkret ifadə etsək, artıq "Bakı prosesi" dünyanın 130-a yaxın dövləti üçün maraq doğuran hadisədir.

Bunlardan əlavə, Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransında BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinə çatılması ilə əlaqəli məsələlər də müzakirə edilib. Bütövlükdə dünyada sülh, təhlükəsizlik və əməkdaşlığın təmin edilməsi üçün hansı addımların atıla biləcəyi ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Belə təəssürat yaranır ki, Qoşulmama Hərəkatını yeni səviyyəyə yüksəltmək məqsədi qarşıya qoyulub. Onun fəaliyyətinin artırılması qlobal geosiyasi proseslərə müsbət təsir etməlidir. Ən əsası isə dünya dövlətlərinin kollektiv surətdə yaranmış gərgin vəziyyətə müdaxiləsi üçün əlavə imkanlar meydana gəlir. Görünür, burada böyük dövlətlərin həmin məsələyə münasibətindən çox şey asılı olacaq.

Hər bir halda, Qoşulmama Hərəkatının Bakı konfransını uğurlu hesab etmək olar. Bu tədbir göstərdi ki, dünya dövlətlərinin böyük əksəriyyəti həqiqi mənada sülh arzulayırlar. Onlar münaqişələrin beynəlxalq hüquq normaları çərçivəsində həllinə tərəfdardırlar. Azərbaycan Prezidentinin bu məsələ ilə bağlı vurğuladığı fikirlərə konfransda maraq çox olub. Hiss olunur ki, bir sıra siyasi liderlərin vurğuladığı "dünya beşdən böyükdür" tezisinin real əsasları vardır. Azərbaycana gəldikdə isə, bir daha təsdiq olundu ki, o, Qoşulmama Hərəkatının ruhuna və prinsiplərinə həmişə sadiqdir. Bakı sədrliyi dövründə Hərəkatın təməlini təşkil edən məqsəd və məramların inkişafı, beynəlxalq sülhün, təhlükəsizliyin və əməkdaşlığın güclənməsi naminə çalışmaqda davam edəcək.

Newtimes.az

 
  • Oxunub:  3960  |  
  • Tarix:  21-04-2018  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
2018-ci ildə Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzu daha da yüksəlib

20:20
18 Yanvar
Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsində 20 Yanvar faciəsinin qurbanları anılıb
20:07
18 Yanvar
Cavanşir Feyziyev: Avropa Parlamentinin bu addımı Azərbaycanla Aİ arasında inkişaf edən əməkdaşlığa qarşı təxribatdır
20:00
18 Yanvar
AŞPA-nın qış sessiyası yanvarın 21-də işə başlayacaq
19:54
18 Yanvar
Azərbaycan ilə Pakistan arasında ali təhsil sahəsində əməkdaşlıq imkanları nəzərdən keçirilib
19:43
18 Yanvar
“ASAN xidmət” təcrübəsinin Özbəkistanla bölüşülməsi ilə bağlı müzakirələr aparılıb
19:22
18 Yanvar
Azərbaycan ilə Türkiyə arasında miqrasiya sahəsində əməkdaşlığın inkişafına dair fikir mübadiləsi aparılıb
19:10
18 Yanvar
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının iki bölməsi ötən ilin elmi işlərinə yekun vurub
19:08
18 Yanvar
Azərbaycanın və Türkiyənin Daxili İşlər nazirlikləri arasında əməkdaşlıq sürətlə inkişaf edir
19:00
18 Yanvar
Milli Məclisin səhiyyə komitəsinin yaz sessiyasında ilk iclası keçirilib
18:36
18 Yanvar
Zimbabvenin Prezidenti Emmerson Mnanqaqva Azərbaycana işgüzar səfərə gəlib
18:30
18 Yanvar
Qənirə Paşayeva: Azərbaycana qarşı qərəzli mövqe nümayiş etdirən qüvvələrin bütün cəhdləri uğursuzluğa məhkumdur
18:11
18 Yanvar
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyində ötən ilin yekunlarına və qarşıda duran vəzifələrə həsr olunmuş kollegiya iclası keçirilib
18:00
18 Yanvar
Ali Məhkəmə Plenumunun növbəti iclası keçirilib
17:58
18 Yanvar
Ukrayna portalı 20 Yanvar faciəsinə dair məqalə yayıb
17:54
18 Yanvar
Qanlı şənbədən istiqlala
17:42
18 Yanvar
Siyavuş Novruzov: Avropa Parlamentinin bəzi deputatları ermənilərin "konyak diplomatiyası"na qurban gediblər
17:39
18 Yanvar
Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyeva “Üzeyir Hacıbəyli” fəxri medalı ilə təltif edilib
17:38
18 Yanvar
Məlahət İbrahimqızı: Azərbaycanın xarici siyasətində beynəlxalq təşkilatlarla əlaqələrin dərinləşdirilməsi mühüm istiqamətlərdən birini təşkil edir
17:30
18 Yanvar
20 Yanvar şəhidlərin əziz xatirəsi Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsində yad edilib
17:28
18 Yanvar
Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədri İmişlidə vətəndaşları qəbul edib
17:26
18 Yanvar
Əflatun Amaşov: Avropa Parlamenti kimi nüfuzlu qurumlar qərəzli qətnamələr qəbul etməklə öz dəyər və prinsiplərini alətə çevirməməlidirlər
17:21
18 Yanvar
Akademik Gövhər Baxşəliyeva: Şəhidlərimiz öz qanları ilə xalqımızın qəhrəmanlıq salnaməsində yeni səhifə açdılar
17:14
18 Yanvar
Səməd Seyidov: Bu cür ikili standartlar Avropa Parlamenti daxilindəki qüvvələrin növbəti anti-Azərbaycan cəhdidir
17:10
18 Yanvar
Xarici İşlər Nazirliyində 20 Yanvar faciəsinin növbəti ildönümünə həsr olunmuş anım mərasimi keçirilib
16:55
18 Yanvar
20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsi Konstitusiya Məhkəməsində ehtiramla anılıb
16:40
18 Yanvar
Deputat: Avropa Parlamentinin qətnaməsi Aİ ilə Azərbaycan arasında tərəfdaşlıq münasibətlərinə xələl gətirir
16:39
18 Yanvar
BMT-nin baş katibi Azərbaycan və Ermənistan xarici işlər nazirlərinin Paris görüşünün nəticələrini alqışladığını bəyan edib
16:28
18 Yanvar
20 Yanvar hadisələri Azərbaycan xalqının Vətənin müstəqilliyi uğrunda canından keçməyə hazır olduğunu sübut etdi
15:58
18 Yanvar
Sevinc Fətəliyeva: Azərbaycan elə qüdrətli dövlətdir ki, onunla qətnamə dili ilə danışmaq, ona təzyiq etmək mümkün deyil
15:52
18 Yanvar
“Son iclas” bədii-sənədli filmi Praqada nümayiş etdirilib
15:47
18 Yanvar
Azərbaycan gəncləri 20 Yanvar faciəsi qurbanlarının xatirəsini anıblar
15:46
18 Yanvar
Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsi məsələsində Rusiyanın köməyinə ümid bəsləyir
15:44
18 Yanvar
Əhliman Əmiraslanov: Tibbi xidmətin keyfiyyətinin yüksəldilməsinin yeganə yolu icbari tibbi sığortaya keçiddir
15:42
18 Yanvar
"Anti-Azərbaycan qətnaməsinin əsas səbəbi Dağlıq Qarabağla bağlıdır"
15:40
18 Yanvar
Özgür Çakar: Muğam Azərbaycan fenomenidir, ali musiqidir
15:36
18 Yanvar
"AP-in qətnaməsi Azərbaycana qarşı şər, böhtan kampaniyasıdır"
14:59
18 Yanvar
Ekspert: Avropa Parlamentinin yalan və böhtanlarla dolu qətnaməsi həm də riyakarlıq və siyasi mədəniyyətsizlik üzərində hazırlanıb
14:31
18 Yanvar
Hikmət Babaoğlu: Avropa Parlamentində təcili “qətnamə”nin qəbulu anti-Azərbaycan mərkəzlərin yazdığı siyasi ssenaridir
14:24
18 Yanvar
Qida Təhlükəsizliyi Agentliyində 20 Yanvar faciəsinin 29-cu ildönümünə həsr olunan tədbir keçirilib
14:18
18 Yanvar
OPEC-in Bakıdakı iclaslarının vaxtı dəqiqləşib
14:14
18 Yanvar
Dövlət Statistika Komitəsində 20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsi anılıb
14:12
18 Yanvar
Gənclər və idman naziri Abşeron rayonunda vətəndaşları qəbul edib
14:09
18 Yanvar
Milli Məclisin ailə, qadın və uşaq məsələləri komitəsinin yaz sessiyasında ilk iclası keçirilib
14:07
18 Yanvar
Azərbaycan Ağsaqqallar Şurasının üzvləri Şəhidlər xiyabanını ziyarət ediblər
14:05
18 Yanvar
Mirzəcan Xəlilov: Struktur islahatları dövlət idarəçiliyinin daha da təkmilləşdirilməsinə xidmət edir
12:58
18 Yanvar
Şəxsi heyətlə iş üzrə zabitlərin və psixoloqların təlim-metodiki toplanışı keçirilib
12:54
18 Yanvar
Məhəmməd Barkindo: OPEC-in Bakıdakı iclaslarının martda keçirilməsi planlaşdırılır
12:42
18 Yanvar
Azərbaycan ilə Ukraynanın ticarət dövriyyəsində son 5 ilin maksimum göstəricisi qeydə alınıb
12:13
18 Yanvar
Naxçıvanın Bakıdakı daimi nümayəndəliyində 20 Yanvar faciəsi ilə bağlı anım tədbiri keçirilib
11:52
18 Yanvar
20 Yanvar faciəsinin ildönümü ilə əlaqədar Şəhidlər xiyabanında hazırlıq işləri görülür
11:51
18 Yanvar
2019-cu ilin "Nəsimi ili" elan edilməsi yüksək ideallara, mənəvi həyata və mədəniyyətə olan böyük diqqətin təzahürüdür
11:42
18 Yanvar
SOCAR: Günün ikinci yarısından neftçilərin özüllərə qaytarılmasına başlanacaq
11:03
18 Yanvar
İndoneziya XİN: Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədləri çərçivəsində suverenliyi və ərazi bütövlüyünü hər zaman dəstəkləyirik
11:02
18 Yanvar
20 Yanvar faciəsinin 29-cu ildönümü ilə əlaqədar Madriddə anım tədbiri təşkil edilib
10:56
18 Yanvar
20 Yanvar faciəsi xalqımızın öz suverenliyi uğrunda apardığı mübarizənin şərəfli tarixidir
10:54
18 Yanvar
Avropa Parlamentinin Azərbaycana qarşı qəbul etdiyi qətnamə qərəzli və qeyri-obyektivdir
10:12
18 Yanvar
İsveçrədə 20 Yanvar faciəsinə həsr olunmuş poçt markası buraxılıb
10:05
18 Yanvar
ABŞ Azərbaycanlıları Şəbəkəsi 20 Yanvar faciəsinin 29-cu ildönümü ilə bağlı kampaniya keçirir
10:02
18 Yanvar
Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının baş katibi Macarıstanda səfərdə olub
09:59
18 Yanvar
Şimali Kiprin dövlət televiziyası tamaşaçıları 20 Yanvar hadisələri barədə məlumatlandırıb
09:52
18 Yanvar
Misirdə 20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsi anılıb
09:50
18 Yanvar
Bişkekdə 20 Yanvar faciəsinin 29-cu ildönümü ilə bağlı anım tədbiri keçirilib
09:48
18 Yanvar
Eldar İbrahimov: Azərbaycan dinamik inkişaf edən ölkə kimi daha çevik struktura malik optimal idarəetmə tələb edir
09:45
18 Yanvar
2019-cu ildə mühüm infrastruktur və sosial layihələrin icrası davam etdiriləcək
09:44
18 Yanvar
Azərbaycan ilə İran arasında bütün sahələrdə yaxşı əlaqələr mövcuddur
09:43
18 Yanvar
Azərbaycanın həyata keçirdiyi balanslaşdırılmış siyasət və hücum diplomatiyası bölgədə yeni reallığın yaranmasına səbəb olub
09:41
18 Yanvar
Hikmət Babaoğlu: Azərbaycanın yaratdığı geosiyasi reallıqlar Dağlıq Qarabağ probleminin həllində yeni perspektivlər açır
09:39
18 Yanvar
Azərbaycanda həyata keçirilən struktur islahatları idarəetmədə çevikliyi və səmərəliliyi artıracaq
09:36
18 Yanvar
Səməd Seyidov: Azərbaycan-Aİ əlaqələrində əldə edilən uğurlar Avropa Parlamentində ölkəmizi istəməyən qüvvələri ciddi narahat edir
09:29
18 Yanvar
Gömrük orqanlarında aparılan islahatlar: müasir tələblər və çağırışlar

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31
HAVA HAQQINDA