Ana səhifə »  Qəzetin pdf formatı »  IV Beynəlxalq multikulturalizm məktəbinin iştirakçıları Oğuzda
A+   Yenilə  A-
IV Beynəlxalq multikulturalizm məktəbinin iştirakçıları Oğuzda

Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Bilik Fondunun birgə təşkilatçılığı ilə keçirilən “Multikulturalizm Azərbaycanda həyat tərzi kimi: İslam həmrəyliyi bizə nə verir?” adlı IV Beynəlxalq multikulturalizm qış məktəbi fevralın 17-də fəaliyyətini davam etdirib.
Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzinin mətbuat xidmətindən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, Rus Pravoslav Kilsəsinin Bakı-Azərbaycan Yeparxiyasının katibi keşiş Mefodiy və Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin Şəki-Oğuz bölgə qazisi Hacı Kamran Məmmədovun da iştirak etdiyi toplantıda Portuqaliyanın Lusofona Universitetinin Dinşünaslıq Departamentinin müdiri professor Paulo Pintonun “Dinlərarası dialoq” və Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin xarici əlaqələr şöbəsinin müdiri Nicat Məmmədlinin “Azərbaycandakı dini müxtəliflik” mövzusunda mühazirələri dinlənilib.
Mühazirələrdə Azərbaycan ərazisində qədim zamanlardan bəri müxtəlif dini etiqadların təşəkkül tapdığı diqqətə çatdırılıb: “Azərbaycan ərazisində dini təsəvvür və əqidələr ən qədim zamanlardan mövcuddur. Qədim azərbaycanlılar arasında əcdadların ruhlarına, qayalara, ağaclara, müxtəlif təbiət hadisələrinə və xüsusən də səma cisimlərinə pərəstiş güclü olub. Atəşpərəstlik də bu təsəvvürlərlə bağlı inanclar zəminində meydana çıxıb. Oda pərəstiş, xüsusilə, Cənubi Azərbaycanda geniş vüsət almışdı. Novruz bayramı ilə günümüzədək gəlib çatan od ayin və mərasimləri Azərbaycanda Atəşpərəstliyin güclü ənənələri olduğunu göstərir. Atəşpərəstlərin məbədi "Atəşgah" adlanır. Azərbaycan ərazisində Atropatenanın dini mərkəzi Qazakada, Bakı, Şamaxı, Salyan və Lənkəranda atəşgahlar olub. Suraxanıdakı atəşgah Hindistandan gələn atəşpərəstlərə xidmət üçün 18-ci əsrdə tikilib. Qafqaz Albaniyasında Atəşpərəstlik Xristianlıq tərəfindən təqibə məruz qalsa da, mövcudluğunu qoruyub saxlaya bilib.
Azərbaycanda geniş yayılmış dinlərdən biri də Zərdüştilik olub. Zərdüştilik vəhy dinlərinin ən qədimi hesab olunur. Qədim yunan və orta əsr müsəlman tarixçiləri, həmçinin bir çox sonrakı tədqiqatçılar Azərbaycanı Zərdüştiliyin vətəni hesab edirlər.
Azərbaycan tarixində özünəməxsus yeri olan dinlərdən biri də İudaizmdir. Ölkəmizdə üç yəhudi icması mövcuddur: dağ yəhudiləri, Avropa yəhudiləri (aşkenazilər) və Gürcüstan yəhudiləri. Bunlardan ən qədimi dağ yəhudiləri sayılır. Məlumata görə, dağ yəhudiləri buraya Sasani hökmdarı I Xosrov Nuşirəvan tərəfindən köçürülüblər. Avropa və gürcü yəhudiləri isə, Azərbaycana təxminən 200 il əvvəl XIX əsrdə gəlməyə başlayıblar. Tarixən Azərbaycan xalqı burada yaşayan yəhudilərə müsbət yanaşıb, dünyada antisemitizmin tüğyan etdiyi dövrlərdə belə onlara doğma münasibət göstərib. Hazırda paytaxt Bakı daxil olmaqla, Quba və Oğuz şəhərlərində 7 sinaqoq fəaliyyət göstərir. Onlardan 6-sı Dağ yəhudilərinə, 1-i isə Avropa və Gürcüstan yəhudilərinə aiddir.
Azərbaycanda xristianlıq yeni eranın ilk əsrlərində yayılmağa başlayıb. Qafqaz Albaniyasında xristianlığı ilk dəfə yayan apostol Faddey olub. Onun missiyasını sonra şagirdi Yelisey davam etdirib. Yelisey Aqvanın Qis adlı yerində (Şəkinin Kiş kəndi) Qafqazın ilk xristian məbədini inşa etdirib. Qaynaqlarda bu məbəd “Şərq kilsələrinin anası” adlandırılır. IV əsrdən başlayaraq Qafqaz Albaniyasında Xristianlığın yayılması yeni mərhələyə qədəm qoyub. 313-cü ildə Roma imperatoru Konstantin Xristianlığa etiqad üzərindən qadağanı götürdükdən sonra Alban hökmdarı Urnayr Xristianlığı dövlət dini elan edib. VII əsrdə ərəblərin Azərbaycana gəlişindən və Qafqaz Alban dövlətinin süqutundan sonra Xristianlıq bölgədə zəifləməyə başlayıb. Hazırda Azərbaycanda 13 kilsə fəaliyyət göstərir.
Ərəblərin ölkəyə gətirdiyi yeni monoteist din – İslam xalqımızın milli-mənəvi tarixində və mədəniyyətində əhəmiyyətli rol oynayıb. İslamın Azərbaycanda yayılması bir neçə mərhələni əhatə edib. Birinci mərhələ kimi VII əsrin ortalarından VIII əsrin əvvəllərinə qədər davam edən islam fütuhatları dövrünü götürmək olar. Bu mərhələ 705-ci ildə Alban dövlətinin süqutu və Alban kilsəsinin öz müstəqilliyini (avtokefallığını) itirməsi ilə bitir. Bu mərhələnin sonunda islam Azərbaycanda hakim din olur. İkinci mərhələ VIII əsrin əvvəllərindən Qərbi İranda və İraqda Büveyhilərin hakimiyyət başına gəlməsinə qədər ki dövrü əhatə edir. Azərbaycan ərazisində müstəqil Şirvanşah Məzyədilər və Səcdilər dövlətləri yaranır. Bütpərəstlik, zərdüştilik əhəmiyyətini itirir, yəhudilik mövcudluğunu qoruyub saxlayır. Üçüncü mərhələdə mötədil şiəlik Azərbaycanda yayılmağa başlayır və Dərbəndə qədər gedib çıxır. Sünni hənəfi və şiə imami məzhəbləri aparıcı məzhəblər olurlar. Sufilik də özünə xeyli ardıcıllar tapır. Bu dövrün ən gözəl sufi abidələrindən biri Şirvandakı Pirsaat çayı üzərindəki xanəgahdır. Dördüncü mərhələ Səlcuqilər dövrü (XI əsrin ortaları - XIII əsrin ortaları) ilə bağlıdır. Bu mərhələdə sünnilik bölgədə güclənir, şiəliyin mövqeləri zəifləyir. Şafii məzhəbi aparıcı məzhəb olur. Sufi təriqətləri geniş yayılır. Azərbaycan Atabəyləri və Şirvanşahlar islamı xristianların təzyiqindən qoruya bilirlər. Beşinci mərhələ monqol istilaları dövrünü (XIII əsrin I yarısı - XV əsrin II yarısı) əhatə edir. Bu dövrdə sufilik geniş yayılır. Hürufilik güclənir. Altıncı mərhələ Səfəvilərin və XVI əsrdən etibarən Osmanlıların hakimiyyəti dövrü ilə bağlıdır.
Azərbaycanın Rusiya imperiyasına ilhaq edildikdən sonra Cənubi Qafqazda 2 müsəlman inzibati orqanı - müftinin başçılığı ilə Sünni ruhani idarəsi (müftilik) və şeyxülislamın sədrliyi altında Şiə ruhani idarəsi (şeyxülislamlıq) yaradıldı. Azərbaycan Demokratik Respublikası yaranana qədər Cənubi Qafqaz müsəlmanlarının dini işləri bu iki idarə tərəfindən tənzimlənib.
SSRİ dağıldıqdan sonra Azərbaycan din sahəsində yeni mərhələyə adlayıb. Ölkəmizdə dinin təbliğinə və yayılmasına şərait yaradılıb, bütün dinlərin və etiqadların qanun qarşısında bərabərliyi Konstitusiyada təsbit olunub. Ulu Öndər Heydər Əliyevin prezidentliyi dövründə bir çox dini-tarixi abidələr bərpa və restavrasiya edilib, dini maarifçilik işinə xüsusi diqqət göstərilib. Bu iş hazırda Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir”.
Nicat Məmmədli Azərbaycanda adıçəkilən dinlərlə yanaşı digər azsaylı dini icmaların da qeydiyyatdan keçərək fəaliyyət göstərdiyini vurğulayıb.
Professor Paulo Pinto dinlərarası dialoqun dünyada bəzi separatçı qruplaşmaların dini və milli amillərdən istifadə edərək qarşıdurmalar yaratdığı, terror törətdiyi, qətliamlar həyata keçirdiyi müasir zamanda bəşər sivilizasiyasının müxtəlif mədəniyyətlərin qorunmasının, sülhün və əmin-amanlığın bərqərar olması üçün dinlər və mədəniyyətlər arasında dialoqun yaranmasının böyük əhəmiyyət kəsb etdiyini bildirib. Mühazirəçi həmçinin Azərbaycanın həmişə sülhpərvər mövqe nümayiş etdirməsindən, dinlərarası dialoqa verdiyi töhfələrdən söz açıb.
Mühazirədə qış məktəbi iştirakçılarını maraqlandıran suallar cavablandırılıb.
Günün ikinci yarısında IV Beynəlxalq multikulturalizm qış məktəbinin iştirakçıları Oğuz rayonuna səfər ediblər, buradakı “Yəhudi məhəlləsi”ndə yerli yəhudi icmasının nümayəndələri ilə görüşüblər, Yuxarı və Aşağı məhəllə sinaqoqlarını ziyarət ediblər.

 
  • Oxunub:  810  |  
  • Tarix:  17-02-2017  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Mehriban Əliyeva: Sizin səmimi diləkləriniz və dəstəyiniz mənim üçün çox vacibdir

17:55
27 Fevral
İsrailli ekspert: Ermənistanın növbəti təxribatı göstərir ki, bu ölkə regiondakı sabitlikdə maraqlı deyil
17:53
27 Fevral
IDEA “Yaşıl söhbət klubu” layihəsi çərçivəsində növbəti görüş keçirib
17:46
27 Fevral
Hər iki valideynini itirmiş xocalılıların mənzilləri “Xocalıya ədalət” beynəlxalq kampaniyası çərçivəsində təmir edilib
17:40
27 Fevral
Təmas xəttində olan vitse-spikerdən son vəziyyətlə bağlı açıqlama
17:35
27 Fevral
Rauf Əliyev: İslam Həmrəyliyi Oyunlarının Azərbaycanda keçrilməsi çox mühüm hadisə kimi yadda qalacaq
17:28
27 Fevral
Hikmət Hacıyev: Gərginliklərin əsas səbəbi Ermənistan qoşunlarının Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərində qeyri-qanuni mövcudluğudur
17:20
27 Fevral
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Qətərə rəsmi səfəri başa çatıb
17:14
27 Fevral
Həlak olmuş hərbi qulluqçularımızın nəşləri döyüş meydanından çıxarılıb
17:13
27 Fevral
Rasim Musabəyov: Erməni tərəfi öz məqsədinə nail ola bilməyəcək
17:02
27 Fevral
Fransa ictimaiyyəti Azərbaycanın sivilizasiyalararası dialoqa töhfələri barədə məlumatlandırılıb
16:42
27 Fevral
Azərbaycan nümayəndə heyəti Niderlandda fəaliyyət göstərən diaspor təşkilatlarımızın təmsilçiləri ilə görüşüb
16:20
27 Fevral
İtaliyanın bir sıra şəhərlərində Xocalı soyqırımı ilə bağlı məlumatlandırma aksiyaları keçirilib
16:04
27 Fevral
Qadın güləşçilərimiz təlim-məşq toplanışını Ukraynada davam etdirirlər
16:00
27 Fevral
Drezdendə “Azərbaycanda dinlərarası harmoniya: İslam və lüteranlıq” mövzusunda “dəyirmi masa” keçirilib
15:30
27 Fevral
Almaniya bundestaqının ASDP fraksiyası Xocalı qırğınının ildönümü ilə əlaqədar bəyanatla çıxış edib
15:26
27 Fevral
V Qlobal Bakı Forumu çərçivəsində terrorizmlə mübarizənin yolları da müzakirə ediləcək
15:21
27 Fevral
Azərbaycan Auditorlar Palatası və Bolqarıstan Sertifikatlaşdırılmış Mühasiblər İnstitutu Memorandum imzalayıblar
15:16
27 Fevral
Litvanın Baş naziri Azərbaycanla əlaqələrin daha da genişləndirilməsi üçün səy göstərəcəyini bildirib
14:48
27 Fevral
Xocalı soyqırımının 25-ci ildönümü ilə əlaqədar Seulda yürüş keçirilib
14:10
27 Fevral
Azərbaycan-Qətər sənədləri imzalanıb
14:05
27 Fevral
Azərbaycan Prezidentinin və Qətər Dövlətinin Əmirinin təkbətək görüşü olub
13:58
27 Fevral
Azərbaycan Prezidentinin və Qətər Əmirinin geniş tərkibdə görüşü olub
13:51
27 Fevral
Natiq Əliyev: Neft hasilatının azaldılması ilə bağlı sazişin müddəti uzadılarsa Azərbaycan da buna qoşulacaq
13:43
27 Fevral
Siyavuş Novruzov: Ermənistan ölkə daxilindəki gərginliyi cəbhə xəttinə yönəltməyə çalışır
13:37
27 Fevral
Cüdo üzrə Azərbaycan millisinin “Böyük dəbilqə” beynəlxalq turniri üçün heyəti açıqlanıb
13:34
27 Fevral
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Qətərdə rəsmi qarşılanma mərasimi olub
12:46
27 Fevral
Ulu öndər Heydər Əliyevin məzarını, Şəhidlər xiyabanını və “Ana harayı” abidəsini ziyarət
12:36
27 Fevral
İen Pert: Ermənilərin müharibə zamanı dinc azərbaycanlıları qətlə yetirmələri insanlıq əleyhinə cinayətdir
12:21
27 Fevral
Ermənistan döyüş meydanından meyitlərin çıxarılması barədə beynəlxalq vasitəçilərin iştirakı ilə əldə olunmuş şərtləri pozub
12:13
27 Fevral
Səlim Müslümov: Azərbaycan qlobal iqtisadi böhran şəraitində işsizlik və yoxsulluğun artmasının qarşısının alınmasında digər ölkələrlə müqayisədə əhəmiyyətli nəticəyə nail olub
11:41
27 Fevral
Azərbaycan Prezidentinin İslam həmrəyliyi təşəbbüsü müsəlman dünyasına xoş bir çağırışdır
11:32
27 Fevral
Mübariz Qurbanlı: “Dini radikalizmə qarşı mübarizədə Azərbaycan İslam dünyası ilə birgə hərəkət edir”
11:29
27 Fevral
Ər-Riyadda Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsi anılıb
10:33
27 Fevral
Şahin Mustafayev: “Xudafərin” və “Qız Qalası” layihəsinin böyük siyasi və iqtisadi əhəmiyyəti var
10:30
27 Fevral
Ermənistan silahlı qüvvələrinin cəbhə boyu təxribatları davam edir
10:05
27 Fevral
Xocalı qurbanlarının xatirəsi ABŞ-ın Boston şəhərində anılıb
10:01
27 Fevral
Türkiyə XİN: Türkiyə Ermənistanın hücumlarını pisləyir
09:51
27 Fevral
Qeyri-neft sektorunda məhsul istehsalı 13 faiz artıb
09:32
27 Fevral
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev “Qatar Petroleum”un icraçı direktoru ilə görüşüb
09:30
27 Fevral
İzmirin Karabağlar rayonunda Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsinə abidə ucaldılıb
09:27
27 Fevral
İzmirdə Xocalı soyqırımına həsr olunan anma mərasimi və konfrans keçirilib
09:25
27 Fevral
Prezident İlham Əliyev Dohada “Al Faisal Holding” şirkətinin rəhbəri və Qətər İş Adamları Assosiasiyasının sədri ilə görüşüb
09:20
27 Fevral
Amsterdamda Xocalı soyqırımının 25 illiyi ilə bağlı mitinq keçirilib
09:18
27 Fevral
Texasda Xocalı soyqırımının 25-ci ildönümü anılıb
09:14
27 Fevral
Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyeva “Rossiya 1” telekanalına müsahibə verib
09:08
27 Fevral
Xocalı soyqırımının 25 illiyi ilə bağlı “Sonsuz dəhliz” filminin nümayişi olub
09:01
27 Fevral
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Qətərə rəsmi səfərə gəlib
11:38
26 Fevral
“The News”: Ermənistanın Xocalı qətliamına görə cavab verməsi üçün dünya ictimaiyyəti qətiyyətli mövqe tutmalıdır
11:35
26 Fevral
Xocalı soyqırımı: Səbəbləri, nəticələri və beynəlxalq aləmdə tanınması
11:27
26 Fevral
Xocalı soyqırımının 25-ci ildönümü ilə əlaqədar Bakıda ümumxalq yürüşü keçirilir
21:44
25 Fevral
İspaniyanın bir neçə şəhərində Xocalı qurbanlarının xatirəsi anılıb
21:16
25 Fevral
Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun növbəti iclası keçirilib
19:58
25 Fevral
Pirallahı rayonunda keçirilən anım tədbirində Xocalı soyqırımının müsibətlərindən bəhs edilib
19:32
25 Fevral
XİN: Cəbhədə vəziyyətin gərginləşdirilməsi Ermənistanda hakim rejimin öz mövqeyini gücləndirmək məqsədini daşıyır
18:54
25 Fevral
Rumıniyanın “Amosnews” xəbər agentliyi Xocalı soyqırımından bəhs edən məqalə yayıb
18:37
25 Fevral
Azərbaycan nümayəndə heyəti ilə İzmit Bələdiyyəsində görüş keçirilib
15:05
25 Fevral
Baş nazirin müavini Əli Əhmədov: "Xocalıya ədalət" Xocalıya qayıdış kampaniyasına çevriləcək
15:00
25 Fevral
Yeni Azərbaycan Partiyasının təşkilatçılığı ilə Xocalı faciəsinin 25-ci ildönümü ilə bağlı tədbir keçirilib
14:52
25 Fevral
Ermənilərin azərbaycanlılara qarşı soyqırımı və etnik təmizləmə siyasətinin təhlil edildiyi kitabların təqdimatı keçirilir
14:42
25 Fevral
Çində Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsi anılıb
14:38
25 Fevral
Musa Qasımlı: İnanırıq ki, ordumuz işğal altında olan bütün torpaqlarımızı, o cümlədən Xocalını azad edəcək
14:26
25 Fevral
Əli Əhmədov: Qarabağ müharibəsi şəhidlərinin ailələrinin, bu müharibə nəticəsində ziyan çəkən insanların hər birinin həyat şəraitinin təmin olunması üçün Azərbaycan dövləti lazımi addımlar atır
14:24
25 Fevral
Kolumbiyada Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsi anılıb
14:13
25 Fevral
Flora Qasımova: Xocalı faciəsi bizim qan yaddaşımıza yazılıb, xalqın taleyində acı izlər qoyub
14:01
25 Fevral
Əli Əhmədov: Xocalı faciəsini törədənlərin haqqında cinayət işinin qaldırılması, onların törətdikləri qətliama cavab verməsinə nail olmalıyıq
13:53
25 Fevral
Bayram Səfərov: Biz heç vaxt Xocalı soyqırımını unutmamalı və bu faciəni gələcək nəslə çatdırmalıyıq
13:47
25 Fevral
YAP-ın Sədr müavini Əli Əhmədov: Cəbhədə təxribatın Xocalı soyqırımının 25-ci ildönümü ərəfəsində törədilməsi ermənilərin təxribatçı xislətindən xəbər verir
11:44
25 Fevral
Mübariz Qurbanlı: Tolerant və multikultural ənənələrə hər zaman sadiq olan Azərbaycan İslam dünyasında böyük nüfuza malikdir
11:41
25 Fevral
Xocalı soyqırımının ildönümü ilə bağlı daha bir etiraz aksiyası Ermənistanın BMT-dəki daimi nümayəndəliyi qarşısında keçirilib
11:36
25 Fevral
Xocalı soyqrımının 25-ci ildönümünə həsr olunmuş anım mərasimi

Video

 

Müsahibə

»»»
 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28
HAVA HAQQINDA