Ana səhifə »  Siyasət »  Ermənistanın yeganə yolu Azərbaycanınişğal olunmuş torpaqlarını geri qaytarmaqdır
A+   Yenilə  A-
Ermənistanın yeganə yolu Azərbaycanınişğal olunmuş torpaqlarını geri qaytarmaqdır
Novruz Məmmədov: Azərbaycan öz sözünü deyə bilən, xarici və daxili siyasəti müstəqil olan, başqalarından fərqli bir dövlətdir
Prezident Administrasiyası Beynəlxalq münasibətlər şöbəsinin müdiri Novruz Məmmədovun APA-ya eksklüziv müsahibəsi
- Həmsədrlərin son səfərindən öncə Rusiya XİN-in rəsmisi bildirib ki, vasitəçilər Madrid təkliflərinin yenilənmiş variantını tərəflərə təqdim ediblər. Bu variant əvvəlkilərdən nə dərəcədə fərqlənir?
- Madrid təkliflərinin əsas mahiyyəti ondan ibarətdir ki, Azərbaycanın ərazi bütövlüyü təmin olunmalıdır və hər hansı milli azlığın müqəddəratı ərazi bütövlüyü çərçivəsində təyin edilməlidir. Bu, dünyanın bir çox ölkəsində mövcud olan bir praktikadır. Dövlətlər var ki, onların daxilində yüz minlərlə, milyonlarla etnik azlıq yaşayır, orada həmin etnik azlıqlar öz müqəddəratlarını təyin ediblər. Buna ən böyük nümunə qonşumuz Rusiya Federasiyasıdır. Orada nə qədər millət yaşayır? Onların hər biri öz müqəddəratını təyin edib. Ancaq ermənilərin istəyinə, onların konsepsiyasına görə, belə çıxır ki, Rusiyanın ərazisində 20-30 dövlət yaranmalıdır. Axtarsaq, öz müqəddəratını təyinetmə forması da müxtəlifdir. Avropa dövlətlərinin hər birində sayı 100 min, 500 min, bir neçə milyon olan etnik azlıqlar var. İndi Ermənistan dünyada yeni bir qayda-qanun yaradıb, yeni konsepsiya ortaya qoymalıdır? Azərbaycanın mövqeyi ondan ibarətdir ki, onun ərazisi mərhələ-mərhələ azad olunmalıdır. Birinci mərhələdə 5 və ya 7 rayon boşaldılmalıdır, sonra Dağlıq Qarabağla Ermənistan arasındakı dəhlizin statusu müəyyən olunmalıdır, sonra digər məsələlər həllini tapmalıdır. Əsas məsələ ondan ibarətdir ki, bütün bunlar reallaşdıqdan, qaçqın və köçkünlər öz doğma torpaqlarına qayıtdıqdan sonra keçid dövrü olsun. Müəyyən müddətdən sonra Dağlıq Qarabağın statusu ətrafında müzakirələr başlamalıdır ki, bu region öz müqəddəratını Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində hansı formada həll etsin. Madrid təklifləri elə Madrid təklifləri olaraq qalır, onun yenilənmiş variantında yalnız kiçik bir cümlənin başqa formada yazılmasından söhbət gedə bilər.
- Vasitəçilərin son səfərini necə qiymətləndirirsiniz?
- Həmsədrlərin səfəri Prezident İlham Əliyevin Fransaya uğurlu səfərindən sonra oldu. Fransa Minsk qrupunun həmsədr ölkələrindən biridir, ona görə də Azərbaycan Prezidenti ilə Fransa prezidenti arasındakı danışıqlar vacib idi. Həmsədrlər də bununla bağlı müəyyən məsləhətləşmələr aparmalı və bu söhbətin nəticəsini Azərbaycan Prezidentindən öyrənməli idilər.
Xatırladım ki, prezidentlərin son danışıqları müəyyən pozitiv dinamika ilə başa çatıb. Bu il ərzində dünya birliyi, aparıcı dövlətlər olan ABŞ-ın, Rusiya Federasiyasının, Fransanın bu məsələyə diqqəti daha da artdı, onlar gördülər ki, doğrudan da Cənub Qafqazda sabitlik və təhlükəsizliyin bərpa olunmasını istəyirlərsə, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi həll edilməlidir. Cənubi Qafqazdakı problemlərin ən ağrılısı, ən önəmlisi bu məsələdir. İstəsələr də, istəməsələr də sərhədlərin açılması və münaqişənin həlli bir-birinə bağlı məsələlərdir. Onlar bunu çox yaxşı başa düşürlər. Amma indi müəyyən maraqlara görə müəyyən bəyanatlar verirlər. Həm Rusiya, həm ABŞ, həm də Fransa prezidentləri müxtəlif vaxtlarda Azərbaycan Prezidenti ilə telefon danışıqlarında, görüşlərində, yazışmalarında, eyni zamanda özləri bir yerdə olanda - məsələn, Akvil şəhərində - bəyan ediblər ki, artıq münaqişənin həllinin vaxtı çatıb. Bütün bunların hamısı Ermənistanın çox çətin vəziyyətdə olması fonunda baş verib. Sərhədlərin açılması nə deməkdir? Bu gün böhran dövründə Ermənistanı dolandırmaq, yaşatmaq üçün imkanlar həddən artıq məhdudlaşıb. Ermənistanın ona ən yaxın tərəfdaş dövlət olan Rusiya ilə əlaqələri əvvəlki səviyyədə deyil, təkcə İranın hesabına Ermənistan yaşaya bilməz. Ermənistan özünü təcrid olunmuş vəziyyətə salıb. İndi Ermənistana bir nəfəslik, açılım lazımdır. Bu açılım da Türkiyə ilə Ermənistan arasında sərhədlərin açılması olardı. Bunların hamısını, Qərbin Ermənistana olan qayğısını biz görürük. Buna etirazımız yoxdur, nə qədər istəyirlərsə məhəbbətlərini, qayğılarını göstərsinlər. Lakin Azərbaycan kimi bir dövlətin əhəmiyyətini bildikləri halda bizə müəyyən mənada dırnaqarası baxmaq düzgün deyil. Azərbaycana layiq olduğu münasibəti göstərmək lazımdır, çünki Azərbaycan öz sözünü deyə bilən, xarici və daxili siyasəti müstəqil olan, başqalarından fərqli bir dövlətdir. Ermənistan isə dediyim kimi, çox çətin vəziyyətdədir. ABŞ, Fransa, Rusiya, hətta Ermənistan rəhbərliyi özü də görür ki, münaqişə həll olunmadan bu regionda sabitliyə, təhlükəsizliyə və Ermənistanın bir dövlət kimi inkişafına nail olmaq mümkün deyil. Lakin digər tərəfdən, Ermənistan rəhbərliyi onu da anlayır ki, münaqişə həll olunduqdan sonra öz xalqları onları süpürüb bir tərəfə atacaq. Ermənistan hakimiyyəti həmişə münaqişədən bir vasitə kimi istifadə edib, bunun əsasında hakimiyyətə gəlib. Bu qorxularına baxmayaraq, müəyyən addım atdılar, çünki başqa alternativləri yox idi. İndi elə bir situasiya yaranıb ki, artıq geriyə yol yoxdur. Azərbaycan Prezidenti noyabr-dekabr aylarındakı çıxışlarında qeyd etdi ki, biz sonsuzluğa qədər dözməyəcəyik, səbrimizin, dözümümüzün bir həddi var, əgər bu prosesdə də uğur əldə edilməsə, onda başqa variantlar axtarmaq hüququ bizdə qalır. Bu mesaj da Ermənistanda çox böyük təlaş, həyəcan doğurdu, onlar neçə həftədir danışırlar ki, Azərbaycan müharibə etsə, biz hansı addımı atarıq və s. Bu gün Ermənistanın yeganə yolu danışıqlar yolu ilə, Madrid təklifləri çərçivəsində Azərbaycanın işğal olunmuş torpaqlarını geri qaytarmaqdır. Bunun başqa yolu ola bilməz, münaqişə uzandıqca Ermənistan üçün böyük problemlər yaranacaq.
Həmsədrlərin səfərində bir məqsəd də ondan ibarət idi ki, Azərbaycan Prezidentinin mövqeyini dəqiqləşdirsinlər, gələn ilin əvvəlində keçiriləcək yeni görüş üçün baza hazırlasınlar.
- Azərbaycan hər zaman bildirir ki, Dağlıq Qarabağa ən yüksək status verməyə hazırdır. Dağlıq Qarabağın yekun statusunun müəyyənləşməsi ilə Azərbaycan unitar dövlətdən federativ dövlətə çevrilə bilərmi?
- Yox, buna əsas yoxdur. Azərbaycan unitar dövlətdir və bu çərçivədə Naxçıvan Muxtar Respublikası da mövcuddur. Əvvəllər Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti də var idi. İndi də söhbət Azərbaycanın mərkəzi hökuməti ilə vertikal əlaqələr çərçivəsində müəyyənləşdiriləcək statusdan gedir. Bu çərçivədə hansısa etnik azlıq öz müqəddəratını təyin edə bilər. Müqəddəratın təyin edilməsi nədir? Milli azlığın ana dilində təhsil almaq, mədəniyyətini, adət-ənənələrini inkişaf etdirmək hüququ ola bilər. Bununla bağlı bütün dünyada yüzlərlə praktika, model var, onlardan birindən istifadə etmək mümkündür. Ən yaxşı nümunələrdən biri yuxarıda qeyd etdiyim kimi, böyük qonşumuz olan Rusiya Federasiyasıdır. Hansı variantın üzərində razılığa gələcəyimiz danışıqlar prosesində müəyyənləşəcək. Bu, Madrid təkliflərinin razılaşdırılmasında ən son mərhələ olacaq.

 
  • Oxunub:  18930  |  
  • Tarix:  18-12-2009  |  
  •    Çap et   |  

Qəzetin son buraxılışı

Azərbaycan dövləti Könüllülər hərəkatına çox böyük önəm verir

16 Fevral 18:18
Bakıda təşkil olunan batut gimnastikası və tamblinq üzrə dünya kuboku yarışlarına yekun vurulub
16 Fevral 18:03
Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsi məlumat yayıb
16 Fevral 17:26
Hikmət Hacıyev: Dünya ictimaiyyəti bir daha Ermənistanın acizliyini, yalana əsaslanan tezislərinin darmadağın olduğunu gördü
16 Fevral 17:19
Hulusi Kılıç: Prezident İlham Əliyev işğalçı ölkənin hökumət başçısına, sözün əsl mənasında dərs verdi
16 Fevral 16:14
Elçin Əhmədov: Prezident İlham Əliyev növbəti dəfə Ermənistanın baş nazirinə beynəlxalq hüquqdan və tarixdən əsl dərs keçdi
16 Fevral 14:52
"HaberGlobal": Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevdən Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyana tarixi sillə (VİDEO)
16 Fevral 14:49
Türkiyə KİV-ləri Prezident İlham Əliyevin Münxendə Paşinyanı çətin vəziyyətə salmasından yazır
16 Fevral 14:25
Prezident Ilham Əliyev öz tarixi,hüquqi və siyasi bilgiləri ilə işğalçı Ermənistanın baş nazirini əzib keçdi
16 Fevral 14:23
Siyasi ekspert: Prezident İlham Əliyev Paşinyanı darmadağın etdi
16 Fevral 14:20
Prezident İlham Əliyev: “Xocalıda soyqırımı törədənlərin adları hamıya məlumdur”
16 Fevral 09:34
Münxen Təhlükəsizlik Konfransı çərçivəsində Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı panel müzakirələr keçirilib
16 Fevral 00:17
Ayaz Mütəllibov: “Paşinyan yalan danışır, mən elə söz deməmişəm”
15 Fevral 22:59
Prezident İlham Əliyev: Minsk qrupunun həmsədrləri Ermənistana izah etməlidirlər ki, Dağlıq Qarabağ Ermənistan deyil
15 Fevral 22:56
Prezident İlham Əliyev: Ermənistanın bütün liderləri mövcud status-kvonu müxtəlif yollarla saxlamağa çalışıblar
15 Fevral 22:53
Prezident İlham Əliyev: Ermənilər işğal altındakı torpaqlarda mədəni irsimizi məhv ediblər
15 Fevral 22:51
Prezident İlham Əliyev: Dağlıq Qarabağ Azərbaycanın tərkib hissəsidir və Azərbaycanın ərazi bütövlüyü bütün beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən tanınır
15 Fevral 22:50
Prezident İlham Əliyev: Ermənistan Azərbaycan ərazisinin 20 faizini işğal edib və mülki azərbaycanlılara qarşı etnik təmizləmə aparıb
15 Fevral 22:10
Mərkəzi Seçki Komissiyasının növbəti iclası keçirilib
15 Fevral 21:41
Münxendə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin və Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın görüşü olub
15 Fevral 20:49
XİN: Vəziyyətin gərginləşməsinə xidmət edən qanlı təxribata görə bütün məsuliyyət Ermənistanın üzərinə düşür
15 Fevral 14:44
Rövzət Qasımov: Namizədin şikayətinə ilk olaraq dairə seçki komissiyasında baxılmalıdır
15 Fevral 14:39
DİN: “Razılaşdırılmamış aksiyanın qarşısı alınacaq”
15 Fevral 13:18
Vətəndaşların qəbulu və onların müraciətlərinə baxılması işi Daxili İşlər Nazirliyi rəhbərliyinin daim diqqətindədir
15 Fevral 13:07
Həftəsonu paytaxtda 10 dərəcə isti olacaq
15 Fevral 13:05
Bakıda batut gimnastikası və tamblinq üzrə dünya kuboku yarışları davam edir
15 Fevral 12:55
Müdafiə naziri: Qoşunlarda təlim və məşqlər real döyüş şəraitinə uyğun keçirilməlidir
15 Fevral 12:44
Nazir Sahil Babayev Macarıstanda azərbaycanlı tələbələrlə görüşüb
15 Fevral 12:40
Prezident İlham Əliyev Münxendə Dünya Bankının icraçı direktoru ilə görüşüb
15 Fevral 12:30
Prezident İlham Əliyev Münxendə Beynəlxalq Böhran Qrupunun prezidenti və baş icraçı direktoru ilə görüşüb
15 Fevral 11:41
X Beynəlxalq Multikulturalizm Qış Məktəbi başlayıb
15 Fevral 11:31
Heydər Əliyev Mərkəzində xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün II “Fərqli Fərdlər” Konqresi keçirilir
15 Fevral 11:22
Göyçay rayonunda 12,3 kilometrlik yol yenidən qurulur
15 Fevral 11:19
Qarabağ müharibəsi əlilləri və şəhid ailələri hərtərəfli dövlət qayğısı ilə əhatə olunublar
15 Fevral 10:54
Azərbaycan dövləti Könüllülər hərəkatına çox böyük önəm verir
15 Fevral 10:46
“Yüksəliş” müsabiqəsinin ilk onlayn imtahanı başlayır
15 Fevral 10:44
Nəsir İmanquliyevin ömür yolundan bəhs edən “Mətbuat fədaisi” kitabının təqdimatı olub
15 Fevral 10:41
Regionlarda pambıqçılığın inkişafına göstərilən dövlət dəstəyi öz bəhrəsini verir
15 Fevral 10:39
DEMOKRATİYA MARAFONU
15 Fevral 10:30
Azərbaycanın regionlarında müasir təsərrüfatların yaradılması geniş vüsət alıb
15 Fevral 00:17
Ayaz Mütəllibov: “Paşinyan yalan danışır, mən elə söz deməmişəm”
15 Fevral 00:16
Ayaz Mütəllibov: “Paşinyan yalan danışır, mən elə söz deməmişəm”
14 Fevral 22:13
Macarıstanın İnsan Resursları Nazirliyi ilə əmək, məşğulluq, sosial müdafiə sahəsində əməkdaşlıq əlaqələri qurulacaq
14 Fevral 21:53
Münxendə Azərbaycan və Qazaxıstan prezidentlərinin görüşü olub
14 Fevral 21:42
“2020-2025-ci illər üçün Naxçıvan Muxtar Respublikasında idmanın inkişafına dair Dövlət Proqramı” təsdiq edilib
14 Fevral 21:34
Azərbaycan və Macarıstan Hökumətləri arasında iqtisadi əməkdaşlıq üzrə birgə Komissiyanın 7-ci iclası keçirilib
14 Fevral 21:05
Azərbaycan UNESCO-nun Hökumətlərarası Komitəsinin 14-cü sessiyasının Bürosunun sədr müavini seçilib
14 Fevral 20:08
Prezident İlham Əliyev Beynəlxalq Enerji Agentliyinin icraçı direktoru ilə görüşüb
14 Fevral 19:38
Prezident İlham Əliyevin “Leonardo” şirkətinin baş icraçı direktoru ilə görüşü olub
14 Fevral 17:55
Azərbaycan Prezidenti serbiyalı həmkarını milli bayram münasibətilə təbrik edib
14 Fevral 17:51
İntiqam Babayev: Könüllülük hərəkatının daha da genişləndirilməsi gənclərin vətənpərvərlik tərbiyəsinə də müsbət təsir göstərəcək
14 Fevral 17:48
İlahiyyat İnstitutu Bakının Binəqədi rayonunda abituriyentlərlə görüş təşkil edib
14 Fevral 17:40
Prezident İlham Əliyev Münxen Təhlükəsizlik Konfransı çərçivəsində “Enerji təhlükəsizliyi” mövzusunda dəyirmi masada iştirak edib
14 Fevral 17:35
İstirahət günlərində paytaxtda havanın dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı gözlənilir
14 Fevral 17:32
Müşavirədə təhsilin keyfiyyəti, bu sahədə yeniliklər, innovasiyaların tətbiqindən danışılıb
14 Fevral 17:26
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Rəyasət Heyətinin növbəti iclası olub
14 Fevral 17:25
Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin rəhbərliyi növbəti vətəndaş qəbulları keçirib
14 Fevral 17:20
Bakıda keçiriləcək batut gimnastikası və tamblinq üzrə dünya kubokunda 30 ölkədən 150 idmançı iştirak edəcək
14 Fevral 16:57
Baş Prokurorluqda geniş kollegiya iclası keçirilib
14 Fevral 16:35
“Medianın azad fəaliyyət göstərməsi üçün bütün şərtlər təmin edilmişdi”
14 Fevral 16:11
Prezident İlham Əliyev Münxendə Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin prezidenti ilə görüşüb
14 Fevral 16:07
Prezident Administrasiyasının məsul işçiləri bölgələrdə vətəndaşların müraciətlərini dinləyiblər
14 Fevral 16:03
Prezident İlham Əliyev Münxendə Küveyt Dövlətinin Baş Naziri ilə görüşüb
14 Fevral 15:51
Venesuelanın Azərbaycandakı səfiri AZƏRTAC-da olub
14 Fevral 15:47
Əmək müqaviləsi olmadan işləmək ilk növbədə işçinin özü üçün zərərlidir
14 Fevral 15:37
Ermənistanda hərbi hospitala məxsus avtomobilin aşması nəticəsində üç əsgər ağır xəsarət alıb
14 Fevral 15:28
Müdafiə nazirinin müavini Avropa İttifaqının xüsusi nümayəndəsi ilə görüşüb
14 Fevral 15:22
Azərbaycan-Fransa Ticarət və Sənaye Palatası İcbari Tibbi Sığorta üzrə İnformasiya sessiyası təşkil edib
14 Fevral 15:10
Antarktidada 300 kvadrat kilometr buz sahəsi parçalanıb
14 Fevral 14:59
Milli Kitabxanada Beynəlxalq Kitab Bağışlama Günü ilə bağlı tədbir keçirilib
14 Fevral 14:36
Misirdə ərəbcə Azərbaycan dilinin qrammatikası kitabı böyük maraqla qarşılandı.

Video

 

Müsahibə

»»»
 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
HAVA HAQQINDA