Ana səhifə »  Mədəniyyət »  Günay Əfəndiyeva: Türk dünyası, onun mədəniyyəti və irsi dünya sivilizasiyasının ayrılmaz parçasıdır
A+   Yenilə  A-
Günay Əfəndiyeva: Türk dünyası, onun mədəniyyəti və irsi dünya sivilizasiyasının ayrılmaz parçasıdır

Bakıda keçirilən IV Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumunun əsas məqsədi mədəni, dini, sosial, siyasi və digər sahələr üzrə əməkdaşlığın təşviq edilməsindən, mədəniyyətlərin bir-birinə daha da yaxınlaşdırılmasından ibarətdir. Xüsusilə dünyanın müxtəlif münaqişələr, terrorizm, islamofobiya ilə üzləşdiyi bir zamanda Forumun keçirilməsinin əhəmiyyəti çox böyükdür. 2008-ci ildə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən mədəniyyətlər arasında dialoqun qurulması məqsədilə irəli sürülən və o vaxtdan etibarən səmərəli şəkildə davam etdirilən “Bakı prosesi” təşəbbüsü müasir qlobal çağırışlara cavab vermək üçün uğurlu bir mexanizmə çevrilib. Azərbaycan nüfuzlu beynəlxalq təşkilatların rəhbərlərini, dövlət xadimlərini, hökumət nümayəndələrini, siyasətçiləri, alim və mütəxəssisləri, mədəniyyət və incəsənət adamlarını bir araya gətirərək müxtəlif mövzular üzrə fikir mübadiləsi vasitəsilə mədəniyyətlərarası dialoq mühitində bir körpü rolunu oynamaqdadır.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bu fikirləri IV Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu çərçivəsində mayın 6-da “Türk dünyası mədəniyyətlərin və sivilizasiyaların kəsişməsində” mövzusunda keçirilən “dəyirmi masa”da Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun prezidenti Günay Əfəndiyeva səsləndirib. O qeyd edib ki, “dəyirmi masa”nın Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu çərçivəsində keçirilməsi təsadüfi deyil, çünki türk dünyası, onun mədəniyyəti və irsi dünya sivilizasiyasının ayrılmaz parçasıdır. Türkdilli xalqlar dünya tarixi və mədəniyyətində əhəmiyyətli rol oynayıblar. Türkdilli dövlətlər və xalqlar ümumi tarixi köklər, ortaq zəngin irs, dil, incəsənət, ədəbiyyat, adət-ənənələr, milli-mənəvi dəyərlər ilə bir-birinə zəncirvari şəkildə bağlıdır. Bu xalqlar geniş coğrafiyada yayılmaqla əksəriyyəti İslam, bir qismi isə digər dinlərə sitayiş edirlər və bu müxtəliflik, əslində, türk dünyasının mənsub olduğu mədəni zənginlikdən xəbər verir. Ümumtürk mədəniyyəti dünya mədəniyyətinə böyük töhfələr verib, türkdilli xalqların dahi şəxsiyyətləri - mütəfəkkirləri, yazıçıları və şairləri, alimləri bəşəri nailiyyətlər qazanıblar. Bu baxımdan, Nizami Gəncəvi, Yunus Əmrə, Nəsimi, Füzuli, Məhtumqulu, Abay Kunanbayev, Çingiz Aytmatov kimi türk dahilərinin əsərləri dünya inciləri sırasındadır. “Kitabi-Dədə Qorqud”, “Koroğlu”, “Manas” dastanları bütün türk dünyasının sərvətidir. 2000-ci ildə türk dünyasının böyük şəxsiyyəti Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə “Kitabi-Dədə Qorqud” dastanının 1300 illiyinin təntənəli şəkildə qeyd olunması tarixdə mühüm bir hadisə kimi iz qoyub.
G.Əfəndiyeva bildirib ki, türk dünyasının digər ortaq sərvətlərindən biri də ənənəvi İpək Yoludur. Türkdilli xalqlar Böyük İpək Yolunun formalaşmasında və fəaliyyət göstərməsində əhəmiyyətli rol oynayıblar. Eyni zamanda, üzərindən keçən ticarət karvanları vasitəsilə İpək Yolu bu xalqların iqtisadi, ticari və mədəni cəhətdən yaxınlaşmasına, mədəniyyət və incəsənət nümunələrinin bir-birinə tanıdılmasına və ənənələrinin ötürülməsinə, türk dünyasının mədəni-irsinin zənginləşməsinə dərin təsir göstərib.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun fəaliyyəti, həyata keçirdiyi layihələr barədə məlumat verən G.Əfəndiyeva qeyd edib ki, Fondun “Türkiyə və Azərbaycan ənənəvi əl sənətləri” layihəsi çərçivəsində türkdilli xalqlara məxsus ortaq qadın əl sənətləri, o cümlədən xalçaçılıq, toxuculuq, ipəkçilik geniş şəkildə tədqiq olunub. İlkin mərhələdə Azərbaycanda və Türkiyədə yaşayan qadınların həyat tərzi və fəaliyyəti araşdırıb. Layihənin Qazaxıstan və Qırğızıstanda da davam etdirilməsi planlaşdırılır. Bu layihənin hər bir türkdilli ölkədə həyata keçirilməsi özünəməxsus yerli cəhətlərin, milli xüsusiyyət və dəyərlərin ortaya çıxarılmasına imkan verir və bu baxımdan, mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Eyni zamanda, türkdilli xalqların ortaq əlifbası, ortaq ədəbi dili, ortaq terminologiyasının formalaşdırılması öz aktuallığını saxlayır. Fond gələcək fəaliyyətində müxtəlif ölkələrdə türkologiya sahəsində kadr hazırlığının həyata keçirilməsində aktiv rol oynamaq və o ölkələrin universitetlərində fərqlənən tələbələrə təqaüdlərin ayrılmasını nəzərdə tutur. Təşkilat dünyanın ayrı-ayrı ölkələrində türk dünyasına məxsus ədəbiyyatın, incəsənətin və mədəniyyətin təbliği məqsədilə müxtəlif nəşrlərin çap olunması, tədbirlərin, konfransların, sərgilərin, proqramların, tamaşaların təşkil edilməsini də planlaşdırır. Azərbaycanın və bütövlükdə türk dünyasının görkəmli şair və dramaturqu, əsərlərində hər zaman türk xalqlarının birliyini dəstəkləyən Hüseyn Cavidin “İblis” əsərinin İstanbul şəhərində tamaşaya qoyulmasına dair razılığın əldə edilməsini və artıq məşqlərin başlamasını buna misal göstərmək olar.
Qeyd olunub ki, Fondun digər fəaliyyət istiqamətlərindən biri məhv edilmiş və mənimsənilmiş mədəni irsin mühafizəsi ilə əlaqədardır. Fondun dəstəyi ilə Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi nəticəsində ermənilər tərəfindən dağıdılmış və məhv edilmiş abidələrin tədqiqi və həqiqətlərin dünyaya çatdırılması məqsədilə “Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərindəki tarix və mədəniyyət abidələrinə vurulan zərər” adlı kitab nəşrə hazırlanır.
“Dəyirmi masa”da Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının baş katibi Ramil Həsənov, TÜRKSOY-un baş katibi Dusen Kaseinov və TürkPA-nın baş katibi Jandos Hasanovun türkdilli ölkələrin müxtəlif sahələr üzrə əməkdaşlığının təşviq edilməsi, sülh və təhlükəsizlik, davamlı inkişaf, mədəni irsin qorunması ilə bağlı çıxışları dinlənilib. Çıxışlarda vurğulanıb ki, türkdilli xalqların tarixi-mədəni irsi birgə səylərlə qorunmalı, türkdilli dövlətlərin mədəni sahədə əməkdaşlığı gücləndirilməli, türk dünyasının mədəniyyətlərarası dialoqa verdiyi töhfələr daha da artırılmalıdır.
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) həqiqi üzvü, AMEA-nın Şərqşünaslıq İnstitutunun direktor müavini Şahin Mustafayev diqqətə çatdırıb ki, türk xalqlarının mədəniyyətinin ortaq cəhətlərindən biri onların tarixən Böyük İpək Yolu gerçəkliyi ilə sıx şəkildə bağlı olmasıdır. Nəhəng türk imperiyaları məhz İpək Yolunun böyük bir hissəsinə nəzarət etdiyi dövrlərdə cahanşümul mahiyyət qazanıblar.
“Bizim etnomədəni dəyərlərimizin, dilimizin geniş coğrafi məkanda yayılması və inkişafında İpək Yolunun müstəsna yeri və rolu var. Bu baxımdan, İpək Yolu hamımızın ortaq mədəni mirasımızdır. Bu mirasın öyrənilməsi yeni nəsillərə çatdırılması müştərək işimiz və vəzifəmizdir. TÜRKSOY öz fəaliyyətində İpək Yolu məsələsinə diqqət yetirir. Ancaq bu sahədə potensial çox genişdir. Digər beynəlxalq təşkilatların da bu məsələyə diqqət yetirməsi vacibdir”, - deyə Ş.Mustafayev vurğulayıb.
“Dəyirmi masa”da Bakı Dövlət Universitetinin sosial və pedaqoji psixologiya kafedrasının müdiri, psixologiya elmləri doktoru, professor Kamilə Əliyevanın “Mədəniyyətlərarası dialoq milli-etnik identikliyin formalaşması prosesi kimi” mövzusunda məruzəsi dinlənilib. O qeyd edib ki, hazırkı qloballaşma dövründə, dünyanın müxtəlif qarşıdurmalar, münaqişələr, iqtisadi və siyasi böhranlarla üzləşdiyi bir zamanda milli dəyərlərin qorunması çox çətindir. Yalnız mədəniyyətlərarası dialoq milli dəyərlərimizi qoruyub saxlamağa imkan verir. Türkdilli xalqları ortaq adət-ənənələr, qəhrəmanlar, maddi və mənəvi dəyərlər birləşdirir. Bununla belə, mədəniyyətlərarası dialoq mədəni özünəməxsusluğu qorumaq və yeni dəyərləri formalaşdırmaq üçün zəmin yaradır.
Tədbirə Rusiya Federasiyasının Prezidenti yanında Rusiya Xalq Təsərrüfatı və Dövlət Xidməti Akademiyasının professoru, UNESCO-nun eksperti Nizami Məmmədovun “Türk dünyasının mədəniyyəti: birlik və müxtəliflik” mövzusunda məruzəsi ilə yekun vurulub.
Qeyd edək ki, IV Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forum çərçivəsində eyni zamanda, “Sülh qurarkən: BMT-nin preventiv tədbirlər mədəniyyəti formalaşdırmaq naminə 70 illik fəaliyyəti”, “İnklüziv cəmiyyətlərin və dinc birgəyaşayışın qurulması: “ASEAN” təşkilatının perspektivi”, “Generation What?” gənclər layihəsi: Bir transmedia kampaniyası qlobal dialoqu necə stimullaşdıra bilər”, “Zorakı ekstremizmin qarşısını təhsil vasitəsilə almaq üçün gənclərin hüquq və səlahiyyətlərinin artırılması”, “Mədəniyyətlərarası dialoq üçün Avropa Şurasının mədəni marşrutlar şəbəkəsi” mövzularında sessiyalar, UNESCO-nun dəstəyi ilə “Mədəniyyətlərarası dialoq və sülh naminə idman” mövzusunda plenar sessiya və ISESCO-nun təşkilatçılığı ilə “Mədəniyyətlərarası dialoqun təbliğində şəhər siyasətinin rolu” mövzusunda sessiya keçirilib.
IV Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forum çərçivəsində həmçinin UNESCO tərəfindən nəşr edilən “İslam mədəniyyətinin fərqli aspektləri” kitabının təqdimatı olub və ərəb mədəniyyəti üçün UNESCO-Şarjah mükafatının təqdimat mərasimi keçirilib.
“Mədəniyyətlərarası dialoqun inkişafı: İnsan təhlükəsizliyi, sülh və davamlı inkişaf üçün yeni imkanlar” mövzusunda təşkil olunan IV Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumuna mayın 6-da yekun vurulub.

 
  • Oxunub:  4350  |  
  • Tarix:  10-05-2017  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Bu ilin doqquz ayında ölkə iqtisadiyyatına 8,3 milyard dollar sərmayə qoyulub

15:06
17 Oktyabr
Dövlət Müstəqilliyi Günü Naxçıvanın Bakıdakı daimi nümayəndəliyində qeyd edilib
15:01
17 Oktyabr
Robert Sekuta: ABŞ Azərbaycanda iqtisadi islahatları yüksək qiymətləndirir
14:47
17 Oktyabr
Azərbaycan Seulda keçirilən mədəniyyət festivalında təmsil olunub
14:13
17 Oktyabr
“Vaşinqton Tayms”: Azərbaycan terrorizmə qarşı mübarizədə ABŞ-ın tərəfdaşıdır
14:10
17 Oktyabr
Bakı Dövlət Universiteti ilə Yaponiya universitetləri arasında əməkdaşlıq genişlənir
14:03
17 Oktyabr
Ziyad Səmədzadə: Azərbaycan 2017-ci ilin 9 ayını müsbət sosial-iqtisadi inkişaf göstəriciləri ilə başa vurub
12:57
17 Oktyabr
Azərbaycan ilə Belarus arasında ticarət dövriyyəsi 100 milyon dollar təşkil edib
12:55
17 Oktyabr
Dilarə Cəbrayılova: Cəmiyyətin intellektual potensialının artması ölkənin inkişafına güclü təsir göstərir
12:33
17 Oktyabr
Hikmət Babaoğlu: Azərbaycanın beynəlxalq miqyasda nüfuzu mütəmadi olaraq artır, milli dövlətçiliyimizin əsasları möhkəmlənir
11:09
17 Oktyabr
Vüqar Namazov: Kapital bazarlarına çıxış bu gün tələb deyil, zərurətdir
11:03
17 Oktyabr
Azərbaycan ilə Pakistan arasında dini-mənəvi sahədə əlaqələr müzakirə edilib
10:53
17 Oktyabr
Vüsal Qasımlı: İlin əvvəlindən Azərbaycanda pul bazası 18 faiz artıb
10:37
17 Oktyabr
Azərbaycan ilə Türkiyə arasında hərbi əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub
10:34
17 Oktyabr
BANM-ə qəbul olunan Prezident təqaüdçülərinin sayı ötən illərə nisbətən iki dəfə artıb
10:33
17 Oktyabr
İtaliya Senatında Azərbaycan-İtaliya strateji tərəfdaşlığının aspektləri müzakirə olunacaq
10:28
17 Oktyabr
Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə Silahlı Qüvvələri rəhbərlərinin görüşü keçiriləcək
10:25
17 Oktyabr
Ermənistan silahlı bölmələri iriçaplı pulemyotlardan istifadə etməklə atəşkəs rejimini 105 dəfə pozub
10:18
17 Oktyabr
Sabah Daşkənd şəhərində “İslam həmrəyliyi Özbəkistan-Azərbaycan dostluğu timsalında” mövzusunda Beynəlxalq Konfrans keçiriləcək
17:56
16 Oktyabr
Vüqar Rəhimzadə: Rusiya regionda təhlükəsizliyə xələl gətirə biləcək addımlara yol verməməlidir
17:21
16 Oktyabr
Sosial təminat haqqında Azərbaycan-Bolqarıstan hökumətlərarası Saziş layihəsi müzakirə olunub
16:46
16 Oktyabr
Azərbaycan və Ermənistan xarici işlər nazirləri və ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrləri birgə bəyanat veriblər
16:40
16 Oktyabr
Bayram Səfərov: Bizim yeganə arzumuz doğma torpaqlarımıza qayıtmaqdır
16:00
16 Oktyabr
Flora Qasımova: Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli prosesində danışıqlar xatirinə danışıqlarda iştirak etmir
15:58
16 Oktyabr
MM-in deputatı: Ermənilər xoşluqla sülhə gəlməyəcək
15:52
16 Oktyabr
Azərbaycan ilə Gürcüstan arasında hərbi əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub
15:45
16 Oktyabr
Mələk Çakmak: Azərbaycan ərzaq təhlükəsizliyi sahəsində böyük irəliləyişə nail olub
15:42
16 Oktyabr
Vüqar Bayramov: Neftin bir barelinin 50 dollar intervalında dəyişməsi daha çox bazar tarazlığına uyğundur
15:40
16 Oktyabr
Bakıda Ümumdünya Ərzaq Gününə həsr edilən tədbir keçirilib
15:31
16 Oktyabr
Vüsal Qasımlı: Azərbaycanda strateji idarəetmə mexanizminin tətbiqinə başlanılır
15:05
16 Oktyabr
Aparılan islahatlar Nazirlər Kabinetinin fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsinə, səmərəliliyinin yüksəldilməsinə xidmət edir
14:49
16 Oktyabr
Azərbaycan ilə Gürcüstan arasında sıx əməkdaşlıq bölgədə təhlükəsizliyin təmin olunmasında mühüm rol oynayır
14:32
16 Oktyabr
Cenevrədə Azərbaycan və Ermənistan prezidentlərinin görüşü keçirilib
14:08
16 Oktyabr
Azərbaycanın müdafiə naziri Tbilisidə ulu öndər Heydər Əliyevin abidəsini ziyarət edib
14:02
16 Oktyabr
AZƏRTAC İƏT-ə üzv dövlətlərin Xəbər Agentlikləri Birliyi İcraiyyə Şurasının üzvü seçilib
13:58
16 Oktyabr
Martin Çunqonq: Parlamentlərarası İttifaq Azərbaycan ilə əməkdaşlığın dərinləşməsində maraqlıdır
12:51
16 Oktyabr
Oqtay Əsədov: Özgə torpaqlarının qəsb edilməsinə göz yumulması bütün dünyada sülh və təhlükəsizliyə təhdiddir
12:31
16 Oktyabr
TAP-ın inşasında istifadə ediləcək boruların hamısı Yunanıstan, Albaniya və İtaliyaya çatdırılıb
12:29
16 Oktyabr
Qəbələ Dövlət Peşə Təhsil Mərkəzinin yeni binası istifadəyə verilib
12:26
16 Oktyabr
Polşanın xarici işlər naziri Azərbaycana səfərə gəlir
11:43
16 Oktyabr
Leyla Əliyeva: Ərzaq təhlükəsizliyi dünyada sülhün, sabitliyin və davamlılığın təmini üçün vacibdir
11:39
16 Oktyabr
Bakıda “Müasir şərqşünaslığın aktual problemləri” mövzusunda beynəlxalq konfrans keçirilir
11:32
16 Oktyabr
Yaqub Mahmudov: Azərbaycan tarixçilərinin əsas məqsədi real tariximizi dünya ictimaiyyətinə çatdırmaqdır
11:12
16 Oktyabr
Səkkiz ayda Azərbaycan ilə ABŞ arasında ticarət dövriyyəsi 7 faiz artıb
10:55
16 Oktyabr
Tbilisidə Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə Silahlı Qüvvələri rəhbərlərinin üçtərəfli görüşü keçiriləcək
10:45
16 Oktyabr
Musa Qasımlı: Rusiyanın Ermənistana silah verməsi regionda şəraitin gərginləşməsinə yönəlib
10:40
16 Oktyabr
Bolqarıstan mediası Rumen Radevin Azərbaycana səfərini geniş işıqlandırıb
10:27
16 Oktyabr
Elçin Əhmədov: Rusiyanın Ermənistanı silahlandırması onun tərəfsiz vasitəçiliyini şübhə altında qoyur
10:24
16 Oktyabr
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri cəbhənin müxtəlif istiqamətlərində atəşkəs rejimini 118 dəfə pozub
09:59
16 Oktyabr
İspaniyanın “La Razon” qəzetində Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin 26-cı ildönümünə həsr olunmuş məqalə dərc edilib
09:55
16 Oktyabr
Amerikalı ekspert: Rusiya silahlarının Ermənistana tədarükü üzrə sazişlər münaqişənin sülh yolu ilə həllinə kömək etməyəcək
09:50
16 Oktyabr
Asim Mollazadə: Ermənistan artıq müstəqilliyini itirmiş bir ərazi, hərbi bazadır
20:48
14 Oktyabr
Elman Nəsirov: Azərbaycan xalqı qardaş Türkiyə vətəndaşlarından bu hərəkəti gözləmirdi
18:41
14 Oktyabr
Hikmət Babaoğlu: Helsinki Komissiyasının Dağlıq Qarabağla bağlı dinləmələri erməni lobbisinə növbəti xidmətdir
18:38
14 Oktyabr
Litvalı müxbirlər işğaldan azad olunmuş Cocuq Mərcanlı kəndinə səfər ediblər
18:12
14 Oktyabr
Naxçıvan şəhərində yeni məscid binası tikilir
17:20
14 Oktyabr
Elçin Mirzəbəyli: Rusiyanın Ermənistana silahlanma üçün kredit ayırması rəsmi Moskvanın beynəlxalq öhdəliklərinə ziddir
13:51
14 Oktyabr
YAP Qubadlı rayon təşkilatının VIII konfransı keçirilmişdir
13:12
14 Oktyabr
Bolqarıstan Respublikası Prezidentinin Azərbaycana rəsmi səfəri başa çatıb
13:06
14 Oktyabr
İzmirdə Türkiyə-Azərbaycan Coğrafiya Günləri keçiriləcək
13:00
14 Oktyabr
Sevinc Hüseynova: 9 ayda ölkəmizin sosial-iqtisadi inkişafının nəticələri perspektiv üçün də böyük uğurlar vəd edir
12:58
14 Oktyabr
İlham Məmmədov: Doqquz ayın yekunları uğurludur
12:15
14 Oktyabr
BMT-nin baş katibi: “Bakı prosesi” mədəniyyətlərarası dialoqun dəstəklənməsində əsas yer tutur
12:11
14 Oktyabr
Bolqarıstan Prezidenti Rumen Radev İçərişəhərlə tanış olub
10:38
14 Oktyabr
Milli Məclisin sədri MDB Parlamentlərarası Assambleyası Şurasının iclasında iştirak edib
17:55
13 Oktyabr
YAP-ın 25 illik yubileyi ilə əlaqədar Ağstafada “Yeni Azərbaycan Partiyasının yaradıcısı, ümummilli lider Heydər Əliyev müstəqil Azərbaycan dövlətinin qurucusudur” mövzusunda elmi praktik konfrans keçirilib
17:34
13 Oktyabr
Hadi Rəcəbli: Dövlətimiz özünün dərinməzmunlu sosial siyasətinə sadiqlik nümayiş etdirir
17:25
13 Oktyabr
Sevinc Fətəliyeva: Ermənistanın cinayətkar rəhbərliyi Dağlıq Qarabağ münaqişəsində status-kvonun saxlanılmasında maraqlıdır
17:17
13 Oktyabr
Dominik Tarçinski: Beynəlxalq təşkilatlarda ölkələrə qarşı hücumlar siyasi təzyiq aləti, mənfəət oyunudur
17:00
13 Oktyabr
Moskvada beynəlxalq tədbirdə Azərbaycanda dövlət gənclər siyasətinin uğurlarından danışılıb
16:46
13 Oktyabr
Daşkəsəndə sahibkarlara 423 min manat güzəştli kredit verilib

Video

 

Müsahibə

»»»
 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31
HAVA HAQQINDA
Bakı
gündüz+13 +15
gecə+10 +12