Ana səhifə »  İqtisadiyyat »  Azərbaycanda "elektron hökumət"ə keçid üçün əlverişli şərait mövcuddur
A+   Yenilə  A-
Azərbaycanda "elektron hökumət"ə keçid üçün əlverişli şərait mövcuddur

"Elektron hökumət" quruculuğu (EHQ) dünya səviyyəsində yeni təcrübədir və onun həyata keçirilməsi zamanı meydana çıxan problemlər də çox zaman obyektiv xarakter daşıyır. Elə isə EHQ məsələlərinə beynəlxalq aləmdə mövcud olan yanaşmalar və problemlər əsasında Azərbaycanda bu sahədə mövcud vəziyyətə nəzər salmaq olar.
Ümummiyətlə, "elektron hökumət" quruculuğuna şərait yaradan amillər sırasında əsasən, siyasi, hüquqi, texniki və mədəni faktorlar göstərilir. Siyasi amil elektron hökumət quruculuğunda, əsasən, siyasi iradə, siyasi sabitlik, siyasi sistem, dövlət islahatları, proseslərə rəhbərlik, hökumətin İKT-dən istifadənin genişləndirilməsinə münasibəti və bu kimi digər xüsusiyyətlərdə özünü göstərir. Bununla bağlı Azərbaycana nəzər saldıqda, EHQ-nin dövlət siyasətinin tərkib hissəsi olması özünü bu istiqamətdə atılan konkret addımlarda təsdiq edir. Qeyd edək ki, Azərbaycanda elektron hökumətin formalaşdırılması Ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən 2003-cü ildə imzalanmış "Azərbaycan Respublikasının inkişafı naminə informasiya-kommunikasiya texnologiyaları üzrə Milli Strategiya" ilə qarşıya qoyulmuş mühüm vəzifələrdən biridir. Prezident İlham Əliyevin bu məsələyə böyük önəm verməsi EHQ-yə əlverişli şərait yaradıb. "Azərbaycan Respublikasında rabitə və informasiya texnologiyalarının inkişafı üzrə 2005-2008-ci illər üçün Dövlət Proqramı"nın ("Elektron Azərbaycan") və 2010-2012-ci illəri əhatə edən ikinci "Elektron Azərbaycan" Dövlət Proqramı və "Azərbaycan Respublikasında "Elektron hökumət"in formalaşdırılması üzrə Fəaliyyət Proqramı"nın icrası ilə yanaşı, iqtisadi və sosial sahələr üzrə təsdiq edilmiş onlarla dövlət proqramı çərçivəsində də "elektron hökumət" layihələri həyata keçirilməkdədir. Deməli, siyasi cəhətdən Azərbaycanda elektron hökumət quruculuğunda hər hansı problem, yaxud maneə mövcud deyildir.
Məsələnin hüquqi tərəfinə gəldikdə, Azərbaycan Prezidentinin 5 fevral 2013-cü il tarixində imzaladığı "Elektron hökumət" portalı haqqında Əsasnamə"nin təsdiq edilməsi və elektron xidmətlərin genişləndirilməsi ilə bağlı tədbirlər barədə Fərmanı ilə bu sahədə praktik və hüquqi addımların genişləndirilməsi imkanı yaranıb. Bəllidir ki, elektron idarəçilik özü ilə bərabər informasiya təhlükəsizliyini daha da aktuallaşdırır. 2009-cu il sentyabrın 30-da "Kibercinayətkarlıq haqqında" beynəlxalq Konvensiyanın təsdiq edilməsi haqqında Qanun imzalanıb. Bundan sonra 2012-ci il sentyabrın 26-da İnformasiya təhlükəsizliyi sahəsində fəaliyyətin təkmilləşdirilməsi tədbirləri haqqında Azərbaycan Prezidenti Fərman imzalayıb. Fərmanda müvafiq qurumlara verilən tapşırıqların icrası informasiya məkanının kiberhücumlardan qorunması səviyyəsini daha da artıracaq.
EHQ-nin həyata keçirilməsində texniki amillərə isə əsasən, əhalinin internetə çıxış imkanları, mobil və kompüter texnologiyalarının yayılma səviyyəsi, internetin sürəti, qiyməti, İKT infrastrukturunun vəziyyəti və digər göstəricilər daxildir. Bu gün Azərbaycanda bir çox xidmətlərin elektronlaşdırılması prosesi gedir. Bu isə ölkənin hər yerindəki vətəndaşlarının genişzolaqlı internetlə təminatının əhəmiyyətini artırır. Bildiyimiz kimi, Azərbaycanda genişzolaqlı internet xidmətlərinin göstərilməsinə 2006-cı ildən başlanılıb. Hazırda ölkədə hər 100 nəfərə düşən internet istifadəçilərinin sayı 73-ə, genişzolaqlı internet istifadəçilərinin sayı isə 55-ə bərabərdir. Ölkədə ən yeni 3G, 4G xidmətləri təqdim edilir və hər 100 nəfərə düşən mobil abunəçilərin sayı 110-a bərabərdir.
Eyni zamanda, əhalinin keyfiyyətli internetlə təmin olunması yönündə işlər davam etdirilir. 2014-2016-cı illər ərzində ölkənin hər bir yaşayış məntəqəsində əhalinin yüksəksürətli genişzolaqlı internetlə təminatı nəzərdə tutulub. Belə ki, yaxın gələcəkdə "Milli genişzolaqlı internetin inkişafı" layihəsinin həyata keçiriləcəyi gözlənilir. Layihənin məqsədi ucqar kənd yaşayış məntəqələrini 30 Mbit/s, şəhərləri 100 Mbit/s həddində sürətli internetlə təmin etmək və genişzolaqlı internet istifadəçilərinin sayını 85 faizə çatdırmaqdır ki, bu da Azərbaycana 2017-ci ilədək dünyanın inkişaf etmiş ölkələrinin səviyyəsinə çıxmağa imkan verəcək. 
EHQ-də mədəni faktorlar əhalinin İKT-yə etibarı, "elektron hökumət"ə keçidə psixoloji hazırlığı kimi məqamları əhatə edir. Əhalinin 73 faizinin internet istifadəçisi olduğunu nəzərə aldıqda Azərbaycanda elektron hökumətə keçidin ciddi sosial maneə ilə qarşılaşmadığını demək olar. Lakin elektron fəaliyyətlə bağlı bəzi sahələrdə vətəndaşların yeniliyə o qədər də hazır olmadığı özünü göstərir. Məsələn, alış-veriş zamanı vətəndaşlar əsasən nağdla ödəməyə üstünlük verirlər. Bunun səbəblərindən biri çalışan əhalinin bir qisminin əməkhaqlarını nağd şəklində alması, başqa bir səbəb satış məntəqələrinin bəzilərində POS-terminalların olmamasıdır. Lakin ən əsas səbəb bir çox vətəndaşların nağd ödəniş vərdişindən əl çəkməyə o qədər də maraq göstərməməsidir. Görünür, bu sahədə daha sürətli irəliləyişin əldə olunması üçün əhali arasında təbliğat və maarifləndirmə işlərinin genişləndirilməsinə ehtiyac var.
Ümumilikdə, Azərbaycanda "elektron hökumət"ə keçid üçün əlverişli şərait mövcuddur. Əhalinin sürətli internetə çıxışının daha da genişləndirilməsi, kibercinayətkarlıqla mübarizənin gücləndirilməsi və insanların "elektron hökumət"ə keçidə mənəvi hazırlığının yüksəldilməsi bu prosesi daha da asanlaşdıracaq.
Hülya MƏMMƏDLİ,
Yazı "Multimedia Mərkəzinin keçirdiyi "Onlayn media 2014" müsabiqəsinə təqdim olunur

 
  • Oxunub:  18630  |  
  • Tarix:  13-11-2014  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Azərbaycan parlamenti ölkəmizin müstəqilliyini möhkəmləndirir, sürətli inkişafını təmin edir, bu inkişafa öz töhfəsini verir

21:12
24 Sentyabr
Bakıda Səudiyyə Ərəbistanının milli bayramı qeyd edilib
20:29
24 Sentyabr
Məhkəmə fəaliyyətinin səmərəliliyinin artırılması istiqamətində tədbirlər görülür
20:25
24 Sentyabr
Azərbaycan Dillər Universitetinin tələbələri Aleksandr Soljenitsının yaradıcılığına maraq göstərirlər
20:24
24 Sentyabr
AMEA-da “Turkish Aerospace” şirkətinin nümayəndələri ilə görüş keçirilib
20:14
24 Sentyabr
Səfa Mirzəyev: Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əməkdaşlıq nəticəsində böyük uğurlar əldə olunub
20:09
24 Sentyabr
Türkiyədə keçirilən simpoziumda narkomaniyaya qarşı mübarizədə medianın rolu barədə müzakirələr aparılıb
20:01
24 Sentyabr
Bakıda ilk Beynəlxalq Elektron Ticarət Forumu keçirilir
17:47
24 Sentyabr
Polo üzrə Azərbaycan millisi Avropa çempionatında üçüncü qələbəsini qazanıb
17:44
24 Sentyabr
Gündüz ümumtəhsil məktəbləri nəzdindəki qiyabi qrupların tədris planları təsdiqlənib
17:39
24 Sentyabr
Azərbaycan ilə Monteneqro arasında hərbi əməkdaşlıq məsələləri müzakirə edilib
17:38
24 Sentyabr
Bakıda Xüsusi Olimpiya Hərəkatı Gənc Liderlərin 20-ci Qlobal Forumu işə başlayıb
17:30
24 Sentyabr
Sevinc Fətəliyeva: Milli Məclisin fəaliyyətində beynəlxalq əməkdaşlıq mühüm yer tutur
17:27
24 Sentyabr
Baş Prokurorluğun nümayəndə heyəti MDB dövlətləri Baş prokurorlarının Əlaqələndirmə Şurasının iclasında iştirak edib
17:17
24 Sentyabr
Üzeyir Hacıbəyli X Beynəlxalq Musiqi Festivalının bağlanış konserti Heydər Əliyev Mərkəzində keçiriləcək
17:15
24 Sentyabr
Azərbaycan və Monqolustan prezidentlərinin görüşü olub
16:59
24 Sentyabr
Baş nazir Novruz Məmmədovun sədrliyi ilə Nazirlər Kabinetinin iclası keçirilib
16:49
24 Sentyabr
Azərbaycan Ordusunda “Ən yaxşı tank bölüyü” adı uğrunda yarışlara start verilib
16:46
24 Sentyabr
Azərbaycanın və Bolqarıstanın elmlər akademiyaları arasında əməkdaşlığın perspektivləri barədə müzakirələr aparılıb
16:33
24 Sentyabr
İkinci M.A.P. Bakı Beynəlxalq İncəsənət Festivalının proqramı olduqca zəngindir
16:31
24 Sentyabr
Universitetlər arasında Prezident təqaüdçülərinin sayına görə UNEC birincidir
16:26
24 Sentyabr
Azərbaycan Cüdo Federasiyasının Sumqayıt Təlim-Məşq Bazası istifadəyə verilib
15:59
24 Sentyabr
Rusiyanın məşhur yazıçı-dramaturqu ümummilli lider Heydər Əliyevin məzarını ziyarət edib
15:55
24 Sentyabr
Əmək və əhalinin sosial müdafiəsi nazirinin müavini Mətin Kərimli “Caspian Energy Forum Baku–2018”də iştirak edib
15:42
24 Sentyabr
Çində ADNSU-nun iştirakı ilə Energetika Universitetlərinin Beynəlxalq Assosiasiyası yaradılıb
15:36
24 Sentyabr
Bakıda Xüsusi Olimpiya Hərəkatı Gənc Liderlərinin 20-ci Qlobal Forumu keçirilir
15:24
24 Sentyabr
Azay Quliyev: Helsinki prinsipləri əsasında yaranan ATƏT bu prinsiplərin bərqərar olunmasını təmin edə bilmir
15:21
24 Sentyabr
Orxan Məmmədov: Ölkəmizdə kiçik və orta biznesin inkişafı yönündə vacib tədbirlər reallaşdırılır
15:20
24 Sentyabr
Cümhuriyyətin müstəqillik ideyalarına sədaqət Azərbaycan Prezidentinin siyasi fəaliyyətində mühüm yer tutur
14:44
24 Sentyabr
Azərbaycanın daxili işlər naziri İranda səfərdədir
14:38
24 Sentyabr
Monqolustan Prezidenti Xaltmaaqiyn Battulqa Azərbaycana işgüzar səfərə gəlib
14:30
24 Sentyabr
Azərbaycan Respublikası Prokurorluğunun yaranmasının 100 illiyinə həsr olunmuş konfrans keçirilib
14:24
24 Sentyabr
Milli Məclisin iqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin payız sessiyasında ilk iclası olub
14:23
24 Sentyabr
Naxçıvanda “Avropa şəhərciyi”nin açılışı olub
14:09
24 Sentyabr
Akademik Həsən Abdullayev Azərbaycanda müasir fizikanın əsasını qoyub
14:07
24 Sentyabr
Qobustan rayonunda yeni etnoqrafik tədqiqat
12:54
24 Sentyabr
“Diario la Economía”: Azərbaycan Qafqazın incisidir
12:52
24 Sentyabr
Yəhya Musayev: “ADEX 2018” Azərbaycanın müdafiə sənayesi kompleksinin gücü və qüdrətinin nümayişidir
12:34
24 Sentyabr
YAP Nizami rayon təşkilatının 25 illik yubileyi qeyd olunub
12:33
24 Sentyabr
Moskvada görkəmli bəstəkar Qara Qarayevin 100 illiyinə həsr edilmiş tədbir keçirilib
12:29
24 Sentyabr
Azərbaycan-Rusiya İşgüzar Şurasının iclası keçirilib
12:26
24 Sentyabr
BMT-nin Əhali Fondu ilə Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi arasında əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub
12:20
24 Sentyabr
Dünya Ürək Günü ilə bağlı silsilə tədbirlər təşkil olunacaq
12:19
24 Sentyabr
Mikayıl Müşfiq Azərbaycan ədəbiyyatının inkişafına sanballı töhfələr verib
11:52
24 Sentyabr
TAP-ın Yunanıstan və Albaniya marşrutunda boruların 97 faizi qaynaqlanıb
11:45
24 Sentyabr
Görkəmli dövlət və elm xadimi Əziz Əliyevin doğum gününə həsr olunmuş konfransa hazırlıq görülür
11:44
24 Sentyabr
“ADEX-2018” Azərbaycan Beynəlxalq müdafiə sərgisində 29 ölkədən 224 şirkət iştirak edəcək
11:34
24 Sentyabr
Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi və İTV birgə yeni layihəyə başlayır
11:24
24 Sentyabr
Səyyar “ASAN xidmət” davam edir
11:03
24 Sentyabr
Dayanıqlı ərzaq və kənd təsərrüfatının dayanıqlı inkişaf məqsədlərinin nail olunmasına töhfəsinin sürətləndirilməsi müzakirə olunur
11:02
24 Sentyabr
Dövlət Sərhəd Xidməti Akademiyasında kursantların andiçmə mərasimi keçirilib
10:54
24 Sentyabr
Nazir: Azərbaycan aqrar sahənin inkişafı üçün müvafiq strategiya hazırlayıb
10:42
24 Sentyabr
Əli Əhmədov: Əsas məqsəd ərzaq təminatını daha da yaxşılaşdırmaqdır
10:37
24 Sentyabr
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri iriçaplı pulemyotlardan istifadə etməklə atəşkəs rejimini 89 dəfə pozub
10:34
24 Sentyabr
Nyu-Yorkda Azərbaycanın və Ermənistanın xarici işlər nazirlərinin görüşü olacaq
10:05
24 Sentyabr
Cüdo üzrə dünya çempionatının beşinci günündə daha iki çəkidə qaliblər müəyyənləşəcək
08:24
24 Sentyabr
Misir və Sudan mətbuatı Azərbaycan Parlamentinin 100 illiyi münasibətilə keçirilən təntənəli iclasdan yazıb
08:22
24 Sentyabr
Naxçıvan Biznes Mərkəzində avropalı diplomatların sahibkarlarla görüşü olub
08:16
24 Sentyabr
Adana festivalında Azərbaycan kinosunun 120 illik yubiley mərasimi böyük maraqla qarşılanıb
08:14
24 Sentyabr
Energetika naziri Əlcəzairdə bir sıra görüşlər keçirib
08:13
24 Sentyabr
Azərbaycan OPEC+ Nazirlərinin Birgə Monitorinq Komitəsinin iclasında təmsil olunub
08:01
24 Sentyabr
Dənizkənarı Milli Parkda Beynəlxalq Sülh Gününə həsr olunan tədbir keçirilib
15:07
22 Sentyabr
Milli Məclisdə Azərbaycan-Oman əlaqələrinin inkişafı məsələləri müzakirə edilib
14:43
22 Sentyabr
Azərbaycan Prezidenti parlamentin 100 illiyi münasibətilə keçirilən iclasda ciddi mesajlar verdi
14:37
22 Sentyabr
GUAM-a üzv dövlətlərin hökumət başçılarının iclasına hazırlıq məsələləri müzakirə olunub
14:30
22 Sentyabr
Avropalı diplomatlar Naxçıvan şəhərindəki Heydər Əliyev Muzeyini ziyarət ediblər
14:26
22 Sentyabr
Elmin İnkişafı Fondu yeni qrant müsabiqələri elan edəcək
14:23
22 Sentyabr
XİN: KTMT baş katibinin Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinə dair açıqlama verməsi təşkilatın mandatından kənardır
14:18
22 Sentyabr
Nyu-Yorkda keçiriləcək ABŞ-Xəzər Biznes Forumuna 100-dən çox şirkət qatılacaq
14:17
22 Sentyabr
Tahir Rzayev: Azərbaycan Parlamenti 100 il ərzində şərəfli bir yol keçib
12:50
22 Sentyabr
Favzi Daoud: Azərbaycan ilə İordaniya dost və qardaş ölkələrdir

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30
HAVA HAQQINDA