Ana səhifə »  İqtisadiyyat »  Azərbaycanda "elektron hökumət"ə keçid üçün əlverişli şərait mövcuddur
A+   Yenilə  A-
Azərbaycanda "elektron hökumət"ə keçid üçün əlverişli şərait mövcuddur

"Elektron hökumət" quruculuğu (EHQ) dünya səviyyəsində yeni təcrübədir və onun həyata keçirilməsi zamanı meydana çıxan problemlər də çox zaman obyektiv xarakter daşıyır. Elə isə EHQ məsələlərinə beynəlxalq aləmdə mövcud olan yanaşmalar və problemlər əsasında Azərbaycanda bu sahədə mövcud vəziyyətə nəzər salmaq olar.
Ümummiyətlə, "elektron hökumət" quruculuğuna şərait yaradan amillər sırasında əsasən, siyasi, hüquqi, texniki və mədəni faktorlar göstərilir. Siyasi amil elektron hökumət quruculuğunda, əsasən, siyasi iradə, siyasi sabitlik, siyasi sistem, dövlət islahatları, proseslərə rəhbərlik, hökumətin İKT-dən istifadənin genişləndirilməsinə münasibəti və bu kimi digər xüsusiyyətlərdə özünü göstərir. Bununla bağlı Azərbaycana nəzər saldıqda, EHQ-nin dövlət siyasətinin tərkib hissəsi olması özünü bu istiqamətdə atılan konkret addımlarda təsdiq edir. Qeyd edək ki, Azərbaycanda elektron hökumətin formalaşdırılması Ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən 2003-cü ildə imzalanmış "Azərbaycan Respublikasının inkişafı naminə informasiya-kommunikasiya texnologiyaları üzrə Milli Strategiya" ilə qarşıya qoyulmuş mühüm vəzifələrdən biridir. Prezident İlham Əliyevin bu məsələyə böyük önəm verməsi EHQ-yə əlverişli şərait yaradıb. "Azərbaycan Respublikasında rabitə və informasiya texnologiyalarının inkişafı üzrə 2005-2008-ci illər üçün Dövlət Proqramı"nın ("Elektron Azərbaycan") və 2010-2012-ci illəri əhatə edən ikinci "Elektron Azərbaycan" Dövlət Proqramı və "Azərbaycan Respublikasında "Elektron hökumət"in formalaşdırılması üzrə Fəaliyyət Proqramı"nın icrası ilə yanaşı, iqtisadi və sosial sahələr üzrə təsdiq edilmiş onlarla dövlət proqramı çərçivəsində də "elektron hökumət" layihələri həyata keçirilməkdədir. Deməli, siyasi cəhətdən Azərbaycanda elektron hökumət quruculuğunda hər hansı problem, yaxud maneə mövcud deyildir.
Məsələnin hüquqi tərəfinə gəldikdə, Azərbaycan Prezidentinin 5 fevral 2013-cü il tarixində imzaladığı "Elektron hökumət" portalı haqqında Əsasnamə"nin təsdiq edilməsi və elektron xidmətlərin genişləndirilməsi ilə bağlı tədbirlər barədə Fərmanı ilə bu sahədə praktik və hüquqi addımların genişləndirilməsi imkanı yaranıb. Bəllidir ki, elektron idarəçilik özü ilə bərabər informasiya təhlükəsizliyini daha da aktuallaşdırır. 2009-cu il sentyabrın 30-da "Kibercinayətkarlıq haqqında" beynəlxalq Konvensiyanın təsdiq edilməsi haqqında Qanun imzalanıb. Bundan sonra 2012-ci il sentyabrın 26-da İnformasiya təhlükəsizliyi sahəsində fəaliyyətin təkmilləşdirilməsi tədbirləri haqqında Azərbaycan Prezidenti Fərman imzalayıb. Fərmanda müvafiq qurumlara verilən tapşırıqların icrası informasiya məkanının kiberhücumlardan qorunması səviyyəsini daha da artıracaq.
EHQ-nin həyata keçirilməsində texniki amillərə isə əsasən, əhalinin internetə çıxış imkanları, mobil və kompüter texnologiyalarının yayılma səviyyəsi, internetin sürəti, qiyməti, İKT infrastrukturunun vəziyyəti və digər göstəricilər daxildir. Bu gün Azərbaycanda bir çox xidmətlərin elektronlaşdırılması prosesi gedir. Bu isə ölkənin hər yerindəki vətəndaşlarının genişzolaqlı internetlə təminatının əhəmiyyətini artırır. Bildiyimiz kimi, Azərbaycanda genişzolaqlı internet xidmətlərinin göstərilməsinə 2006-cı ildən başlanılıb. Hazırda ölkədə hər 100 nəfərə düşən internet istifadəçilərinin sayı 73-ə, genişzolaqlı internet istifadəçilərinin sayı isə 55-ə bərabərdir. Ölkədə ən yeni 3G, 4G xidmətləri təqdim edilir və hər 100 nəfərə düşən mobil abunəçilərin sayı 110-a bərabərdir.
Eyni zamanda, əhalinin keyfiyyətli internetlə təmin olunması yönündə işlər davam etdirilir. 2014-2016-cı illər ərzində ölkənin hər bir yaşayış məntəqəsində əhalinin yüksəksürətli genişzolaqlı internetlə təminatı nəzərdə tutulub. Belə ki, yaxın gələcəkdə "Milli genişzolaqlı internetin inkişafı" layihəsinin həyata keçiriləcəyi gözlənilir. Layihənin məqsədi ucqar kənd yaşayış məntəqələrini 30 Mbit/s, şəhərləri 100 Mbit/s həddində sürətli internetlə təmin etmək və genişzolaqlı internet istifadəçilərinin sayını 85 faizə çatdırmaqdır ki, bu da Azərbaycana 2017-ci ilədək dünyanın inkişaf etmiş ölkələrinin səviyyəsinə çıxmağa imkan verəcək. 
EHQ-də mədəni faktorlar əhalinin İKT-yə etibarı, "elektron hökumət"ə keçidə psixoloji hazırlığı kimi məqamları əhatə edir. Əhalinin 73 faizinin internet istifadəçisi olduğunu nəzərə aldıqda Azərbaycanda elektron hökumətə keçidin ciddi sosial maneə ilə qarşılaşmadığını demək olar. Lakin elektron fəaliyyətlə bağlı bəzi sahələrdə vətəndaşların yeniliyə o qədər də hazır olmadığı özünü göstərir. Məsələn, alış-veriş zamanı vətəndaşlar əsasən nağdla ödəməyə üstünlük verirlər. Bunun səbəblərindən biri çalışan əhalinin bir qisminin əməkhaqlarını nağd şəklində alması, başqa bir səbəb satış məntəqələrinin bəzilərində POS-terminalların olmamasıdır. Lakin ən əsas səbəb bir çox vətəndaşların nağd ödəniş vərdişindən əl çəkməyə o qədər də maraq göstərməməsidir. Görünür, bu sahədə daha sürətli irəliləyişin əldə olunması üçün əhali arasında təbliğat və maarifləndirmə işlərinin genişləndirilməsinə ehtiyac var.
Ümumilikdə, Azərbaycanda "elektron hökumət"ə keçid üçün əlverişli şərait mövcuddur. Əhalinin sürətli internetə çıxışının daha da genişləndirilməsi, kibercinayətkarlıqla mübarizənin gücləndirilməsi və insanların "elektron hökumət"ə keçidə mənəvi hazırlığının yüksəldilməsi bu prosesi daha da asanlaşdıracaq.
Hülya MƏMMƏDLİ,
Yazı "Multimedia Mərkəzinin keçirdiyi "Onlayn media 2014" müsabiqəsinə təqdim olunur

 
  • Oxunub:  19410  |  
  • Tarix:  13-11-2014  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
YAP İdarə Heyətinin iclası keçirilib

20:24
14 Dekabr
Azərbaycan və Rusiya gömrük xidmətlərinin nümayəndə heyətləri arasında işçi görüş keçirilib
20:00
14 Dekabr
Sloveniyada Mehdi Hüseynzadənin anadan olmasının 100 illiyi münasibətilə tədbirlər keçirilib
19:38
14 Dekabr
Antidopinq mövzusunda maarifləndirici seminar keçirilib
19:07
14 Dekabr
Gömrük Komitəsində Azərbaycan Milli Antidopinq Agentliyinin nümayəndə heyəti ilə görüş keçirilib
18:54
14 Dekabr
Gələn il Moskvada Azərbaycanın iki şərab evi açılacaq
18:48
14 Dekabr
Autizm sindromlu uşaqlar haqqında filmin təqdimatı keçirilib
18:42
14 Dekabr
Azərbaycan ilə Türkiyə arasında beynəlxalq avtomobil daşımaları sahəsində protokol imzalanıb
18:36
14 Dekabr
Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin Masallıda təşkil etdiyi ikigünlük seminar-müşavirə başa çatıb
18:28
14 Dekabr
Mədəniyyət nazirinin müavini UNESCO-da görüşlər keçirib
18:19
14 Dekabr
AIDA Argentinada fiziki məhdudiyyətli uşaqlara yardım göstərib
18:14
14 Dekabr
Moskvada Azərbaycan-Rusiya iqtisadi əməkdaşlıq məsələləri üzrə Hökumətlərarası Dövlət Komissiyasının iclası keçirilib
18:11
14 Dekabr
Nazir: TANAP Türkiyənin təbii qaza olan tələbatının problemsiz təminatına kömək edəcək
18:04
14 Dekabr
Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin tabeliyində “Aqrar tədarük və təchizat” Açıq Səhmdar Cəmiyyəti yaradılır
18:01
14 Dekabr
Azərbaycan muğamının UNESCO-nun siyahısına daxil edilməsinin 10 illiyi Berlində qeyd olunub
17:53
14 Dekabr
Azərbaycan hökuməti ilə USAID arasında əməkdaşlığın perspektivləri müzakirə olunub
17:51
14 Dekabr
Prezident İlham Əliyev Kürdəmirdə yol tikintisinə ilkin olaraq 2,82 milyon manat ayırıb
17:50
14 Dekabr
Bərdədə özünüməşğulluq proqramı çərçivəsində aztəminatlı ailələr üçün yaradılan təsərrüfatlara baxış olub
17:43
14 Dekabr
İmişlinin Qızılkənd kəndi qazlaşdırılıb
17:40
14 Dekabr
Rusiya XİN Sergey Lavrovun Bakıya səfəri barədə KİV üçün məlumat yayıb
17:31
14 Dekabr
AMEA Rəyasət Heyətinin növbəti iclası keçirilib
17:28
14 Dekabr
Əmək və əhalinin sosial müdafiəsi naziri Bərdədə vətəndaşlarla görüşüb
17:23
14 Dekabr
YAP Gənclər Birliyinin ofis rəhbəri Ho Şi Min adına Kommunist Gənclər Birliyi Mərkəzi Komitəsinin Beynəlxalq Əlaqələr şöbəsinin müdiri ilə görüşüb
17:20
14 Dekabr
Rauf Əliyev: Avropa Parlamentinin qətnaməsi Azərbaycan diplomatiyasının növbəti uğurudur
17:19
14 Dekabr
Fərid Cəfərov: Azərbaycan gənclərə yaradılan şərait baxımından dünyanın ən qabaqcıl ölkələrindəndir
17:17
14 Dekabr
Ağacan Abiyev: Azərbaycan idman sahəsində böyük nailiyyətlər qazanır
16:29
14 Dekabr
Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezident Leyla Əliyevanın bir qrup rusiyalı qadının məktubuna cavabı
16:27
14 Dekabr
Bakı-Tbilisi-Qars marşrutunda hərəkət edəcək sərnişin vaqonlarının Almaniyada sınaq testləri keçirilir
16:24
14 Dekabr
Müdafiə Nazirliyinin baş idarələrinin birində komanda idarəetmə məntəqəsi istifadəyə verilib
16:10
14 Dekabr
Müqəddəs Taxt-Tacın apostol nunsisi: Azərbaycan multikulturalizmi bütün dünyaya parlaq nümunədir
16:07
14 Dekabr
Prezident İlham Əliyev İranın informasiya və milli təhlükəsizlik nazirini qəbul edib
16:04
14 Dekabr
UEFA Avropa Liqasının final matçı ilə əlaqədar könüllülərin cəlb olunması prosesinə start verilib
15:58
14 Dekabr
ASK Özbəkistanda Beynəlxalq Əmək Təşkilatının tədbirlərində iştirak edib
15:51
14 Dekabr
Dövlət Sərhəd Xidmətinin 2018-ci ildə xidməti-döyüş fəaliyyətinin yekunlarına həsr olunmuş müşavirə keçirilib
15:48
14 Dekabr
Azad Rəhimov: Son 10 il ərzində ölkəmizdə 41 gənclər mərkəzi yaradılıb
15:47
14 Dekabr
Milli Oftalmologiya Mərkəzinin Avtomobil Səyyar Klinikası Şəkidə humanitar aksiyaya start verib
15:41
14 Dekabr
Ekspert: Azərbaycan-Rusiya strateji əməkdaşlığı bundan sonra da səmərəl effekt verəcək
15:38
14 Dekabr
Nəqliyyat, rabitə və yüksək texnologiyalar naziri Biləsuvarda vətəndaşlarla görüşüb
15:36
14 Dekabr
Bərpaolunan enerji sahəsində dövlət-özəl sektor münasibətləri müzakirə olunub
15:26
14 Dekabr
Tovuzun iki kəndi “mavi yanacaq”la təmin edilib
14:59
14 Dekabr
Bakı şəhərinin Baş Planının hazırlanması işinin ilkin mərhələsi başa çatdırılıb
14:39
14 Dekabr
Ermənistan ilə dövlət sərhədinin Qazax və Ağstafa rayonları ərazisindəki döyüş postları DSX tərəfindən təhvil alınıb
14:29
14 Dekabr
Dövlət Komitəsinin sədri Şüvəlan qəsəbəsində məskunlaşmış məcburi köçkünlərlə görüşüb
14:27
14 Dekabr
Baş katib Maykl Kristides: QDİƏT-ə sədrliyi dövründə əldə edilən irəliləyişlərə görə Azərbaycana təşəkkürümü bildirirəm
14:24
14 Dekabr
Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Sabitliyi Şurasının iclası keçirilib
14:19
14 Dekabr
Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin sədri Sumqayıtda vətəndaşların müraciətlərini dinləyib
14:09
14 Dekabr
Mədəniyyət naziri Hacıqabulda vətəndaşlarla görüşüb
13:08
14 Dekabr
Bakıda Parlamentlərarası İttifaqın Gənc Parlament Üzvlərinin 5-ci Qlobal Konfransı işə başlayıb
12:50
14 Dekabr
Qara Dəniz Ticarət və İnkişaf Bankı Azərbaycanda yeni layihələrin həyata keçirilməsində maraqlıdır
12:43
14 Dekabr
Mövlud Çavuşoğlu: Azərbaycanın QDİƏT-ə sədrliyi müddətində bir sıra məsələlər həll edilib
12:35
14 Dekabr
“Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinin gənclər vasitəsilə təbliği” mövzusunda maarifləndirici təlim maraqla qarşılanıb
12:28
14 Dekabr
Beyləqanda 22 min nəfər əhalinin yaşadığı 8 yaşayış məntəqəsini əhatə edən avtomobil yolunun tikintisi yekunlaşıb
12:26
14 Dekabr
Edvard Karvardin: Naxçıvanda gənclərin inkişafı üçün hərtərəfli şərait yaradılıb
12:20
14 Dekabr
Prezident İlham Əliyev Türkiyənin xarici işlər nazirini qəbul edib
12:16
14 Dekabr
QDTİB Azərbaycan üzrə 2019-2022-ci illər üçün ölkə strategiyası hazırlayacaq
12:11
14 Dekabr
İlin sonunadək Bakı limanından 47 mindən çox sərnişin daşınması proqnozlaşdırılıb
12:03
14 Dekabr
Bakıda informasiya təhlükəsizliyinin aktual problemlərinə dair konfrans keçirilir
12:00
14 Dekabr
ABŞ hökuməti “Cənub Qaz Dəhlizi” layihəsini reallaşmasını bir daha dəstəkləyib
11:51
14 Dekabr
Oqtay Əsədov: Azərbaycanda gənclər siyasəti dövlət siyasətinin mühüm tərkib hissəsidir
11:37
14 Dekabr
Bakıda I Karyera sərgisi keçirilir
11:36
14 Dekabr
Masallıda dini radikalizmlə mübarizə mövzusunda ikigünlük seminar-müşavirə keçirilib
11:31
14 Dekabr
UNESCO tərəfindən Azərbaycanın fəaliyyətinə dair 5 illik hesabat qəbul olunub
10:50
14 Dekabr
Parlamentlərarası İttifaqın Gənc Parlament Üzvlərinin Qlobal Konfransının iştirakçıları Şəhidlər xiyabanını ziyarət ediblər
10:45
14 Dekabr
Mahmud Məmməd-Quliyev: Azərbaycan-Aİ tərəfdaşlıq sazişinin mətni martadək razılaşdırıla bilər
10:29
14 Dekabr
Nazir müavini: Bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişafı özəl sektorun iştirakı ilə təmin edilə bilər
10:23
14 Dekabr
Bakıda QDİƏT Xarici İşlər Nazirləri Şurasının 39-cu iclası keçirilir
10:13
14 Dekabr
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri atəşkəs rejimini 26 dəfə pozub
20:50
13 Dekabr
Bakıda “İstedadların hazırlığı laboratoriyası” II Beynəlxalq Olimpiadanın qalibləri mükafatlandırılıb
20:47
13 Dekabr
Rumıniyada keçirilən anım mərasimində Ulu Öndərin diaspor quruculuğuna böyük töhfələrindən danışılıb
20:21
13 Dekabr
Belarusda ulu öndər Heydər Əliyevin xatirəsi yad olunub
20:15
13 Dekabr
Sabah Bakıda QDİƏT Xarici İşlər Nazirləri Şurasının 39-cu iclası keçiriləcək

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31
HAVA HAQQINDA