Ana səhifə »  Dünya »  Yaxın Şərq: daimi sülh yaxındadırmı?
A+   Yenilə  A-
Yaxın Şərq: daimi sülh yaxındadırmı?
Siyasi müşahidəçilər bu yaxınlarda İsrail ilə "Həmas" və ona yaxın digər radikal Fələstin qrupları arasında atəşkəs barədə əldə edilmiş razılığa bir qədər ehtiyatla yanaşırlar. çünki təxminən son 10 il ərzində İsrail ilə müxtləif təmayüllü Fələstin qrupları arasında dəfələrlə buna bənzər razılıqlar əldə olunsa da, onların ömrü çox qısa olub. Qeyd edək ki, qarşıduran tərəflər arasında əldə edilmiş bu razılığın İsrail-Fələstin ("Fəth" təşkilatının və muxtar qurumun rəhbəri Mahmud Abbasla) sülh danışıqlarına nə dərəcədə müsbət təsir göstərəcəyini qabaqcadan söyləmək çox çətindir. Regionda ümumi vəziyyət çox gərgin olduğu üçün hərbi qarşıdurmanın hər an başlana biləcəyini istisna etmək olmaz. Əksər xarici siyasi müşahidəçilər atəşkəs barədə əldə edilmiş razılıqla bağlı hər iki qarşıduran tərəfin mövqeyini qısa müddətə hesablanmış taktiki gedişlər kimi dəyərləndirirlər. Belə ki, hər 2 tərəf - həm İsrail, həm də "Həmas" tərəfi bu atəşkəsdən maksimum istifadə etməyə çalışacaqlar. Hazırkı şəraitdə İsraili ən çox narahat edən amil bölgədə iranın artmaqda olan hərbi-siyasi nüfuzu və nüvə proqramıdır. Bu məsələ ilə əlaqədar, İsrail regionda siyasi-diplomatik fəallığını xeyli dərəcədə artıb. Belə ki, İsrail ilk növbədə siyasi-diplomatik yolla İranı, bölgədə onun təsiri altında olan və ən yaxın müttəfiqləri sayılan ölkələrdən, radikal-ekstremist təmayüllü hərbi-siyasi təşkilatlardan (Suriya, Livandakı mühafizəkar müxalifət, terrorçu Fələstin qrupları və s.) mümkün qədər ayırmaqla regionda, bütövlükdə beynəlxalq aləmdə təcridini gücləndirməyə çalışır. Bir müddət öncə Ankarada Türkiyənin vasitəçiliyi ilə başlanan İsrail-Suriya danışıqları da əsasən, bu məqsədlə aparılır. Siyasi dialoqun əsas mövzusu 1967-ci ildə İsrail tərəfindən ələ keçirilmiş Colan yüksəkliklərinin taleyi olsa da, İsrail bu əraziləri geri qaytarmaq müqabilində əsas şərt kimi Suriyadan İranla strateji əməkdaşlığı dondurmağı, Livandakı müxalifətə və Fələstindəki radikal qruplara dəstəyi dayandırmağı tələb edir. Eyni zamanda, İsrail hökuməti Livanla münasibətlərdə uzun illərdən bəri mövcud gərginliyi aradan qaldırmaq üçün hər an danışıqlara başlamağa razı olduğunu bu ölkənin nəzərinə çatdırıb. Nəhayət, "Həmas" təşkilatı ilə atəşkəs barədə razılıq əldə etməklə başda baş nazir E.Olmert olmaqla İsrailin koalisiyon hökuməti son vaxtlar ölkə daxilində xeyli dərəcədə aşağı düşməkdə olan nüfuzunu bir qədər yüksəltməyə çalışacaq.
Bütün bu siyasi-diplomatik proseslər fonunda ABŞ-ın dövlət katibi K.Rays bu yaxınlarda növbəti dəfə bölgəyə səfər edərək İsraildə, Fələstində, Livanda maraqlı tərəflərlə siyasi dialoq aparıb. Ən yaxın strateji müttəfiqlər olan ABŞ-İsrail tandeminin bölgədə paralel diplomatik fəallığı açıq surətdə görünməkdədir. Heç şübhəsiz, atəşkəs barədə razılaşmadan "Həmas" təşkilatı da öz məqsədləri üçün yararlanacaq. Bir il öncə Qəzza zolağında təkbaşına hakimiyyətə sahib olan "Həmas" İsrailin ciddi sanksiyaları və iqtisadi blokadası ilə bağlı son vaxtlar xeyli problemlərlə üzləşib. Belə ki, bu iqtisadi blokada nəticəsində Qəzza sektorunda yaranan əsil humanitar fəlakət yerli əhali arasında geniş narazılıqlara və "Həmas"ın nüfuzunun aşağı düşməsinə səbəb olub. Atəşkəs ilə əlaqədar qısa fasilədən mümkün qədər istifadə edərək sektordakı iqtisadi vəziyyəti bir qədər dirçəltməklə "Həmas" hərbi-siyasi mövqeyini yenə də gücləndirməyə çalışacaq. Lakin "Həmas"ı İranın təsir dairəsindən çıxarmaq müşkül məsələyə çevriləcək. çünki, bu təşkilat İran ilə sıx ideoloji, siyasi tellərlə bağlanıb. Eyni zamanda, Fələstin müqavimət hərəkatının iki nüfuzlu təşkilatı sayılan "Fəth" ilə "Həmas" arasında gələcək münasibətlərin hansı istiqamətdə inkişaf edəcəyindən çox şey asılı olacaq. Belə ki, Fələstin daxili mübarizədə bir-birinə ciddi rəqiblər olan bu 2 təşkilatın ayrılıqda İsrail dövlətinə və onunla aparılan sülh danışıqlarına, eləcə də gələcəkdə qurulucaq müstəqil Fələstin dövlətinin inkişaf perspektivlərinə münasibət birmənalı deyil. Qeyd edək ki, hazırkı şəraitdə Fələstinin daxili siyasi həyatında gedən proseslərə, bütövlükdə regionda cərəyan edən hadisələr kontekstində baxmaq lazımdır. Bu gün Yaxın Şərqdə cərəyan edən proseslər isə kifayət qədər mürəkkəb və ziddiyyətli xarakter daşıyır. Bu mənada, Fələstinlə qonşu olan Livanda gedən siyasi proseslərə eyni prizmadan baxmaq yerinə düşərdi. Bu yaxınlarda xristian-maronit icmasının nümayəndəsi general Mişel Süleymanın ölkə prezidenti seçilməsi Livanda müəyyən sabitliyin bərqərar olmasına səbəb olub. Lakin mühafizəkar müxalifətlə demokratik meyilli iqtidar arasında hələ də müəyyən məsələlərlə bağlı ziddiyyətlər qalmaqdadır. Məhz bu səbəbdən də siyasi müşahidəçilər bu kiçik ərəb ölkəsində hökm sürən sabitliyi "nisbi sabitlik" kimi dəyərləndirirlər. Bir sözlə, bəşər sivilizasiyalarının beşiyi olan Yaxın Şərq hələ də daimi sülhün həsrətindədir.
Elxan RZAYEV
 
  • Oxunub:  21150  |  
  • Tarix:  24-06-2008  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Ukraynanın birinci prezidenti: Heydər Əliyev özünü ölkəsindən kənarda təsəvvür etmirdi

20:33
11 Dekabr
Vladimir Solovyov: Heydər Əliyev böyük siyasi xadim idi
20:31
11 Dekabr
İranın hüquq-mühafizə orqanları Azərbaycanın müvafiq qurumları ilə əməkdaşlığın dərinləşdirilməsinə böyük önəm verir
20:30
11 Dekabr
Ulu öndər Heydər Əliyevin müstəqil Azərbaycanın sərhəd mühafizəsinin inkişafında misilsiz xidmətləri var
20:27
11 Dekabr
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyində ABŞ-ın Beynəlxalq İnkişaf Agentliyinin missiya direktoru ilə görüş olub
20:25
11 Dekabr
Azərbaycanın və İranın dövlət sərhədindən buraxılış məntəqələrində mövcud vəziyyət barədə fikir mübadiləsi aparılıb
20:20
11 Dekabr
Ümummilli lider Heydər Əliyevin xatirəsi Sofiyada da anılıb
20:15
11 Dekabr
Heydər Əliyev ideyaları: uğurlarımızın qarantı
20:13
11 Dekabr
General Körtis Skaparotti: NATO Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü, müstəqilliyini və suverenliyini dəstəkləyir
20:07
11 Dekabr
Sergey Medvedev: Heydər Əliyev mətbuat nümayəndələri ilə həmişə qeyri-rəsmi və səmimi şəraitdə işləyirdi
19:42
11 Dekabr
Prezident İlham Əliyev NATO Müttəfiq Qüvvələrinin Avropadakı Baş komandanının rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib
19:32
11 Dekabr
Ümummilli lider Heydər Əliyevin xatirəsi konservatoriyada konsert proqramı ilə anılıb
19:21
11 Dekabr
XİN: Danimarkanın “Novo Nordisk” şirkəti Dağlıq Qarabağ ərazisində heç bir iqtisadi fəaliyyətlə məşğul deyil
19:17
11 Dekabr
Balıqçılığın və akvakulturanın inkişafı ilə bağlı beynəlxalq mütəxəssislərlə birgə seminar keçirilib
17:53
11 Dekabr
Bilik Fondu bölgələrdə və paytaxtda Ümummilli Liderin anım mərasimlərini təşkil edib
17:51
11 Dekabr
Akira Matsunaqa: Ulu öndər Heydər Əliyev Azərbaycanın siyasi tarixində əhəmiyyətli yer tutan böyük şəxsiyyət idi
17:48
11 Dekabr
Heydər Əliyev bütün zamanların ən böyük dövlət xadimlərindən biri, Azərbaycan xalqının ulu öndəridir
17:46
11 Dekabr
YAP Astara rayon təşkilatı Ulu öndər Heydər Əliyevin anım günü ilə əlaqədar “Müstəqilliyimizin qurucusu - Heydər Əliyev” mövzusunda elmi-praktiki konfrans keçirib
17:45
11 Dekabr
YAP Gəncə şəhər təşkilatında Ulu öndərin xatirəsi anılıb
17:43
11 Dekabr
Heydər Əliyev bütün zamanların ən böyük dövlət xadimlərindən biri, Azərbaycan xalqının ulu öndəridir
17:41
11 Dekabr
Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin şəxsi heyəti ulu öndər Heydər Əliyevin xatirəsini yad edib
17:40
11 Dekabr
Məcburi köçkünlərlə növbəti görüş keçirilib
17:27
11 Dekabr
Ümummilli lider Heydər Əliyevin anım gününə həsr edilmiş “Dahi!” adlı tədbir keçirilib
17:20
11 Dekabr
“Heydər Əliyev və Azərbaycan nitq mədəniyyəti” monoqrafiyası MEK-in Milli Rəqəmsal bazasında yerləşdirilib
17:02
11 Dekabr
Ulu Öndər Azərbaycanın işıqlı sabahının etibarlı bünövrəsini yaradıb
17:00
11 Dekabr
UNEC-də Ümummilli Liderin xatirəsi anılıb
16:52
11 Dekabr
Dmitri Savelyev: Heydər Əliyev azərbaycanlılara firavanlasan ölkəni, bütün dünyaya həqiqi vətənpərvərlik nümunəsini miras qoyub
16:47
11 Dekabr
Rene van der Linden: Heydər Əliyev Azərbaycanın inkişafına mühüm töhfə verib
16:44
11 Dekabr
Türkiyədə ulu öndər Heydər Əliyevin vəfatının ildönümü ilə əlaqədar simfonik orkestrin konserti keçiriləcək
16:36
11 Dekabr
Milli Kitabxanada ulu öndər Heydər Əliyevin xatirəsi ehtiramla anılıb
16:28
11 Dekabr
Ümummilli lider Heydər Əliyevin xatirəsi Təbrizdə anılıb
16:27
11 Dekabr
Tarixə yazılan epoxa, tarixə çevrilən şəxsiyyət...
16:15
11 Dekabr
Azərbaycan Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatının toplantısında təmsil olunub
15:59
11 Dekabr
Müstəqil Azərbaycan dövlətinin qorunub saxlanması və inkişafında Heydər Əliyevin misilsiz xidmətləri olub
15:54
11 Dekabr
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyində ümummilli lider Heydər Əliyevin anım mərasimi keçirilib
15:50
11 Dekabr
Moskvada Azərbaycanla Rusiya arasında iqtisadi əməkdaşlığa dair hökumətlərarası komissiyanın iclası keçiriləcək
15:43
11 Dekabr
Heydər Əliyev siyasi kursu: sabitlik, güclü iqtisadiyyat və uğurlu xarici siyasətin mükəmməl vəhdəti
15:37
11 Dekabr
Bakıda Azərbaycan-Türkiyə kənd təsərrüfatı forumu keçirilib
15:15
11 Dekabr
Azərbaycanın UNICEF-lə tərəfdaşlığının 25 illiyinə həsr olunmuş xüsusi poçt markası nəşr edilib
15:10
11 Dekabr
Moskvada ulu öndər Heydər Əliyevin xatirə gecəsi keçirilib
15:06
11 Dekabr
DOST Agentliyinin fəaliyyəti üçün əsas hüquqi platforma təmin edilib
15:02
11 Dekabr
Ümummilli lider Heydər Əliyevin vəfatının 15-ci ildönümü ilə əlaqədar Hərbi Prokurorluqda anım mərasimi keçirilib
14:59
11 Dekabr
Qasım Rzayi: İran Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü və ədalətli mövqeyini dəstəkləyir
14:56
11 Dekabr
Operativ məlumat: Ötən ilin eyni dövrünə nisbətən 22,9 min tondan çox pambıq tədarük olunub
14:47
11 Dekabr
Respublika Veteranlar Təşkilatının VIII plenumu keçirilib
14:43
11 Dekabr
“Xatirələrdə, nəğmələrdə yaşayır Öndər” adlı tədbir keçirilib
14:40
11 Dekabr
Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasında ümummilli lider Heydər Əliyevin xatirəsi anılıb
14:38
11 Dekabr
Nazirlər Kabinetində Əhalinin Siyahıyaalınmasına Yardım üzrə Mərkəzi Komissiyanın iclası keçirilib
14:34
11 Dekabr
YAP Sədrinin müavini: Təəssüf ki, beynəlxalq təşkilatlar bir çox məsələlərə, o cümlədən seçkilərə münasibəti ifadə edərkən ikili standartlardan qaça bilmirlər
14:31
11 Dekabr
Azərbaycan xalqı Heydər Əliyev ideyalarından, Heydər Əliyev dühasından əbədi bəhrələnəcəkdir
14:28
11 Dekabr
Ulu Öndər Heydər Əliyev ümumbəşəri şəxsiyyətdir
14:25
11 Dekabr
Hikmət Babaoğlu: "Heydər Əliyev dövlətin siyasi və ideoloji varisliyini təmin etdi"
14:25
11 Dekabr
“AgTech and Green Energy” beynəlxalq forumunda smart irriqasiya sisteminin üstünlüklərindən danışılıb
14:22
11 Dekabr
Yeni Azərbaycan Partiyasının nümayəndələri Fəxri xiyabanda Ümummilli lider Heydər Əliyevin məzarını ziyarət ediblər
14:19
11 Dekabr
Əli Əhmədov: Azərbaycan xalqı nə qədər yaşayacaqsa, onun qəlbində Heydər Əliyevin xatirəsinə hörmət və ehtiram daim olacaq
14:16
11 Dekabr
Əbədiyaşar Şəxsiyyət
14:15
11 Dekabr
İnam Kərimov: Azərbaycanda Türkiyə şirkətləri üçün maraq kəsb edən emal və istehsal imkanları var
14:13
11 Dekabr
Qafqaz Müsəlmanları İdarəsində ulu öndər Heydər Əliyevin anım günü əlaqədar tədbir keçirilib
14:11
11 Dekabr
Mübariz Qurbanlı: Ulu öndər Heydər Əliyev dini qaydalarımıza çox ciddi şəkildə əməl edib və bunu başqalarına da tövsiyə edib
14:08
11 Dekabr
Dmitri Kiselyov: Rusiya-Azərbaycan münasibətləri Qafqazda və daha geniş regionda sülh amilidir
12:24
11 Dekabr
AMEA-nın Şərqşünaslıq İnstitutunun 60 illik yubileyi qeyd olunub
12:22
11 Dekabr
Polkovnik Eray Guçlüer: Paşinyanın Türkiyə ilə əlaqələr qurmaq barədə dedikləri təcavüzkar dövlətin əsl xislətini əks etdirir
12:18
11 Dekabr
Kiyevdə “Heydər Əliyev və Azərbaycan diasporu” mövzusunda konfrans keçirilib
12:15
11 Dekabr
Barselonada ulu öndər Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunmuş anım mərasimi keçirilib
12:13
11 Dekabr
Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi innovativ fermerlərin formalaşdırılması istiqamətində məqsədyönlü tədbirlər həyata keçirəcək
12:08
11 Dekabr
Ağsaqqallar Şurasının üzvləri ulu öndər Heydər Əliyevin məzarını ziyarət ediblər
12:01
11 Dekabr
Ulu öndər Heydər Əliyev regionların sürətli və davamlı sosial-iqtisadi inkişaf konsepsiyasının banisidir
11:52
11 Dekabr
Allahşükür Paşazadə: Əsl demokratik prinsiplərə söykənən vicdan azadlığı və müqəddəs islami dəyərlərin təşəkkülü ulu öndər Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır
11:47
11 Dekabr
Hüseynbala Mirələmov: Ümummilli lider Heydər Əliyev nəinki xalqımız, bütövlükdə türk dünyası üçün əvəzsiz bir fenomendir
11:44
11 Dekabr
Cocuq Mərcanlıda istirahət parkı inşa edilir
11:43
11 Dekabr
Konstitusiya Məhkəməsi Palatasının növbəti iclası keçirilib

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31
HAVA HAQQINDA